Եթէ Ազրպէյճանը կ՛ուզէ ԵԱՀԿ-ի Մինսքի խմբակի գոյութեան վերջ տալ, ապա ամէնէն տրամաբանական եւ օրինական կարճ ճամբան` համաձայնագիրի ստորագրումն է: 26 մարտին Վիեննայի մէջ Հայաստանի խնդրանքով հրաւիրուած ԵԱՀԿ-ի մնայուն խորհուրդի յատուկ նիստի ընթացքին յայտարարած է Հայաստանի Հանրապետութեան արտաքին գործոց փոխնախարար Ռոպերթ Աբիսողոմեան:
Ան շեշտած է, թէ Մինսքի հոլովոյթի կառոյցներու հետագայ գործունէութեան կարիք պիտի չըլլայ այն պահէն, երբ խաղաղութեան համաձայնագիրը ստորագրուի` պաշտօնական եւ հաստատութենական կերպով արձանագրելով տագնապին աւարտը: Հակառակ պարագային, ըստ արտաքին գործոց փոխնախարարին, ատիկա պիտի նշանակէ կառքը ձիէն առաջ դնել:
Անդրադառնալով Հայաստանի սահմանադրութիւնը փոխելու Պաքուի միւս պահանջին` Աբիսողոմեան նախ վկայակոչած է Սահմանադրական դատարանի 26 սեպտեմբեր 2024-ի որոշումը, ապա շեշտած` Հայաստանի Հանրապետութեան սահմանադրութիւնը չի բովանդակեր որեւէ կէտ, որ կրնայ ենթադրել տարածքային պահանջ որեւէ երրորդ երկրի նկատմամբ:
Միեւնոյն ժամանակ, արտաքին գործոց փոխնախարարը նկատած է` իրականութեան մէջ, մտահոգութիւն կը յառաջացնէ ինքնին Ազրպէյճանի սահմանադրութիւնը, որովհետեւ կը բովանդակէ կէտեր, որոնք կ՛ենթադրեն Հայաստանի նկատմամբ տարածքային յաւակնութիւններ:
«Ազրպէյճանի սահմանադրութեան նախաբանին մէջ յղում կը կատարուի անկախութեան հռչակագիրին, ուր կը նշուի, որ Ազրպէյճանի առաջին հանրապետութիւնը կ՛ընդգրկէ Արեւելեան եւ Հարաւային Անդրկովկասը: 1919 թուականի նոյեմբերին Ազրպէյճանի Հանրապետութիւնը Անթանթին ներկայացուցած է իր վարչատարածքային քարտէսը, որուն մէջ ներկայ Հայաստանի Հանրապետութեան տարածքին շուրջ 60 առ հարիւրը ներառուած էր Ազրպէյճանի կազմին մէջ: Այսպիսով, Ազրպէյճանի սահմանադրութիւնը կը բովանդակէ Հայաստանի Հանրապետութեան նկատմամբ տարածքային պահանջներ», յայտարարած է Աբիսողոմեան:
Իսկ թէ ինչո՛ւ Երեւանը չի բարձրացներ Ազրպէյճանի սահմանադրութիւնը փոխելու անհրաժեշտութեան հարցը, արտաքին գործոց փոխնախարարը բացատրած է, թէ խաղաղութեան համաձայնագիրին մէջ ներառուած է յօդուած, որուն համաձայն, կողմերը չեն կրնար յղում կատարել իրենց ներքին օրէնսդրութեան` համաձայնագիրի չկատարումը արդարացնելու նպատակով:
«Մէկ այլ յօդուած կը սահմանէ, որ կողմերը կը ճանչնան իրարու տարածքային ամբողջականութիւնը, չունին իրարու նկատմամբ տարածքային պահանջներ եւ կը պարտաւորուին ապագային եւս նման պահանջներ չներկայացնել: Աւելի՛ն, թէ՛ Հայաստանը, թէ՛ Ազրպէյճանը կը ճանչնան իրարու տարածքային ամբողջականութիւնը նախկին խորհրդային հանրապետութիւններու սահմաններու ծիրին մէջ», շեշտած է Աբիսողոմեան:
Արտաքին գործոց փոխնախարարը յիշեցուցած է` Հայաստանի գերիշխան տարածքին աւելի քան 200 քառակուսի քիլոմեթրը կը գտնուի Ազրպէյճանի բռնագրաւումին տակ` ընդգծելով, որ Հայաստանը բարձրագոյն մակարդակով աներկբայ յայտարարած է, որ չի ձգտիր այս հարցը լուծել զինուորական ճամբով:
«Սահմանազատման ընթացիկ հոլովոյթը, ինչպէս նաեւ խաղաղութեան համաձայնագիրի վերջնականացուած բովանդակութիւնը կ՛ընդգրկեն բոլոր անհրաժեշտ մեքանիզմները այս հարցի խաղաղ եւ իրաւական ճամբով հասցէագրման համար: Այսպիսով, Հայաստանը լիովին հաւատարիմ է խաղաղութեան օրակարգին եւ կը շարունակէ գործել այդ սկզբունքներուն համաձայն», ըսած է Ռոպերթ Աբիսողոմեան` վերահաստատելով, որ հայկական կողմը պատրաստ է ստորագրելու խաղաղութեան համաձայնագիրը եւ ազրպէյճանական կողմին կ՛առաջարկէ փաստաթուղթի ստորագրման ժամկէտներու եւ վայրի շուրջ խորհրդակցութիւններ սկսիլ:
«Մենք խաղաղութեան կ՛երթանք, ոչ թէ` պատերազմի», եզրափակած է Հայաստանի Հանրապետութեան արտաքին գործոց փոխնախարարը:
