ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային ժողովին Մարդու իրաւունքներու պաշտպանութեան եւ հանրային հարցերու մնայուն յանձնախումբի նախագահ Լիլիթ Գալստեան ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի աշնանային նստաշրջանին ընդառաջ հրատապ մարդասիրական դիմում-նամակով մը դիմած է ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողով` Պաքու մարդասիրական այցելութիւն կազմակերպելու պահանջով:
Գալստեան կը նշէ, որ այս առաքելութիւնը ամբողջութեամբ համահունչ է խաղաղութեան համագործակցութիւնը խրախուսող, հակամարտութիւններու խաղաղ կարգաւորմանն ուղղուած, ռազմագերիներու եւ այլ պահուող անձերու վիճակի եւ իրաւունքներու նկատմամբ ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի պաշտպանական սկզբունքներուն:
Ստորեւ կը ներկայացնենք Լիլիթ Գալստեանի դիմումին հայերէն թարգմանութիւնը.
30 սեպտեմբեր 2026
ՊՐՆ. ՓԵՐէ ԽՈԱՆ ՓՈՆՍ ՍԱՄՓԻԵԹՐՕ
ԵԱՀԿ ԽՈՐՀՐԴԱՐԱՆԱԿԱՆ ՎԵՀԱԺՈՂՈՎԻ ՆԱԽԱԳԱՀ
ՊՐՆ. ՌՈՊԵՐԹՕ ՄՈՆԹԵԼԼԱ
ԵԱՀԿ ԽՈՐՀՐԴԱՐԱՆԱԿԱՆ ՎԵՀԱԺՈՂՈՎԻ ԳԼԽԱՒՈՐ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐ
ՊՐՆ. ԼՈՒԻՍ ՄԻԿԵԼ ՏԱ ԿՐԱՍԱ ՆՈՒՆԵՍ
ՀԱՐԱՒԱՅԻՆ ԿՈՎԿԱՍԻ ՀԱՐՑԵՐՈՎ ՅԱՏՈՒԿ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ
ՊՐՆ. ՄՓԱՆԶՈՒ ՊԱՄԵՆԿԱ
ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐՈՒԹԵԱՆ, ՄԱՐԴՈՒ ԻՐԱՒՈՒՆՔՆԵՐԻ ԵՒ ՄԱՐԴԱՍԻՐԱԿԱՆ ՀԱՐՑԵՐԻ ՅԱՆՁՆԱԺՈՂՈՎԻ ԶԵԿՈՒՑՈՂ
Յարգելի՛ պարոնայք,
Ձեզ եմ դիմում որպԷս ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովում Հայաստանի Հանրապետութեան պատուիրակութեան անդամ եւ Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային ժողովի Մարդու իրաւունքների պաշտպանութեան եւ հանրային հարցերի մշտական յանձնաժողովի նախագահ` հրատապ մարդասիրական դիմումով:
Արդէն երրորդ տարին է, ինչ Ազրպէյճանում, փակ դռների ետեւում տեղի են ունենում հայ ռազմագերիների եւ այլ հայազգի կալանաւորուած անձանց դատավարութիւնները: Նրանց ընտանիքները զրկուած են իրենց հարազատներին այցելելու հնարաւորութիւնից: Մարդու իրաւունքների եւրոպական դատարանի միջոցով ստացուած հատուածական տեղեկատուութիւնն, ինչպէս նաեւ ընտանիքների հետ սահմանափակ հեռախօսազրոյցները լուրջ մտահոգութիւններ են առաջացնում Ազրպէյճանում պահուող հայ պատանդառուած անձանց ֆիզիքական եւ հոգեբանական վիճակի վերաբերեալ:
Այս ամբողջ ժամանակահատուածում որեւէ միջազգային մարդասիրական այց չի թոյլատրուել: Արդէն մէկ տարի է կալանաւորուած անձանց մօտ արգելուած է նաեւ Կարմիր Խաչի միջազգային կոմիտէի այցը: Ողջ ընթացքում հայ ռազմագերիներին եւ պատանդներին այցելելու հնարաւորութիւն չի ունեցել նաեւ միջազգային որեւէ դիտորդական մարմին կամ երրորդ չէզոք կողմ:
Այս իրավիճակն անմիջականօրէն առնչւում է ԵԱՀԿ խորհրդարանական կառոյցի` մարդու իրաւունքների, մարդկային արժանապատուութեան եւ մարդասիրական սկզբունքների պաշտպանութեանն ուղղուած կանոնադրական պարտաւորութիւններին:
Այս առնչութեամբ ցանկանում եմ առանձնայատուկ ուշադրութիւն հրաւիրել ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի 2025 թուականի Փորթոյի հռչակագրի 208-րդ եւ 209-րդ կէտերի վրայ, որոնցով կոչ է արւում ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովին մշակել ազատութիւնից զրկուած անձանց դէպքերի դիտարկման եւ դրանց վերաբերեալ բարձրաձայնման շրջանակ, այդ թւում` նրանց պաշտօնական այցելութիւնների եւ նրանց վիճակի ստուգման, ինչպէս նաեւ նրանց իրաւունքների պաշտպանութեանն ուղղուած ջանքերի միջոցով:
209-րդ կէտը մասնաւորապէս կոչ է անում ապահովել Հայաստանի եւ Ազրպէյճանի միջեւ հակամարտութիւնից տուժած բոլոր անձանց իրաւունքների պաշտպանութիւնը եւ ընդգծում է ռազմագերիների եւ այլ կալանաւորուած անձանց նկատմամբ արդար եւ մարդասիրական վերաբերմունքի անհրաժեշտութիւնը` միջազգային մարդու իրաւունքների եւ միջազգային մարդասիրական իրաւունքի կանոններին համապատասխան:
Կարծում եմ, որ ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի պատգամաւորներից կազմուած մարդասիրական այցը Պաքու կարող է դառնալ այս յանձնառութիւնների յստակ եւ նշանակալի դրսեւորումը:
Ըստ այդմ,
խնդրում եմ աջակցել եւ նպաստել նման այցի կազմակերպմանը` հայ կալանաւորուած անձանց հետ հանդիպելու եւ նրանց մարդասիրական ու մարդու իրաւունքների իրավիճակը գնահատելու նպատակով:
Այս առաքելութիւնն ամբողջութեամբ համահունչ է խաղաղութեան համագործակցութիւնը խրախուսող, ինչպէս նաեւ հակամարտութիւնների խաղաղ կարգաւորմանն ուղղուած ԵԱՀԿ սկզբունքներին:
ՊԱՏՐԱՍՏ ԵՄ ՆԱԵՒ ԱՆՁԱՄԲ ԵՒ ՄԵՆԱԿ ՄԵԿՆԵԼ ՊԱՔՈՒ
Չափազանց կարեւոր է ընդգծել, որ սա քաղաքական նախաձեռնութիւն չէ, այլ մարդասիրական քայլ, որը կարող է վստահութեան ձեւաւորման եւ իրական խաղաղութեան գործընթացի ուղղութեամբ կարեւոր ու յստակ քայլ դիտարկուել:
Հետեւաբար, խնդրում եմ, որ այցը կազմակերպուի որպէս Ազրպէյճանում պահուող հայ ռազմագերիների անվտանգութեան ապահովման հրատապ անհրաժեշտութիւն:
Միաժամանակ ակնկալում եմ Ձեր անձնական ներգրաւուածութիւնն ու աջակցութիւնը` առաքելութեան անդամների համար անվտանգ մուտքի, անվտանգութեան ապահովման եւ վերադարձի անհրաժեշտ երաշխիքների ձեռքբերման գործում:
Նախապէս շնորհակալութիւն Ձեր արագ արձագանգի եւ դրա իրականացմանն ուղղուած բոլոր ջանքերի համար:
Յարգանքով`
ԼԻԼԻԹ ԳԱԼՍՏեԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱԶԳԱՅԻՆ ԺՈՂՈՎԻ ՄԱՐԴՈՒ ԻՐԱՒՈՒՆՔՆԵՐԻ
ՊԱՇՏՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ԵՒ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՀԱՐՑԵՐԻ
ՄՇՏԱԿԱՆ ՅԱՆՁՆԱԺՈՂՈՎԻ ՆԱԽԱԳԱՀ,


