Նշմար. Թակարդէն Դուրս Գալու Առիթը…

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ

Հայաստանի արտաքին գործոց նախարարութիւնը վերջին օրերուն բազմիցս Ազրպէյճանը ամբաստանեց, եւ` հիմնաւորեալ կերպով, թէ` ան կը խափանէ 9 նոյեմբերի եւ 11 յունուարի եռակողմանի յայտարարութիւններուն իրականացումը: Փաստերը արձանագրելու պէտք չունինք: Խորագիրներն են` գերիները, թափանցումներ, քարոզչական եւ զինեալ բարձրաղաղակ սպառնալիքներ, կրակոցներ… Ազրպէյճանն ալ հայկական կողմը կ՛ամբաստանէ խաղաղութեան քայլերը խափանելու յանցանքով, մինչդեռ փաստ չկայ:

Հարցը, ուրեմն, վերածուած է յիշեալ (պարտեալ Հայաստանի պարտադրուած) համաձայնութիւնները գործադրելու-չգործադրելու «հանգոյց»-ին: Հայկական կողմը կը հաւաստէ ու կը պնդէ, որ ինք պատրաստ է գործադրելու այդ համաձայնութիւններուն պայմանները:

Կը ստացուի ի՞նչ. իրողապէս Ազրպէյճանը ստեղծած է (գիտակցաբար կամ անգիտակցաբար) կացութիւն, որուն մէջ Հայաստան ոգի ի բռին կ՛աշխատի ի խնդիր համաձայնութեան իրականացման: Մոռցած ենք, որ այդ համաձայնութիւններուն մէջ, բացի մէկ-երկու (այլապէս անյետաձգելի, բայց` չիրականացած) կէտերէ, Հայաստանի համար նպաստաւոր բան չկայ, ընդհակառակը, անոնք մշուշապատ թակարդներ են, որպէսզի Հայաստան նոր զիջումներու երթայ, օրինակի համար` ընդունի Արցախի գործնապէս յանձնումը Ազրպէյճանին: Մինչդեռ Ազրպէյճանը ամիսներէ ի վեր իրերայաջորդ խաղաթուղթեր կը տրամադրէ Հայաստանին (պարզ պատկերով` ափսէի վրայ առիթներ կը մատուցէ), որպէսզի հնարքներ գտնէ` դուրս գալու այդ աղէտալի համաձայնութիւններուն բեռներուն տակէն, պատռելու զանոնք, իր արդար կեցուածքին եւ պահանջներուն շուրջ ալ համախոհութիւն գոյացնէ ԲՈԼՈՐ խաղաղարարներուն միջեւ: (Իսկ թէ այս իշխանութիւնը որքա՞ն կը տեսնէ սա եւ կարո՞ղ է բան մը իրականացնել` այլ հարց: Սկսելու համար, պէտք է ի վերջոյ անդրադառնալ եւ տեսնել, որ այդ համաձայնութիւններէն բարիք չի բուրեր):

… Աւելի քան 10 տարի առաջ Հայաստանի օրուան իշխանութիւններուն ալ «բազուկը ոլորող» կար (Հիլըրի Քլինթընի խոստովանութիւնը), որպէսզի որդեգրէ փրոթոգոլներուն «ճանապարհային քարտէսը»: Այդ օրերուն ալ վնասակար փաստաթուղթերը խոր ընդվզում յառաջացուցին հայաշխարհին մէջ, ի վերջոյ տեղ չհասան հիմնականին մէջ Թուրքիոյ ընթացքին պատճառով. օրուան մեր իշխանութիւնները տեղ մը իմաստութիւնը ունեցան ըմբռնելու սխալը, դուրս եկան վնասակար ուղիէն: Պատմութեան մէջ մնաց թակարդին սեւ բիծը:

Հիմա՞…

26 յուլիս 2021