Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon)
No Result
View All Result
  • Խմբագրական
  • Հայկական
  • Լիբանանեան
  • Միջազգային
  • Յօդուածներ
    • Անդրադարձ
    • Գաղութային
    • Հարցազրոյց
    • Հայրենի Կեանք
    • Գաղութէ Գաղութ
    • Զաւարեանական
    • Գիտութիւն
    • Ազդակ Գաղափարաբանական
    • Պատմական
    • Առողջապահական – Բժշկագիտական
    • Արուեստ – Մշակոյթ
    • Գրական
    • ԼԵՄ-ի ԷՋ
    • Մշակութային եւ Այլազան
  • Գաղութային
  • Մարզական
  • Այլազան
    • «Ազդակ»ի ֆոնտ
    • 50 Տարի Առաջ
    • Ի՞նչ Կ՛ըսեն Աստղերը
    • Յայտարարութիւններ
    • Կնոջական
    • Մանկապատանեկան
  • Խմբագրական
  • Հայկական
  • Լիբանանեան
  • Միջազգային
  • Յօդուածներ
    • Անդրադարձ
    • Գաղութային
    • Հարցազրոյց
    • Հայրենի Կեանք
    • Գաղութէ Գաղութ
    • Զաւարեանական
    • Գիտութիւն
    • Ազդակ Գաղափարաբանական
    • Պատմական
    • Առողջապահական – Բժշկագիտական
    • Արուեստ – Մշակոյթ
    • Գրական
    • ԼԵՄ-ի ԷՋ
    • Մշակութային եւ Այլազան
  • Գաղութային
  • Մարզական
  • Այլազան
    • «Ազդակ»ի ֆոնտ
    • 50 Տարի Առաջ
    • Ի՞նչ Կ՛ըսեն Աստղերը
    • Յայտարարութիւններ
    • Կնոջական
    • Մանկապատանեկան
No Result
View All Result
Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ
No Result
View All Result

«Զանգեզուրեան Միջանցք»-էն Մինչեւ Կեդրոնական Ասիա

April 20, 2021
| Անդրադարձ
0
Share on FacebookShare on Twitter

Ա. Ա.

Հայաստանեան իրադարձութիւնները կը շարունակեն յուզել ամբողջ հայութիւնը: Արցախեան երկրորդ պատերազմին արձանագրուած պարտութենէն աւելի քան չորս ամիս ետք, տակաւին տիրական են քաոսն ու անորոշութիւնը, ինչ կը վերաբերի վերակերտման հոլովոյթի մը շուրջ ամբողջական համախոհութեան եւ խօսքէ ու տարակարծութիւններէ անդին` անխտիր բոլոր կողմերուն ամբողջական մասնակցութեամբ ազգաշէն աշխատանքի մեկնարկին: Ոմանց քարոզ կամ զգացական խօսքեր կրնան թուիլ այս տողերը, սակայն եթէ մէկ կողմ ձգուին ներքին տարակարծութիւնները, զիրար այպանելու ազգավնաս ընթացքը եւ արդար հաշուետուութեան ճամբով յանցանքներու եւ սխալներու պատասխանատուութիւններու ճշդմամբ` նոր փուլի եւ ժամանակաշրջանի ազդանշանը տրուի, միակ շահողը պիտի ըլլայ հայութիւնը:

Մանաւանդ եթէ նկատի առնուի թուրքեւազրպէյճանական ճակատին ծաւալած գործունէութիւնը, ռազմաքաղաքական ծրագիրները եւ աշխարհագրական ծիրը, որուն մասին ոչ միայն կը խօսուի, այլ աշխատանքի մեկնարկը կատարուած է:

Եթէ երեւանեան իրականութիւնը կը յատկանշուի վտանգաւոր զարգացումներու իրավիճակներով, թուրքեւազրպէյճանական ճակատին վրայ ամբողջ ուշադրութիւնը կեդրոնացած է քաղաքական նպատակակէտերու վրայ. զանգեզուրեան միջանցք, Թուրքիայէն մինչեւ Կեդրոնական Ասիա` համաթրքական մէկ ու միացեալ ճակատի ստեղծման նպատակով դիւանագիտական աշխուժութիւն, միջինարեւելեան քաղաքականութեան մէջ կեդրոնական դերակատարութեան ապահովում, հարաւկովկասեան եւ շրջանային մակարդակներով քաղաքական, տնտեսական, առեւտրական յանձնառութիւններու ստանձնում, միջազգային ռազմաքաղաքական իրադրութիւններուն մէջ ալ` Թուրքիոյ դերին ու դիրքին վերաիմաստաւորում:

Նախ քանի մը նշումներ` Ազրպէյճանի իշխանութիւններուն հարաւկովկասեան եւ յատկապէս ղարաբաղեան քաղաքականութեան մասին, ուր հիմնական առանցքը «Զանգեզուրեան միջանցք»-ի մը ստեղծման վերաբերեալ Իլհամ Ալիեւի շարունակական պնդումներն են այն մասին, որ  Հայաստանի Մեղրիով անցնող միջանցքը Նախիջեւանը պիտի կապէ Ազրպէյճանի: Այլ խօսքով, Թուրքիոյ եւ Ազրպէյճանի միջեւ ցամաքային կապը պիտի ըլլայ: Թէ Ալիեւի այս պնդումը որքանո՛վ ճշմարտութեան կը համապատասխանէ, յստակ տուեալներ չկան: Հայաստանի արտաքին գործոց նախարարութիւնը կտրականապէս կը հերքէ, որ միջանցքի մասին խօսք կամ ակնարկութիւն կայ ինը նոյեմբերի եւ տասնմէկ յունուարի յայտարարութիւններուն մէջ: Ակնարկութիւնը ցամաքային կապի ուղիներու մասին է, որ ոչ մէկ կերպով կարելի է «միջանցք» համարել, որովհետեւ միջանցք եւ մայրուղի տարբեր հասկացողութիւններ են` իրենց օրէնքներով եւ տնտեսաքաղաքական բովանդակութեամբ:

Ալիեւ, սակայն, առիթ չի փախցներ` յայտարարելու, որ «Զանգեզուրեան միջանցք» պիտի ստեղծուի: Ազրպէյճանի, Թուրքիոյ, Ուզպեքիստանի, Թուրքմենիստանի եւ Խըրխըզիստանի նախագահներուն մասնակցութեամբ կայացած` Տնտեսական համագործակցութեան կազմակերպութեան վեհաժողովին ընթացքին եւս Ալիեւ յայտարարեց, որ հայկական Զանգեզուրը «ազրպէյճանական պատմական տարածք» է, ուր պիտի ստեղծուի «Զանգեզուրեան միջանցք»-ը` Թուրքիան, Նախիջեւանը եւ Ազրպէյճանը իրարու կապելով: Այս հարցին մէջ ուշագրաւ է Մոսկուայի քար լռութիւնը, ինչ որ ենթադրել կու տայ, որ բանաւոր կամ չհրապարակուած համաձայնութիւն մը գոյութիւն կրնայ ունենալ այս միջանցքին վերաբերեալ, որովհետեւ այս իմաստով նախընթաց գոյութիւն ունի: Սիւնիքի սահմանագծման մասին ոչ մէկ խօսք կար եռակողմ յայտարարութեան մէջ, բայց աւելի ուշ փորձագէտներ ապացուցեցին, որ գոյութիւն ունի Սիւնիքի սահմանագծման մասին վեց կէտերէ բաղկացած փաստաթուղթ մը:

Պաքուի իշխանութիւնները նաեւ ծրագրեր մշակած են` Լեռնային Ղարաբաղը բարձր արհեստագիտութեան կեդրոնի մը վերածելու համար: Ասոր յստակ ապացոյցն էր Ազրպէյճանի նորարարութեան գործակալութեան եւ Թուրքիոյ «Իսթանպուլ» արհեստագիտական զարգացման պետական կեդրոնին միջեւ կնքուած գործակցութեան յուշագրին ստորագրումը: Համագործակցութեան մարզերը պիտի ըլլան արհեստագիտութեան կեդրոններու կառուցումը, ուսուցման ծրագրերը, գիտելիքներու փոխանակումն ու փոխանցումը, ինչպէս նաեւ` արհեստագիտութեան մարզի մասնագէտներու պատրաստութեան եւ վերաորակաւորման միացեալ աշխատանքները: Հոս պէտք է նշել, որ «Իսթանպուլ» կեդրոնը մասնակից է Թուրքիոյ ռազմական արդիւնաբերութեան մարզին գործունէութեան: Ազրպէյճանական պետական աղբիւրներու համաձայն, թրքական այլ կեդրոն մը` Ճի. Օ. Էս. Պի., իր կարգին ազրպէյճանական գործակալութեան հետ գործակցութեան ճամբով պիտի նպաստէ Լեռնային Ղարաբաղի մէջ բարձր արհեստագիտութեան մարզին զարգացման` հետազօտութիւններու եւ ուսումնասիրութիւններու ճամբով:

Ազրպէյճանական իշխանութիւններուն այս ծրագրերուն զուգահեռ, գործի լծուած են նաեւ Անգարայի իշխանութիւնները, որոնց հիմնական գործելադաշտը այս օրերուն Կեդրոնական Ասիան է: Արտաքին գործոց նախարար Մեւլութ Չաւուշօղլու կեդրոնաասիական իր եռօրեայ շրջապտոյտին ընթացքին իր ուզպեք, թուրքմեն եւ խըրխըզ պաշտօնակիցներուն հետ քննարկեց Լեռնային Ղարաբաղի եւ Հարաւային Կովկասի իրավիճակները, ինչպէս նաեւ` այս հարցերով միջազգային համագործակցութեան կարելիութիւնները, որպէսզի թրքական միացեալ կեցուածք եւ ճակատ դրսեւորուի: Քննարկման առարկայ դարձաւ նաեւ Թրքական խորհուրդի եւ Իսլամական համագործակցութեան կազմակերպութեան շարքերուն մէջ համաթրքական միացեալ ու համակարգուած քաղաքականութիւն մշակելու հեռանկարները…

… Իսկ Երեւանի մէջ…

 

 

Նախորդը

Գուժ

Յաջորդը

Պատմաքաղաքական Զիկզակներ. Ինչո՞ւ Հայկական Նախիջեւանը «Մեծ Թուրան»-ի Ճանապարհի Բանալին Է

RelatedPosts

Բարոյական Ուժը
Անդրադարձ

Բարոյական Ուժը

November 21, 2026
Արցախը Մեր Տեսակն Է (Անկախութեան Տօնի 28-ամեակ)
Անդրադարձ

Իմ Սիւնակը-Ձեր Աշխարհը. Հնաբոյր Եւ Փոշոտած Քաղաքական Համակարգի Մը Դէմ Յանդիման (Լիբանանի Անկախութեան 83-Ամեակ)

November 21, 2026
Պարտութենէն Անդին` Պատմութիւնը Ուրանալու Վտանգը
Անդրադարձ

Լիբանանի Անկախութիւնը. Տօնակատարութիւններ Եւ Իրականութիւն

November 21, 2026
  • Home
  • About Us
  • Donate
  • Links
  • Contact Us
Powered by Alienative.net

© 2022 Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon). All rights reserved.

No Result
View All Result
  • Խմբագրական
  • Հայկական
  • Լիբանանեան
  • Միջազգային
  • Յօդուածներ
    • Անդրադարձ
    • Գաղութային
    • Հարցազրոյց
    • Հայրենի Կեանք
    • Գաղութէ Գաղութ
    • Զաւարեանական
    • Գիտութիւն
    • Ազդակ Գաղափարաբանական
    • Պատմական
    • Առողջապահական – Բժշկագիտական
    • Արուեստ – Մշակոյթ
    • Գրական
    • ԼԵՄ-ի ԷՋ
    • Մշակութային եւ Այլազան
  • Գաղութային
  • Մարզական
  • Այլազան
    • «Ազդակ»ի ֆոնտ
    • 50 Տարի Առաջ
    • Ի՞նչ Կ՛ըսեն Աստղերը
    • Յայտարարութիւններ
    • Կնոջական
    • Մանկապատանեկան

© 2022 Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon). All rights reserved.