ՔՐԻՍՏԱՓՈՐ ՄԻՔԱՅԷԼԵԱՆ
Որք զարդարեցին տնօրինաբար զիմաստս Անեղին,
Հաստատելով յերկրի զգիր կենդանի`
Հովուել զհօտ նոր Իսրայէլի,
Երգով քաղցրութեան հնչմամբ զԱստուած օրհնեսցուք:
Ահաւասիկ հեղ մը եւս կը հնչէ Թարգմանչաց վարդապետներուն նուիրուած «Որք զարդարեցին» շարականը` աւետելով դպրեվանքի այս անգամ ութսունհինգերորդ վերամուտը: Ի՜նչ գեղեցիկ եւ իմաստալից աւանդութիւն մը: Մերօրեայ այս գիտութեան, կրթութեան եւ լուսաւորութեան կեդրոնէն` դպրեվանքին, կրթական տարեշրջանի ազդը հնչեցնել` մեր պատմութեան ամէնէն իրապաշտ, խորագէտ, խիզախ եւ լուսաւոր փաղանգի յիշատակի օրուան հետ զուգահեռ, ուխտելով հաւատարիմ մնալ անոնց վաստակին եւ ազգանուէր ծառայութեան:
Բաւ է առ մի նուազ աչք նետել դպրեվանքի ութսունհինգամեայ պատմութեան եւ համոզուիլ: Այս մարդակերտման եւ հայակերտման ատրուշանը 1930-էն առ այսօր հայ ժողովուրդի ծառայութեան բագինին նուիրաբերած է երեսուն տասնեակէ աւելի ուսուցիչ-մտաւորականներ, հարիւր յիսունէ աւելի քահանաներ, ընդհուպ հարիւր եւ աւելի կուսակրօն քահանաներ, եպիսկոպոսներ եւ արքեպիսկոպոսներ, ինչպէս նաեւ` կաթողիկոսներու ընտրանի մը:
Սիսէն մինչեւ Անթիլիաս, ապա Պիքֆայա, բազմամեայ վաստակ ժողովուրդի ծառայութեան ասպարէզէն ներս:
Աստուածածնայ եւ Ցեղասպանութեան հրապարակներու միջեւ, ճիշդ հատման կէտին, փառաշուք խոյանքով դէպի երկինք կը սլանայ այս հոգեկերտման կաճառը, ուր քաղցու սերունդներ, ազգայինն ու քրիստոնէականը միաձուլած, «պարծանքի խաչն առնելով` կը միանան Քրիստոսի խաչակիր գունդին», ծառայելով հայ ազգին, հայրենիքին եւ եկեղեցւոյ:
Հայ ժողովուրդի պատմութեան ընթացքին Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութիւնն ու դպրեվանքը եղած է ծառայութեան, գիտութեան, կրթութեան եւ լուսաւորութեան կեդրոն, ուր լոյս` ուսում ստացած են ընտրեալներու փաղանգ մը, դառնալով հայ իրականութեան կրօնական եւ ազգային ռահվիրաները:
Եւ ահա, տասնեւեօթ տարիներ յետոյ յուզմունքով կը յիշեմ այն օրը, երբ դողդոջուն քայլերով մտանք դպրեվանք, ուր հոգեմտաւոր սնունդին առընթեր ստացանք միմիայն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան եւ դպրեվանքին իւրայատուկ այն ոգին, որուն այլուր դժուար թէ հանդիպինք, որուն իսկական իմաստը կարելի է քայլերգի սա տողերուն մէջ գտնել ` «Կրօնի հուրն եւ ազգի սէր, զուգեակ իղձեր սերտ եւ սէրն»:
Այս խորհուրդով եւ գաղափարաբանութեամբ է, որ մեզ թրծեցին, կռանեցին ու կոփեցին մեր կղերական թէ աշխարհական ուսուցիչները, որոնց անմահ յիշատակը եւ հարթած ուղին մէկ ընդ միշտ իմաստը պիտի դառնայ մեր կեանքին ու գոյութեան, նոյն ոգիով, հաւատարիմ մնալով Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան առաքելութեան, վերանորոգ ուխտով, նոր աւիշով, կիլիկեան ուխտի հայրապետներուն աղօթքներուն ներքոյ եւ Արամ Ա. վեհափառ հայրապետին հանճարով, դէպի նոր նուաճումներ, նոր տարեդարձներ, անսակարկօրէն ծառայելով ժողովուրդի անդաստանէն ներս:
ՔՐԻՍՏԱՓՈՐ ՄԻՔԱՅԷԼԵԱՆ
Հայերէնի եւ գրաբարի ուսուցիչ
դպրեվանքէն ներս
