«ՆՈՐ ՄԱՐՄԱՐԱ»
Քրտական հարցի լուծման գործընթացի ձախողութեան այս օրերուն տակաւին կան թուրք մտաւորականներ, որոնք կը սիրեն խօսիլ թուրք-քիւրտ եղբայրութեան մասին ու կը կշտամբեն այն քիւրտերը, որոնք կը խանգարեն այս եղբայրութիւնը: Բայց ինչպիսի՞ եղբայրութիւն մըն է ատիկա: Այս մասին հետաքրքրական տուեալներ կան հետեւեալ լրատուութեան մէջ:
Աթաթիւրք համալսարանի պատմութեան ճիւղի դասախօս տոքթ. Սաւաշ Էղիլմեզ, անդրադառնալով վերջին օրերուն Թուրքիոյ մէջ տիրող կացութեան, խօսեցաւ թուրքերու եւ քիւրտերու հասարակաց պատմութեան մասին: Ան ըսաւ. «Թուրքեր, երբ դէպի Անատոլու մեծ արշաւանքներու սկսան, այս աշխարհագրութեան վրայ կը գտնուէին յոյներ, հայեր եւ ասորիներ: Այսինքն քիւրտերը այս հողամասերուն վրայ եկած են թուրքերուն հետեւելով: Քիւրտերուն ներկայ աշխարհագրութեան մէջ հաստատուելու շարժումին նպաստած են սելճուքեան թուրքերը: Անո՛նք է, որ մեծ բաժին ունին բիւզանդացիներուն այս հողերէն հեռացուելուն մէջ: Թրքական ցեղախումբերը քիւրտերը իրենց պէս կը տեսնէին եւ զանոնք կ՛ընդունէին որպէս իրենց եղբայրները:
«Այսօր նախանձելի այս հողերուն վրայ կարգ մը ուժեր կը ջանան այդ եղբայրական յարաբերութիւնները խանգարել ու խզել: Երկու ժողովուրդներու միջեւ բախումներ ապահովելու համար միջոցներ կը ստեղծեն: Եւ սակայն այդ ուժերը չյաջողեցան իրենց նպատակը իրագործել: Այս ձախողութեան միակ պատճառը թուրքերու եւ քիւրտերու միջեւ առկայ շատ զօրաւոր պատմական միասնութիւնն է: Արեւմուտքի կողմէ պարտադրուած անջատողականութեան քաղաքականութիւնը կը հետեւէր զանազան շահերու ծառայող ազգութեամբ նոր ժողովուրդներ ստեղծելու նպատակին»:
Էղիլմեզ շարունակեց իր խօսքերը` հետեւեալ կերպով.
Պատմութեան ընթացքին թուրքերն ու քիւրտերը մերթ ընդ մերթ բախումներ ունեցած են իրարու հետ: Աւելի ճիշդն ըսելու համար, քիւրտեր մէկ քանի անգամ օսմանեան պետութեան եւ աւելի ետք Թուրքիոյ Հանրապետութեան դէմ ապստամբած են: Բայց բոլոր այդ ապստամբութիւնները պետութեան կողմէ չէզոքացուած են: Արեւմուտքցիներ 1800-ական թուականներէն սկսեալ փափաքած են կեանքի կոչել Քիւրտիստանի ծրագիր մը, որ թուրքերու կողմէ հակազդեցութեամբ դիմաւորուած է: Քրտական խմբակներ, որոնք գործածուած են արեւմուտքցիներու կողմէ, պատժուած են: Մերօրեայ մարդիկը եթէ քիչ մը պատմութիւն կարդան եւ ուսումնասիրեն, կրնան հասկնալ, թէ այսօրուան ահաբեկչական շարժումները ո՛ւր կրնան հասնիլ: Ուստի քիւրտ մեր եղբայրները անջատողական այս հոսանքին զոհ պէտք չէ դառնան»:
