Անդրադարձ

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Ամերիկեան ծովուժը ուրբաթ, 7 ապրիլին «Թոմահոք» տիպի 59 հեռահար հրթիռներով հարուածեց Սուրիոյ օդուժի Շհէյրաթ ռազմակայանը: Միացեալ Նահանգներ պնդեցին, որ հրթիռակոծումը հակադարձութիւն մըն է Իտլիպի մէջ քիմիական զէնքի գործածութեան: Մէկ օր ետք, ամերիկեան ծովուժի «Քարլ Վինսըն» տորմիղը, որուն մաս կը կազմեն օդանաւակիր մը եւ թեւաւոր հրթիռներով զինուած երկու մարտանաւեր, Սինկափուրէն ուղղուեցաւ քորէական թերակղզիի շրջան: Աշխարհագրական երկու տարածքներուն մէջ արձանագրուած...

ՄՈՎՍԷՍ ԾԻՐԱՆԻ Այո՛, անպայման գացէ՛ք եւ դիտեցէ՛ք «Տը Փրոմիս» ժապաւէնը, որուն անդրանիկ ցուցադրութիւնը տեղի ունեցաւ 10 ապրիլի երեկոյեան, Էշրեֆիէի «Ա. Պէ. Սէ.» «Կրանտ Սինեմազ» սրահներուն մէջ` կազմակերպութեամբ ՀՅԴ Լիբանանի Կեդրոնական կոմիտէի քարոզչական եւ Հայ դատի մարմիններուն եւ գործակցութեամբ «Իկըլ ֆիլմզ» ընկերութեան: Ահաւասիկ, ի վերջոյ լոյս աշխարհ եկաւ արուեստի այն գործը, որ տասնեակ տարիներէ ի վեր կը սպասուէր: Երբ առիթ ունեցած...

Ն. Պ. «Հայոց հարցը քաղաքական հարց է եւ պէտք է լուծուի միայն ազգային-քաղաքական յեղափոխութեամբ»: Հայ ժողովուրդի անցեալին, ներկային եւ գալիքին համար ուղենիշ հաստատող եւ ազգային-քաղաքական մեր երթը հունաւորող այս պատգամը կը պատկանի Գառնիկ Գիւզալեանի, որուն մահուան 59-րդ տարելիցն է այսօր` ապրիլ 8-ին: 1958-ի ապրիլ 8-ին, շրջապտոյտով մը Աղեքսանդրիա գտնուած միջոցին, յանկարծամահ եղաւ Հայաստանի անկախութեան սերունդին արժանաւոր ներկայացուցիչներէն Գառնիկ Գիւզալեանը, որ...

Պատրիարքական աթոռոյս կողմէ, Շնորհք պատրիարքի ծննդեան հարիւրամեակին առթիւ հաստատուած «Շնորհք պատրիարք - 100 մատենաշար»-էն լոյս տեսաւ գեղատիպ հատոր մը եւս` «Աւագ շաբաթ»: Շնորհք պատրիարքի կրօնաբարոյական սոյն աշխատասիրութիւնը եւս պատրաստուած է հաւատացեալ ժողովուրդի յատկապէս Աւագ շաբթուան սոյն օրերուն հոգեւոր մատակարարութեան համար: Ան աւելի քան քառասուն տարիներ առաջ լոյս տեսած է «Մարմարա» օրաթերթի մէջ` որպէս յօդուածաշարք, 1971-1973 տարիներուն: Սակայն մեզի անծանօթ պատճառներով...

Ապրիլեան քառօրեայ պատերազմէն տարի մը ետք կրնանք սառնասիրտ դատողութեամբ, առանց զգացական մօտեցումներու արձանագրել տեղի ունեցածն ու անոր հետեւանքները: 2 ապրիլ 2016-ին Ազրպէյճանի սկսած կայծակնային պատերազմը եթէ մէկ կողմէ կը միտէր բեկում մտցնել արցախեան բանակցութիւններուն մէջ եւ հայկական կողմին զիջում պարտադրել, միւս կողմէ` ան փորձ մըն էր հայ զինուորին մարտունակութիւնը շօշափելու, միաժամանակ հայկական իրականութեան մէջ պարտուողական հոգեբանութիւնը գերիշխող դարձնելու: Արդիւնքը ի՞նչ...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Մանկութեանս, զարթուցիչ ժամացոյցի կարիքը չենք ունեցած, քանի որ ամէն առաւօտ ժամը 6:45-ին մազութով բանող եւ Հալէպէն եկող ճամբորդատար գնացքը` օթոմոթրիս, մեր Էշրեֆիէի տան շուրջ հարիւր մեթր դէպի ստորոտը գտնուող Խալիլ Պատաուիի երկաթուղիէն կ՛անցնէր եւ իր երկարատեւ ու խլացուցիչ ճչակը կը հնչեցնէր կարճ ընդմիջումներով: Մինչ ամբողջ գիշերը կ՛ունկնդրէինք մեր տունէն տեսանելի Պէյրութ-Նահր գետի գորտերուն կռկռոցը, եւ երկու անգամ ալ...

Յ. Տ. ՅՈՒՍԻԿԵԱՆ Հազար ինն հարիւր Ութսուն ութ թուին, Փետրուար ամսուն Վերջին քառորդին Սեւ ամպեր իջան, Սումկայիթ քաղաքի Հայաբնակ մէկ թաղին: Կատղած ազերին Եաթաղան ձեռքին, Մահ սպառնաց հայոց Հինաւուրց անմահ ազգին: Տասնեակներով կիներ, Մանուկներ, ծերեր` Իրենց տան շեմէն Չէին հեռացեր, Մոլի խուժանին Զոհ էին գացեր, Օրեր շարունակ Անթաղ մնացեր: Փոկրում կոչեցին, Նոր անուն տուին` Հինցած ու մաշած Մեզ ծանօթ ջարդին,...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ 6 կամ 7 տարի առաջ էր, երբ Միացեալ Նահանգներու Գերագոյն ատեանը իր սեղանին հասած թղթածրարի մը վճռահատումը կատարեց: Գերագոյն ատեանը հաստատեց, որ մեծ ընկերութիւնները (corporations) եւս «անհատ» են, եւ իբրեւ այդպիսին, կրնան ըստ կամս ու ըստ իրենց կարողութեան` «նուիրատուութիւն» կատարել, դրամական ձեւով օժանդակել հանրային պաշտօնի թեկնածուի մը ընտրապայքարին: Բնականաբար նոյն այդ ընկերութիւնները նեցուկ պիտի կանգնէին ա՛յն թեկնածուներուն, որոնք...

ԳԷՈՐԳ ԴԱՐԲԻՆԵԱՆ Մէկ տարի առաջ` ապրիլի 5-ին, Մոսկուայում Հայաստանի եւ Ազրպէյճանի ԶՈՒ ԳՇ պետերը պայմանաւորուեցին դադարեցնել ապրիլի 2-ից արցախա-ազրպէյճանական շփման գծի երկայնքով ծաւալուող ռազմական գործողութիւնները: Դրանք պատմութեան մէջ մտան որպէս ապրիլեան քառօրեայ պատերազմ: Ցածր սաստկութեամբ ռազմական գործողութիւնները շարունակուեցին մինչեւ Ապրիլի 28-ը: Այդ մարտերում հայկական կողմը 100-ից աւելի զոհ ունեցաւ` ինչպէս խաղաղ բնակչութեան, այնպէս էլ ԶՈՒ շարքերում: Հակառակորդի վերահսկողութեանն անցան Արցախի...

Երեքշաբթի, ապրիլ 4-ին, յատուկ հանդիսութեամբ մը նշուեցաւ Արցախի Առաջամուղ գիւղի ընդարձակման աշխատանքներու նոր փուլը: 2004-էն ի վեր այս գիւղը վերաբնակեցնելու գաղափարը մտայղացուած է Ամերիկահայ մշակութային ընկերակցութեան Արեւելեան շրջանի «Արցախ ֆոնտ»-ին եւ «Թիւֆէնքեան» հիմնարկին կողմէ: Առաջամուղի մէջ կառուցուած են տուներ, դպրոց մը, նաեւ քաղաքապետարան մը: Այս յատուկ հանդիսութեան, որուն ներկայ էին Արցախի Հանրապետութեան նախագահ Բակօ Սահակեան եւ Հիւսիսային Ամերիկայէն ժամանած կարգ...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Եւրոպական երկիրները, առաջին հերթին` Գերմանիան, կը գտնուին իրենց քաղաքական-ռազմավարական անմիջական շահադիտութիւններու պատճառով առնուազն անհաճոյ եւ պետութեան մը համար անընդունելի վերաբերումներու առջեւ: Եւրոպան գրաւելու օսմանեան բանակներու արշաւը կանգ առած էր 1683-ին` Վիեննային դռներուն: Թրքական զօրքը պարտուած էր` հակառակ այդ օրերուն համար իր մեծ թիւին, աւելի քան 200.000: Ա. աշխարհամարտի նախօրեակին Գերմանիոյ եւ Թուրքիոյ կայսերական շահերը համընկնած էին, հաստատուած էր...

Սիրելի՛ քոյրեր, մայրեր, հրաշալի՛ տատիկներ եւ աննմա՛ն աղջիկներ, Առանձնակի բերկրանքով եմ շնորհաւորում Մայրութեան եւ գեղեցկութեան օրուայ առթիւ եւ մաղթում, որ ձեր ջերմ շնչով, առողջ ու կենարար ներկայութեամբ նորոգ ու շէն, հայեցի պահէք ձեր օճախները, կապուած մնաք ձեր արմատներին, ձեր ինքնութեանը: Պատահական չէ, որ Հայաստանի Հանրապետութիւնում գարնանային հրաշալի զարթօնքը նաեւ հայ կնոջը գնահատելու, մեծարելու պահ է, սիրոյ խոստովանութեան, կանացի գեղեցկութեան ու...

ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Աշխարհում ստեղծուած թոհուբոհը, օրէ օր աշխարհի տարբեր անկիւններում աւելացող միլիոնաւոր տեղահանուած գաղթականների անորոշ, անմխիթար վիճակը, Միջին Արեւելքի, Ափրիկէի անվերջանալի արիւնահեղ պատերազմները, մեր երկրի ներքին բազում խճճուած հարցերն ու անկայուն իրավիճակը ստիպում են մեզ աւելի լրջօրէն մտածել մեր երկրի ու մեր համասփիւռ ժողովրդի ճակատագրի մասին: Եղե՞լ է աշխարհը երբեւէ այսքան փոթորկոտ ու անկայուն, այսքան արիւնածարաւ, այսքան վայրագ...

Ապրիլ 2-ի խորհրդարանական ընտրութիւնները պէտք չէ դիտել քաղաքական նեղ ակնոցով, այսինքն այս կամ այն դաշինքն ու կուսակցութիւնը համաձայնութիւններ կնքած են եւ` բեմ բարձրացած: Ո՛չ... սովորական կերպով խորհրդարան մը ընտրելու համար չէր կազմակերպուած կիրակի, ապրիլ 2-ի ընտրութիւնը: Այլ պատմական օր մըն էր այդ օրը, որովհետեւ Հայաստանը առաջին անգամ ըլլալով որդեգրած էր ժողովրդավարական հիմքերու վրայ հիմնուած խորհրդարանական համակարգը, հակառակ անոր որ իր...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՋԵԱՆ Կարծում եմ` հասկանալի է, թէ ինչո՛ւ: Քանզի նոյն այդ պահապան կարգուած գայլն առաջինն ինքն է յօշոտելու իր խնամքին յանձնուած  ոչխարներին: Թւում է, թէ զաւեշտ է, բայց առկայ իրողութիւնը ժողովրդական իմաստնութիւնից  բխող հէնց այս վիճակն է յիշեցնում: Բանն այն է, որ միանգամայն հաւանական է` Ռուսաստանում Ազրպէյճանի արտակարգ եւ լիազօր դեսպան, երգահան  Փոլատ Պիւլպիւլօղլին դառնայ Միաւորուած ազգերի կրթութեան, գիտութեան եւ...

ՄԵԼՔՈՆ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Հայոց Պատմութեան «Էն Փառաւոր Թուականը»… 1915 (Հայոց Ցեղասպանութեան «Միւս Երեսը»…) “The Bigger the Front, The Bigger the Back”… 1915... Անկիւնադարձային թուական մը ո՛չ միայն հայ ժողովուրդի, այլեւ` համաշխարհային պատմութեան տարեգրութեանց մէջ, որովհետեւ ան պայմանաւորեց ո՛չ միայն հայ ժողովուրդի, այլեւ այն բոլոր ժողովուրդներուն կեանքը, կենցաղը, մշակոյթներն ու ընկերային կառոյցները, որոնց հետ շփման մէջ մտաւ, եւ որոնց հետ շաղուեցաւ ու...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Յիշեցման կարգով յայտնենք, որ «տեսակէտ»-ի սիւնակով տրուած յօդուածներուն մէջ տեղ գտած գաղափարներուն միշտ չէ, որ համաձայն ենք: Այս պարագային պէտք է ընդգծել, որ Ցեղասպանութեան 100-ամեակի ձեռնարկներու ընդհանուր ուղենիշ պէտք է նկատել Համահայկական հռչակագիրը, ուր կը խօսուի թէ՛ Սեւրի, թէ՛ Ուիլսընի Իրաւարար վճիռին մասին, որ ուրիշ բան չէ, եթէ ոչ` ամբողջական Հայաստանի առաջադրանքը: «Ա.» Վերջին տարիներուն զգալիօրէն նահանջած ենք...

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԵՐԹԻԶԼԵԱՆ-ՂԱԶԱՐԵԱՆ (Մեծապէս ուրախացիր, ո՛վ Սիոնի աղջիկ, ցնծութեամբ աղաղակէ, ո՛վ Երուսաղէմի աղջիկ, ահա քու թագաւորդ քեզի կու գայ) Զաքարեա 9.9 Քրիստոս յաղթականօրէն մտաւ Երուսաղէմ: «Աշակերտները բոլորն ալ սկսան ուրախութեամբ եւ բարձրաձայն զԱստուած օրհնաբանել` իրենց տեսած բոլոր հրաշագործութիւններուն համար»    (Ղուկաս 19.37), քանի որ եթէ անոնք լռէին, քարերը պիտի աղաղակէին: Կ՛ըսուի, թէ ուրախութիւնը այն քիչ բաներէն է, որ երբ բաժնենք կամ կիսենք...

Սուրիոյ կառավարական ուժերու հսկողութեան տակ գտնուող ռազմական օդակայանի հրթիռակոծումը ամերիկեան մարտանաւերու կողմէ խորքին մէջ նախագահ Թրամփի զինուորական առաջին ցուցադրութիւնն էր: Այս ցուցադրութեան անշուշտ պէտք է տրուէր մարդասիրական բնոյթ, մարդկութիւնը զանգուածային աղէտէ փրկելու առաքելութեան տպաւորութիւն: Դէպքերը կը յիշեցնեն զանգուածային ոչնչացման զէնքեր ունեցող իրաքեան իշխանութիւնները հիմնովին վերացնելու ամերիկեան ներխուժման պատճառաբանութիւնները: Օրին ամբողջ աշխարհը` միջազգային ընտանիք եւ միջազգային հանրութիւն, համոզուեցաւ, որ ներկայացուած փաստերը...

ՆԱՐԻՆԷ ՏՈՒՄԱՆԵԱՆ Յարգարժա՛ն պրն. Կարապետեան, Երբ առաջին անգամ Հայաստանի նախագահը ձեզ ներկայացուց իբրեւ Հայաստանի վարչապետ, շատերու նման ես ալ լեցուեցայ դրական տպաւորութիւններով: Հետեւելով կառավարութեան նիստերուն ու նախարարները «զօրաշարժ»-ի ենթարկելու ձեր կամքին` յոյսով էի, որ կամաց-կամաց ամէն ինչ պիտի գտնէ իր ճիշդ տեղը: Բնականաբար, ամենեւին չեմ մտածած, որ մօտ ապագային, առաւօտ մը պիտի արթննանք ու մենք մեզ տեսնենք մեր երազած հայրենիքին...