Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ
Հայաստան-սփիւռք 6-րդ խորհրդաժողովի գլխաւոր երեւոյթներէն մէկը Կարօ Փայլանի ներկայութիւնն էր: Անկախ անոր հանգամանքէն, անոր ներկայութիւնը զանազան առիթներով ոգեւորութիւն եւ ուրախ մթնոլորտ մը ստեղծեց:
Բոլորս ալ քաջ գիտենք անոր խիզախ եւ անկաշկանդ վերաբերմունքը: Բոլորս ալ յուզուած ենք թրքական խորհրդարանին մէջ անոր հետ տեղի ունեցած վերաբերմունքէն: Սակայն խորհրդաժողովի ընթացքին, այս ոգեւորութեան եւ ուրախ մթնոլորտին կողքին, կային նաեւ ըսողներ, որ ի վերջոյ ան Թուրքիոյ պետական գործիչ է: Երկու արտայայտութիւններն ալ զուտ զգացական եւ ծայրայեղ արտայայտութիւններ ըլլալով հանդերձ, որոշ հանրային կարծիք մը կը ձեւաւորեն:
Այսինքն, առաջին հերթին պէտք չէ մոռնալ, որ Կարօ Փայլանը Թուրքիոյ քաղաքացի է: Հակառակ անոր որ ընդդիմադիր խմբակին կը պատկանի, բայց այսօր բոլորս ալ գիտենք, որ Թուրքիոյ պետական շահերը եւ ժողովրդավարութեան կիրարկումը ինչ հասկացողութեամբ կը կատարուի: Փայլան եւ Ժողովուրդներու դեմոկրատական կացութեան կռիւը հիմնականին մէջ յանուն ժողովրդավարութեան է, ազգերու, փոքրամասնութիւններու իրաւունքներու պաշտպանութեան համար է:
Ճիշդ չէ այս կացութեան մէջ մեծ ակնկալութիւններ ունենալ Կարօ Փայլանէն: Ճիշդ է սակայն, որ Կարօ Փայլանը Հայաստանի եւ սփիւռքի զօրակցութեամբ անձեռնմխելի մնայ եւ պատուհան մը դառնայ Թուրքիոյ խորհրդարանի ընդդիմադիր խմբակցութիւններու հետ յարաբերութիւններու դուռ բանալու եւ հեռանկարային ծրագիրներու վրայ աշխատանքներ տանելու:
Այսօր քաղաքականութիւնը ո՛չ զգացական` սիրելու կամ կասկածելու ճիգով կը քալէ, ո՛չ ալ զուտ գործնապաշտ սկզբունքներով:
Ընդհակառա՛կը, շահեկանը եւ հեռանկարայինը տեսնելը անհրաժեշտ է:
Կարօ Փայլան երեւոյթին հետ պէտք է յատուկ ուշադրութեամբ եւ նուրբ ձեւով վարուիլ: Կարօ Փայլանի էութիւնը եւ քաղաքական եւ քաղաքացիական պատկանելիութիւնը լաւապէս պէտք է հասկնանք, որպէսզի ո՛չ յուսախաբ ըլլանք, ո՛չ ալ երազներ հիւսենք:
