Մօրաքիս Պայծառ Կեանքին Քնարերգութիւնը

ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ

Լիբանանի նաւահանգիստին ահաւոր պայթումին օրը` 4 օգոստոս 2020-ը, իւրաքանչիւր լիբանանաբնակի սրտին ու մտքին մէջ ամենացնցիչ ու չամոքող սպիներ կը քրքրէ: Այդ օրը մայրս ու ես հրաշքով փրկուեցանք:

Լիբանանի նաւահանգիստի պայթումէն հազիւ քանի մը վայրկեան անց սկսան մեր հեռաձայնները հնչել աշխարհի չորս ծագերէն` ազգականներէ, հարազատներէ, բարեկամներէ, ընկերներէ, որոնք մտահոգ էին մեր վիճակով: Այդ գուրգուրոտ հեռաձայններու փաղանգին մաս կը կազմէր մօրաքիս` Քնար Ֆուռունճեան-Քէօշկերեանի զանգահարումը, բնականաբար:

Այդ բոլոր յուսադրիչ ու խրախուսիչ հեռաձայններուն մէջ յատկապէս կը շեշտեմ Քնար մօրաքիս հեռաձայնը, որովհետեւ այդ օրը մօրաքիս ձայնը տարբեր էր, արտասովոր կերպով կը դողդղար, կը զգայի` ինչպէ՛ս կը զսպէր իր յուզումը մեզ քաջալերելու, ուժեղացնելու միտումով: Վարժ չէինք զինք այդպէս տեսնելու կամ լսելու, ընդհակառակն, մօրաքս մեր ընտանիքի ճակատագրական պահերուն ամենաուժեղ, ամենապողպատեայ, ամենադրական ուժ ներարկող մագնիսական ներկայութիւնն էր: Հակառակ իր հիւանդ վիճակին` մտահոգ էր մեզմով, յատկապէս ինձմով, որովհետեւ այդ օրը պայթումին ցնցիչ ազդեցութենէն բացի, շատ մտահոգ էի իմ մտերիմ ընկերուհիիս եւ իր սիրելի ընտանիքին ճակատագիրով: Շատ փորձած էի կապ հաստատել իրենց հետ, բայց բոլոր ճիգերս ի դերեւ ելած էին: Արցունքներս չէին դադրեր: Մօրաքս հազիւ լսեց ընկերուհիիս եւ իր ընտանիքին անյայտ ճակատագիրին մասին, նախ փորձեց զիս հանգստացնել եւ դրական տրամադրութիւն ստեղծել` ըստ իր սովորութեան, ապա անմիջապէս գոցեց հեռաձայնը, հակառակ իր հիւանդ վիճակին եւ հազիւ քանի մը վայրկեան անց ընկերուհիիս` Նորայենց վիրաւոր ըլլալու «աւետիս»-ը փոխանցեց մեզի: Այո՛, «աւետիս» էր այդ լուրը թէ՛ մեզի եւ թէ՛ մօրաքիս համար…

Այնուամենայնիւ, մօրաքիս ձայնը երկրորդ հեռաձայնին աւելի դողդողուն էր եւ մտահոգիչ: Շատ դժուարութեամբ կը շնչէր: Մօրս մտահոգիչ պնդումներուն վրայ հանգստացուց զինք` ըսելով, թէ հիւանդ չէ, այլ պարզապէս վախցած ու մտահոգուած է մեր ճակատագիրով:

4 օգոստոս 2020-ին, ճիշդ է, որ  Լիբանանի նաւահանգիստի պայթումէն փրկուած էինք, սակայն այդ պահէն սկսեալ կարծէք Լիբանանի նաւահանգիստի պայթումին տարողութեամբ եւ ուժգնութեամբ այլ ահաւոր պայթում մը կատարուեցաւ մեր ընտանիքին մէջ, մղձաւանջային այլ հետք մը ձգեց մօրս, եղբայրներուս եւ մեր ամբողջ ընտանիքին վրայ…  Հակառակ մօրաքիս պնդումներուն, սակայն մեզի համար վիճակը յստակ էր, «Քորոնա» ժահրին բոլոր ախտանշանները հեռաձայնին ընդմէջէն բացայայտօրէն «կը տեսնէինք» իր վրայ:

Քանի մը օր ետք մօրաքս արդէն հիւանդանոցի յատուկ հոգատարութեան սենեակին մէջ, գործիքներու տարափի մը տակ կը գտնուէր: Բառեր չեմ գտներ նկարագրելու մօրս ցաւն ու տառապանքը: Անվերջ կ՛աղօթէր: Համարեա չէր քնանար, բայց եւ այնպէս, ափսո՜ս, հազա՛ր ափսոս, որ հակառակ մօրաքիս ուժեղ եւ տոկուն նկարագիրին ու մանաւանդ առողջական ո՛չ մէկ այլ մտահոգիչ պարագայ ունենալուն` չկրցաւ յաղթահարել անիծեալ «Քորոնա»-ն եւ քանի մը օր պայքարելէ ետք լուսաւորեց յաւիտենականութեան ուղին:

Մօրաքիս մահուան գոյժը շանթահարեց բոլորս: Չկան բառեր, որոնցմով կրնամ պահը նկարագրել: Ակնթարթ մը անջատուեցանք իրականութենէն եւ չկրցանք ընկալել կացութիւնը:

***

Մօրաքս` Քնարը գեղադէմ, վայելուչ, կոկիկ, բծախնդիր, ուժեղ, գուրգուրոտ ու հոգածու նկարագիրով, ազգասէր եւ հայրենասէր հայուհի մըն էր: Ան ինչպէս իր միութենական կեանքին մէջ ունէր իւրայատուկ աշխատելաոճ, նոյնպէս ալ ընտանեկան կեանքին մէջ ունէր օրինակելի տիպար մը ըլլալու յատկութիւններ: Մօրաքիս համար ամենասիրելի միութիւնն էր Սուրիահայ օգնութեան խաչը, որուն մեծ հաճոյքով ծառայեց իր ամբողջ կեանքին ընթացքին, յատկապէս` միութեան «Նայիրի» մասնաճիւղին մէջ, իսկ հետագային ալ` ձեռարուեստի յանձնախումբին: Մօրաքիս կազմակերպումով մեր ընտանեկան բոլոր տեսակի հաւաքները կը նմանէին միութենական այդ ձեռնարկներուն, որոնք ծրագրաւորուած կ՛ըլլային ամէնէն յետին մանրամասնութեամբ: Մօրաքիս հետ զրոյցը ունէր իւրայատուկ բնոյթ, կարծէք կեանքի դասապահեր ըլլային: Ան իր ուրախութեան կամ տխրութեան պահերուն կ՛ապրէր ու կ՛ապրեցնէր իր պաշտած միութեամբ` ՀՄԸՄ-ով: Մօրաքիս համար ՀՄԸՄ-ը սոսկ միութիւն մը չէր, այլ Հայաստանն էր, հայ ազգն էր, հայ եկեղեցին էր, ազգային ամէն արժէք էր, կեանքն էր իրեն համար: Համազգայինը եւս իր կեանքին մէջ անբաժան մասն էր. արդարեւ, երկար տարիներ ծառայած է նաեւ միութեան թատերական միաւորին:

Ահաւասիկ մէկ տարի եղաւ, որ ֆիզիքապէս բաժնուած է մեզմէ: Մօրաքս այդ համակ կեանք, եռանդ, խինդ ու դրական մտածողութիւն ունեցող անձը ինչպէ՞ս յանձնուեցաւ Քորոնային, ինչպէ՞ս չկրցաւ յաղթահարել զայն, ինչպէ՞ս յանձնուեցաւ մահուան: Տարափ` հարցումներու, որոնք կ՛անհանգստացնեն հոգիս:

Մօրաքիս` Քինքանիս բաժանումը անհաւատալի իրականութիւն է: Լաւապէս տպաւորուած եմ, որ երբ Քինքան ըսելով կը կանչէի զինք, մօրաքիս սիրուն դէմքին վրայ գոհունակութեան լայն ժպիտ մը կ՛ուրուագծուէր, վստահաբար կը յիշէր մանկութեանս օրերը, եւ թէ ինչպէ՛ս անունը յստակաբար չէի կրնար արտասանել եւ զինք Քինքան կը կանչէի:

Մօրաքս` Քինքանս, բացակայութեանդ առաջին տարին ապրեցանք բազմազան փորձառութիւններ եւ կեանքի վերիվայրումներ, բայց այդ բոլորին մէջ ամէնէն դաժանը եւ անմխիթարելին մնաց բացակայութիւնդ: Գիտեմ, որ եդեմական երջանկութիւնը կը վայելես մեզմէ առ յաւէտ բաժնուած մեր ընտանիքի բոլոր ննջեցեալ սիրելիներուն հետ: Բայց եւ այնպէս դառն ու տհաճ է այս իրականութիւնը:

Սիրելի՛ մօրաք, դուն միշտ պիտի մնաս սրտիս ամէնէն խոր բաժինին մէջ, իսկ մեր յիշատակները միասին պիտի ուղղեն կեանքս առ յաւէտ:

Կարօտցեր եմ քեզ Քինքանս…

Ննջէ խաղաղ ու հանգիստ:

 

 

Like on Facebook
  •  
  •  
CATEGORIES
Share This

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )