Պիտի Պահե՛նք Այնճարը, Պիտի Պահե՛նք Մեզի Ժառանգուած Մեր Հողը, Պիտի Պահե՛նք Մեր Հայեցի Դիմագիծը*

ՇԱՀԱՆ ՓԱՆՈՍԵԱՆ

Այսօր, այս գեղեցիկ տոհմիկ երեկոյին, որ կազմակերպուած է մեր սիրելի ԼՕԽ-ականներուն կողմէ, ՀՅԴ «Կարմիր Լեռ» կոմիտէին անունով կ՛ողջունեմ բոլորդ եւ իմ խորին երախտագիտութիւնս կը յայտնեմ այն բոլոր կիներուն, որոնք տարիներէ ի վեր իրենց ժամանակը, ուժը, միջոցները եւ, ամէնէն կարեւորը, իրենց սիրտը կը զոհաբերեն մեր գիւղին, մեր ընտանիքներուն եւ մեր համայնքային կեանքին համար:

ԼՕԽ-ի աշխատանքը շատ անգամ լուռ է: Միշտ չէ, որ անիկա բեմի վրայ կը տեսնենք, բայց անոր ետին կան` հսկայական աշխատանք, կազմակերպուածութիւն եւ զոհողութիւն: Այսօրուան նման երեկոներուն ետին ալ կան` օրերու նախապատրաստութիւն, աշխատանք ու նուիրում: Ձեր վարձքը կատա՛ր:

Սակայն այսօրուան մեր հանդիպումը աւելի խոր իմաստ մը ունի: Մենք այստեղ կը գտնուինք Մուսա Լերան հերոսամարտի 111-րդ տարեդարձին առիթով: 111 տարիներ առաջ Մուսա Լերան մեր ժողովուրդը կանգնեցաւ պատմութեան առջեւ եւ ըսաւ. «Մենք պիտի չհեռանանք, պիտի չհրաժարինք մեր ինքնութենէն, պիտի պաշտպանենք մեր գոյութիւնը եւ մեր արժանապատուութիւնը»:

Այդ ոգին Մուսա Լեռէն եկաւ եւ հասաւ մինչեւ այստեղ` Այնճար: Այնճարը պարզապէս գիւղ մը չէ: Այնճարը Մուսա Լերան ժառանգութիւնն է: Այս հողին վրայ մեր նախահայրերը եկան ոչ թէ միայն ապրելու, այլ նաեւ` հայկական կեանք ստեղծելու: Անոնք այստեղ տուն կառուցեցին, դպրոց հաստատեցին, եկեղեցի շինեցին, ակումբներ հիմնեցին եւ, ամէնէն կարեւորը, իրենց զաւակներուն փոխանցեցին հայ ըլլալու գիտակցութիւնը:

Եւ այսօր այդ բոլորը մեզի վստահուած է: Բայց պէտք է մէկ բան շատ յստակ ըսենք: Մենք այս հողին տէրը չենք այն իմաստով, որ կրնանք զայն առնել ու ծախել մեր ուզած ատեն: Մենք այս հողը ժառանգած ենք մեր հայրերէն, մեր մայրերէն, մեր պապերէն` անոնց զոհողութիւններուն իբրեւ արդիւնք, իսկ ժառանգութիւնը սեփականութիւն մը չէ միայն, այլ պատասխանատուութիւն է:

Ուստի, երբ հայկական հողի մը մասին կը խօսինք, երբ Այնճարի հողին մասին կը խօսինք, պէտք է գիտակցինք, որ զայն դրամի դիմաց ծախելը, պարզ տնտեսական գործարքի վերածելը, մեր ազգային պատասխանատուութեան ոգիին հետ չի կրնար հաշտուիլ:

Այս խօսքը մէկ անձի ուղղուած չէ: Այս խօսքը մէկ ընտանիքի ուղղուած չէ: Այս խօսքը բոլո՛րիս ուղղուած է, որովհետեւ եթէ մենք չպահենք մեր հողը, ո՞վ պիտի պահէ: Եթէ մենք չպահենք Այնճարի հայեցի դիմագիծը, ո՞վ պիտի պահէ: Եթէ մենք մեր սերունդներուն չփոխանցենք այն, ինչ որ մեզի փոխանցուեցաւ, ի՞նչ պիտի ժառանգեն անոնք մեզմէ:

ՀՅԴ «Կարմիր Լեռ» կոմիտէն այս պատասխանատուութիւնը շատ լուրջ կը գիտակցի: Այնճարը կը վայելէ «Կարմիր Լեռ» կոմիտէի հովանաւորութիւնն ու աջակցութիւնը` ամէն ձեւով, ամէն տեղ, դաշնակցական զոհողութեան բարձր գիտակցութեամբ:

Եւ ասիկա միայն խօսք չէ:

Մեր պարտականութիւնն է` կանգնիլ մեր ժողովուրդին կողքին, պաշտպանել գիւղին շահերը, զօրացնել հայկական կեանքը, պահպանել մեր կառոյցները եւ ամրացնել ամէն ինչ, որ դար մը առաջ մեզի վստահուեցաւ:

Բայց կոմիտէն առանձինն չի կրնար այս պարտականութիւնը կատարել: Այս պայքարը մեր բոլորի՛նն է: Այս գիւղի իւրաքանչիւր ընտանիք դեր ունի: Իւրաքանչիւր ծնող դեր ունի: Իւրաքանչիւր երիտասարդ դեր ունի: Իւրաքանչիւր կառոյց դեր ունի: Եւ այո՛, իւրաքանչիւր հողատէր ալ ունի պատասխանատուութիւն, որովհետեւ այսօր եթէ հողը կորսնցնենք, վաղը կարելի չէ զայն վերստին գնել, այն իմաստով, որ հողը կարելի է գնել, բայց ժառանգութիւնը չի՛ գնուիր: Հողը կարելի է վաճառել, բայց կորսուած հայրենիքը դրամով չի՛ վերադարձուիր:

Ա՛յս է Մուսա Լերան պատգամը:
Ա՛յս է մեր նախահայրերուն պատգամը:
Եւ ա՛յս է այն պատասխանատուութիւնը, որ այսօր մեր ուսերուն դրուած է:
Եկէ՛ք, ուրեմն, չըլլանք միայն անցեալի յիշատակը պահող ժողովուրդ:
Եկէ՛ք, ըլլանք այդ անցեալին արժանի ժողովուրդ:

Մեր հերոսներուն յիշատակը չյարգենք միայն ծաղկեպսակներով ու հանդիսութիւններով: Յարգենք` պահելով մեր հողը, մեր ընտանիքը, մեր դպրոցը, մեր եկեղեցին, մեր ակումբները, մեր կազմակերպութիւնները եւ մեր հայեցի կեանքը:

Թող մեր զաւակները վաղը Այնճարին նայելով` ըսեն. «Մեր նախահայրերը մեզի բան մը ժառանգ ձգեցին, իսկ մենք այդ ժառանգութիւնը պահեցինք եւ ամբողջութեամբ փոխանցեցինք մեզ յաջորդող սերունդին»:

Այսօրուան այս տոհմիկ երեկոն թող ըլլայ նաեւ այդ ուխտին առիթը:

Շնորհակալութիւն ԼՕԽ-ի մեր սիրելի անդամներուն` իրենց տարիներու անսակարկ զոհողութեան եւ աշխատանքին համար:

Շնորհակալութիւն` բոլորիդ, որ կը պահէք այս համայնքային կեանքը կենդանի:

Եւ թող Մուսա Լերան հերոսամարտի 111 ամեակին առիթով մեր պատգամը ըլլայ պարզ ու վճռական.

Պիտի պահե՛նք Այնճարը:
Պիտի պահե՛նք մեր հողը:
Պիտի պահե՛նք մեր հայեցի դիմագիծը:
Եւ պիտի պահե՛նք մեզի վստահուած ժառանգութիւնը:
Բարձր պահելով Մուսա Լերան հերոսներուն անմահ յիշատակը`
Կեցցէ՛ Մուսա Լերան ոգին:
Կեցցէ՛ Այնճարը:
Կեցցէ՛ հայ ժողովուրդը:
Եւ կեցցէ՛ Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը:

* ՀՅԴ «Կարմիր Լեռ» կոմիտէի խօսք` արտասանուած ԼՕԽ-ի «Աղթամար» մասնաճիւղի տոհմիկ երեկոյին: