Անդրադարձ

ՆՇԱՆ ՊԱՍՄԱՃԵԱՆ «Խորհուրդ մարդկանց, կամքն Աստուծոյ» առածը որքա՜ն ճիշտ է: Աւստրալիոյ Համազգայինի Շրջանային Վարչութեան կազմակերպութեամբ Քեսապի Տոհմիկ Օր մը տեղի պիտի ունենար 28 Մարտին Համազգային Գօլստըն Ճեմարանի շրջափակին մէջ: Խումբ մը Համազգայինի համակիր Սիտնիաբնակ Քեսապցիներ, յանձինս Տէր եւ Տիկին Վիգէն եւ Սօսի Քորթեանի, իրենց դստեր՝ Անիի, Տիկնայք՝ Մարօ Սարգիսեանի, Սօնա Աշըգեանի, Նայիրի Մանճիկեանի եւ Տիարք՝ Հայր ու որդի Անդրանիկ եւ...

ԲԻՒՐԱԿ Ախ քորոնա քորոնա Ուրկէ՞ եկար մեր գլխուն պելա։ Մեզ տունը բանտարկեցիր, ուրիշները գործի ղրկեցիր։ Ճամբաները պարպեցիր, Հիւադանոցները լեցուցիր։ Ախ քորոնա քորոնա, Եկած տեղդ ետ գնայ, Եւ մեզի մի մօտենայ։ Մարդոց տան գործ սորվեցուցիր, Կիներն ալ ոտք ոտքի վրայ նստեցուցիր։ Ախ քորոնա քորոնայ, Դեղարանը  hydroalcoolique gel չկայ, պաշտպանուելու Masques ալ չգտայ, բայց Աստուած կը հսկէ մեր վրայ։ Ալֆորվիլ  24 03...

Իտալերէնէ հայերէնի թարգմանեց` ԺԱԳ ՔԷՇԻՇԵԱՆ Իտալիոյ Լոմպարտիա շրջանի բժիշկներէն 38-ամեայ տոքթ. Իւլիան Ուրպանը կը գրէ. «Երբեք, ամենամութ մղձաւանջներուս մէջ, չէի կրցած տեսնել եւ ապրիլ այն, ինչ որ երեք շաբաթներէ ի վեր կը պատահի մեր հիւանդանոցին մէջ: Այս մղձաւանջը կը ծորի եւ յորդը հետզհետէ աւելի կ'ուռճանայ: «Սկիզբը մեր մօտ հասնողները քանի մը հոգի էին, ապա` տասնեակներ, որմէ ետք, հարիւրաւորներ, իսկ այժմ...

ՅԱԿՈԲ ՄԻՔԱՅԷԼԵԱՆ Նոր պաշտօնիս բերումով ինկեր եմ գիրքերու աշխարհի մը մէջ ու չեմ ուզեր դուրս գալ: Այն դպրոցը, ուր հինգ տարիներէ ի վեր կը պաշտօնավարեմ, անցեալին որպէս արեւմտահայերէնի դասատու եւ առաւել աշակերտական թատրոնի բեմադրիչ, այս տարի ինծի յանձնեց գրադարանի արեւմտահայերէն գիրքերու պատասխանատուութիւնը, զոր ընդունեցի սիրով, քանի որ գիրքերու աշխարհը միշտ ալ հետաքրքրած է զիս ու մեծ սիրով մտած եմ այդ...

Ս. Մ. Սիրելի՛ ընթերցող։ Ես ալ այս օրերուն, բոլորին նման, ինքնամեկուսացումի դատապարտուած եմ, գլխաւոր ժամանցս՝ պատկերասփիւռէն հաղորդուած լուրերուն հետեւիլն է։ Պսակաձեւ ժահրը իր տիրապետութիւնը տարածած է ամէն տեղ, մասնաւորաբար լրատուութեան միջոցներուն վրայ։ Լուրերը կը սկսին ու կը վերջանան այս աղէտին մասին տեղեկութիւններով, երբեմն ողբերգութիւնը համեմելով ծիծաղելի եւ կատակերգական դրուագներով։ Ի տես եւ ի լուր հրամցուածներուն, գրեթէ ամէն օր կը մտաբերեմ...

ՓԱԹԻԼ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Արդէն քանի մը շաբաթէ ի վեր աշխարհի մէջ ամէնէն շատ հնչող բառը փոխուած է: Այս անգամ «Խաղաղութիւն» բառը չէ , որ շատերու կողմէ բառին իսկական իմաստով, իսկ այլոց կողմէ իբրեւ պատրուակ կը հնչէր: Այս անգամ բառը ուրիշ է, բոլորին թշնամին է, վտանգաւոր է,  մահացու է: Իւրաքանչիւր երկիր ձեւ մը որդեգրեց դէմ դնելու «Քորոնա» ժահրին: Կարգ մը երկիրներ անմիջապէս...

Այսօր, Միջին Արեւելքի տարածքին Քիւրտերը եւ Իրանցիները կը տօնեն Նեւրուզը։ Իրանցիներուն համար Նեւրուզը նոր տարուան առաջին օրն է։ Բայց Քիւրտերուն համար Նեւրուզը նաեւ խորիմաստ է յատկապէս։ Քրտական ինքնութեան խորհրդանիշն է Նեւրուզը։ Այդ իսկ պատճառով, Թուրքիան տասնամեակներով խստիւ արգիլած էր Նեւրուզի նշումը։ Միջազգային ճնշումներուն տեղի տալով, Թուրքիան 2005 թուականին արտօնեց անոր տօնակատարութիւնը։ Լիբանանի մէջ մենք անհամբեր կը սպասէինք Նեւրուզի տօնախմբութեան։ Լիբանանի...

ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Զարմանալի երեւոյթ, առաջին անգամ լինելով հայերս մենակ չենք աշխարհում տիրող այս մահացու համաճարակի քաոսում: Ինչպէ՞ս եղաւ, որ այն առաջինը մեր գլխին չպայթեց հարցնելու փոխարէն, փորձենք առաջինը եւ ամենաարագը ազատուել այդ ժահրից, մէկդի նետելով այլոց վրայ յենուելու, համեմատուելով հանգստանալու մեր դարաւոր սովորութիւնը: Զանց առնելով շրջանառող բոլոր վարկածները թէ ինչպէ՞ս եւ որտեղի՞ց յայտնուեց այն, որով մեր ժողովուրդը յատկապէս...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ «Հոգեւոր կեանքի վերանորոգումը հրամայակա՛ն է» ԱՐԱՄ Ա. ՎԵՀԱՓԱՌ Մատթէոս Զարիֆեանի գրական գործերը սորված եմ, երբ աշակերտ էի Պէյրութի Հայ աւետարանական կեդրոնական բարձրագոյն վարժարանի մէջ: Կրցած էի տեսնել ու համոզուիլ, թէ ինչպէ՛ս իր այդ կարճ կեանքին ընթացքին ան կրցաւ ստեղծագործել եւ ձգել գրական ու բանաստեղծական մեծ ժառանգ: Ան շատ կանուխ վարակուած է թոքախտէ եւ երկար տարիներ պայքարած այդ...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Նոր Զարգացումներ Ա. Մարտ 15-ին «Ազդակ»-ի մէջ այս նիւթով լոյս տեսած յօդուածը հիմնուած էր մինչեւ մարտ 14 եղած պաշտօնական հրապարակումներուն վրայ: Ինչպէս այդտեղ նշած էի, վերջին 3 օրերու թիւերը մեծ շփոթ կը ստեղծէին: Այժմ ընթացքը համեմատաբար աւելի յստակ է: Եթէ առողջապահական նախարարութեան թիւերը հաւաստի են, ապա յոռեգոյն պարագային աճը ինկած է  մօտ 8 առ հարիւրի, բայց կը...

Աւելի քան 80 երկրէ ներս պսակաձեւ ժահրին տարածումը, անոր համաշխարհային համաճարակի վերածումը մեծ ազդեցութիւն ունեցաւ ինչպէս համաշխարհային, այնպէս ալ իւրաքանչիւր երկրի տնտեսութեան վրայ: Համաշխարհային տնտեսութիւնը յատկապէս ազդուեցաւ Չինաստանի մէջ ժահրին տարածման եւ Չինաստանի տնտեսութեան խարխափումին հետեւանքով, նկատի առած որ Չինաստան աշխարհի երկրորդ արտադրողական ուժ ունեցող երկիրը կը համարուի եւ իր արտադրութիւնները մեծաթիւ երկիրներ կ’արտահանէ: Ազդուեցան յատկապէս համաշխարհային ճարտարարուեստական ընկերութիւնները, որովհետեւ...

ՇԱՆԹ ԿԻՍ. ՍՐԿ. ԳԱՏԵՀՃԵԱՆ ՄԵԾԻ ՏԱՆՆ ԿԻԼԻԿԻՈՅ ԿԱԹՈՂԻԿՈՍՈՒԹԵԱՆ ԴՊՐԵՎԱՆՔ Միջինք կը կոչուի այն Չորեքշաբթի օրը, որ կու գայ Քառասնօրեայ Պահեցողութեան կիսուն: Պահեցողութեան ընթացքին մենք կը տկարանանք մարմնով, սակայն Միջինքը կու գայ մեզի յիշեցնելու, թէ երբ մենք տկարանանք մարմնով, կ’երթանք ճշմարիտ զօրութեան՝ Աստուծոյ մօտ: Որովհետեւ երբ մենք տկարանանք՝ կ’աղօթենք Աստուծոյ, որպէսզի մեզի զօրութիւնն ու ուժը պարգեւէ պահեցողութեան մնացեալ մասը շարունակելու: Ահաւասիկ...

ԱՐՄԵՆԱԿ ԵՂԻԱՅԵԱՆ Արդի արեւմտահայերէն գրողին համար շփոթի մնայուն առարկայ   կը հանդիսանան թիւերը, մասնաւորաբար 7-8-9-10-ի գրաւոր արտայայտութիւնները՝ պարզ թէ բաղադրեալ կառոյցներու մէջ. միւս միաւորները գրեթէ շփոթի տեղիք  չեն տար: Ասոնք ոչ մէկ արեւմտահայ բառարանի մէջ գոհացուցիչ  նշում ունին:  Դասագիրք չունիմ այս պահուս աչքերուս առջեւ, սակայն արեւմտահայ գրողը իր գիտելիքները կը քաղէ ոչ այնքան դասագիրքերէն, որքան բառարաններէն: —Գայայեան   ոչ  մէկ անդրադարձ ունի...

ՏԻՐՈՒԿ ՄԱՐԳԱՐԵԱՆ-ԿԱՐԱՊԵՏԵԱՆ -Մինչեւ Ապրիլի աւարտը ամէն տեղ փակ է։ -Ո՜հ, ի՛նչ լաւ, կինս գնումի պիտի չերթայ, ո՛չ հագուստ, ո՛չ զարդեղէն, ո՛չ կօշիկ, ո՛չ պայուսակ եւ ոչ ալ քուաֆէր։ Եկող շաբաթները խնայողութեան շաբաթներ հռչակեցինք ուրեմն։ Քիչ մըն ալ տունը նստինք եւ իրարու երես տեսնենք։ Հուռա՜, կեցցէ՛ քորոնան։ *** -Հաւաքոյթներէ խուսափեցէ՛ք։ Տարեդարձի, նշանտուքի կամ հարսանիքի ճոխ խրախճանքներ չկազմակերպէք։ Բոլոր ձեռնարկները չեղեալ նկատեցէք։...

ԲԻԱՆԿԱ ՄԱՆՈՒԿԵԱՆ «Ներկայիս՝ «հասարակական կարծիքը» առանձնանում է որպէս մի ուժ, որը պէտք է կառավարուի ոչ միայն խելացի գուշակութիւններով և ենթադրութիւններով, այլեւ, այդ կարեւոր գործը (հասարակական կարծիքի կառավարումը) իրականացնելու համար անհրաժեշտ են յատուկ վերապատրաստուած մասնագէտներ» Էդուարդ Լ. Բըրնէյս, «Պրոպագանդա» Ես ընտանիքիս հետ ԱՄՆ եմ ներգաղթել 1984 թուականին, երբ 15 տարեկան էի: Երկու շաբաթ էր, ինչ սկսւել էին անգլերէնի դասընթացները, երբ ուսուցիչը...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Նոր տիպի «Քորոնա» ժահրը վերածուած է պատուհասի` ամբողջ մարդկութեան համար: Առողջապահութեան միջազգային կազմակերպութեան ընդհանուր տնօրէն տոքթ. Թետրոս Ատհանոմ Կեպրէիէսուս զայն կոչեց «մարդկութեան թշնամի», Գերմանիոյ վարչապետ Անկելա Մերքել ստեղծուած կացութիւնը որակեց «Համաշխարհային Բ. պատերազմէն ի վեր մեծագոյն մարտահրաւէր», Իտալիոյ վարչապետ Ճիուզեփէ Քոնթին` «Ծովաշարժ», Ֆրանսայի ելեւմուտքի նախարար Պրիւնօ Լը Մերը` «Տնտեսական եւ ելեւմտական պատերազմ», իսկ Ֆրանսայի նախագահ Էմանուէլ Մաքրոնը` «Առողջապահական...

Ա.Ա. Պսակաձեւ ժահրը կլանած է ամբողջ երկրագունդը գրեթէ։ Վերջին տուեալներուն համաձայն, աւելի քան հարիւր քառասուն երկիրներ արդէն իսկ կը դիմագրաւեն այս ժահրը, որ անկախ առողջապահական լուրջ վտանգ մը ըլլալէ, մարդկութիւնը դէմ յանդիման դրաւ աննախադէպ կացութիւններու՝ ինքնամեկուսացման, ընկերային կեանքի ամբողջական ջլատման, երկիրներու միջեւ սահմաններու փակման։ Պսակաձեւ ժահրին պատճառով է, որ նաեւ մարդը հասկցաւ թերեւս,թէ որքան ալ յառաջդիմած ըլլայ գիտութիւնը եւ յատկապէս...

ԱՐՄԷՆ ԱՍՐԵԱՆ պատմ. գիտ. թեկնածու, դոցենտ 1879 թ. մարտի 19-ին ազատ, հպարտ ու անպարտ Արցախի Շուշի քաղաքում ծնւեց Արամ Մանուկեանը (ծննդեան անւամբ Սարգիս Յարութիւնի Յովհաննիսեան)՝ մի մարդ, ով իրականութիւն էր դարձնելու անկախ պետականութեան վերականգնման հայ ժողովրդի բազմադարեան իղձը՝ հիմք դնելով Հայաստանի Առաջին Հանրապետութեանը: Երիտասարդ տարիքում անդամագրւելով հայ ազատամարտին՝ ի դէմս նրա առաջատար ուժ ՀՅ Դաշնակցութեան՝ Արամն իր ամբողջ կեանքն անմնացորդ նւիրեց...

ԽՕՍՔ Ի խնդիր աւելի համերաշխ, մարդկային աշխարհի... «Բիոլոգիական ԴԱԷՇ»-ի սպառնալիքը Դ. Մ.   Եւ ահա, այսպէս, սիրելի ընթերցող, իրանական «Նոռուզի» շեմին եւ սկսեալ վաղւանից մինչեւ 15 օր թեւակոխում ենք հարկադիր՝ ոչ աշխատանքային փուլ: Ու թեւակոխում ենք ամենեւին այլ եւ եթէ կուզէք՝ չափազանց տարօրինակ պայմաններում, այսպէս ասած՝ աշխարհակուլ կորոնավիրուսի համավարակին դէմ-յանդիման…: Համաշխարհային մասշտաբներով ամէն երեւոյթ ու հասկացութիւն, ահա, ստւերւած է կորոնայի...

Ինչպէս կ’ակնկալուէր, corona  virus-ը   աշխարհի տարածքին կը շարունակէ գործել իր մարդկային աւերը, իսկ մեր մէջ մարդկայինին վրայ  կ’աւելնայ...  լեզուական աւեր մըն  ալ: է՜հ, մեզ հայ են ասում... Պէտք է  ուրիշներէն քիչ մը աւելին ունենայինք. ահա այս «գիտակցութեամբ» ալ՝ հոն, ուր օտարները գոհացած են  մէ՛կ անունով, հայերէնի մէջ արդէն ունէինք չորս անուն, անկէ ետք յառաաջացան նորերը եւս. ահաւասիկ՝  կորոնավիրուս, թագավարակ, գորոնա...