Արարիչով` Նո՛ր Արարածներ

ԳԷՈՐԳ ԱԲՂ. ԳԱՐԱԿԷՕԶԵԱՆ

«Նոր մարդ եղէք` ձեր Արարիչին պատկերին համաձայն նորոգուելով» (Կղ 3.10):

Մեծ պահքի հոգեւոր ճանապարհորդութեան մէջ կը գտնուինք: Իւրաքանչիւր մարդ խոստումներ տուած է ինքն իր անձին եւ Աստուծոյ, նպատակներ ճշդած եւ, անշուշտ, նպատակին հասնելու միջոցներ որդեգրած է: Սակայն, ինչպիսի միջոցներ ալ որդեգրած ըլլանք, անոնք անիմաստ կը դառնան, երբ այդ միջոցները մեզ չեն առաջնորդեր ճշմարիտ աստուածածանօթութեան, մեր անձերու նորոգութեան եւ կատարելագործութեան: Իսկ ի՞նչ է ճշմարիտ աստուածածանօթութիւնը. Ս. Հոգիին ներգործութեամբ, մեր Արարիչին պատկերին համաձայն նորոգուած արարածներ դառնալն է ան:

«Նոր մարդ»-ու յղացքը կ՛ենթադրէ նոր վարքագիծ, նոր ընտրութիւններ եւ նոր ապրելու եղանակ: Անհատի մը նորոգութիւնը արտաքին ապացոյցներ պէտք է ունենան եւ այնպիսի՛ ապացոյցներ, որոնք յստակ կը դարձնեն, որ տուեալ անձը կեանքին մէջ ներքին փոփոխութիւն ապրած է: Այլ խօսքով, գործնապէ՛ս պէտք է արտայայտենք մեր ներքին կեանքին փոփոխութիւնը` կարեկցող սրտով, բարութեամբ, համբերատարութեամբ, ներողամտութեամբ…, «Որովհետեւ Աստուծոյ արքայութիւնը խօսքով չէ, որ ինքզինք մարդոց կեանքին մէջ կը յայտնէ, այլ` գործով», կ՛ըսէ Պօղոս առաքեալ (Ա.Կր 4.20): Նոր մարդու տիպարը կ՛ենթադրէ ինքնութեան զգալի փոփոխութիւն եւ մտածելու ու ապրելու եղանակի նոր արտայայտութիւն:

«Նոր մարդ» դառնալ` չի նշանակեր միայն հրաժարիլ մեր որդեգրած կեանքի ընթացքէն, այլ մեր կեանքի սխալ ընթացքէն դէպի ուղիղ ճանապարհ ընթանալ կը նշանակէ. օրինակ` ան, որ ստախօսութեամբ կ՛ապրէր, պէտք է ճշմարտախօս ըլլայ, ան, որ իր արարքներով ընկերոջը, եղբօրը, բարեկամին կամ ազգականին նեղութիւն կը պատճառէր, պէտք չէ շարունակէ այդ սխալ ընթացքը, եթէ իրապէ՛ս կ՛ուզէ «նոր մարդ» ըլլալ, այն ալ` իր Արարիչին պատկերին համաձայն:

«Նոր մարդ» դառնալու գրաւականներէն մէկն է ինքնաքննութիւնը, որովհետեւ անիկա մեզ կը մղէ, որ անդրադառնանք եւ վերլուծենք մեր ներաշխարհին մէջ գտնուող, մեր էութեան հետ շաղախուած ընկերային ու բարոյական արժէքները: Մեր ապրումներն ու ձգտումները, հակումներն ու մտորումները պէտք է մեր խիղճին քննութենէն անցընել եւ զանոնք դէպի բարին ձեւափոխել: Ինքնաքննութիւնը դիւրին եւ բնական ընթացք մըն է ոմանց համար, սակայն ուրիշներու համար դիւրին եւ սովորական գործընթաց մը չէ: Մարդ ինքզինք արդարացնելու միշտ ալ պատճառ մը ունի, եւ շատեր չեն ուզեր ընդունիլ իրենց թերութիւնները կամ սխալները: Այս պատճառով շատեր չեն ուզեր դէմ յանդիման գալ իրենց «ես»-ին, այսինքն իրենց ներաշխարհին մէջ գտնուող իրականութեան հետ, որովհետեւ գիտեն, որ հոն պիտի տեսնեն իրենց սխալները եւ թերութիւնները: Մեր նմանները պիտի չըլլան մեր քննութեան թիրախը, այլ արդարամիտ, պատասխանատու եւ հասուն մօտեցումով մի՛շտ մեր անձը, մեր «ես»-ը քննութեան պիտի ենթարկենք Աստուածաշունչի ուսուցումներուն համեմատ, եւ ո՛չ թէ մարդկայնօրէն մեր որդեգրած սկզբունքներուն հիման վրայ: Անգիտակից արարքներ, յոռի օրինակներ եւ մանաւանդ հաւատքի ու սիրոյ բացակայութիւնը ծնունդ կրնան տալ մարդուն բարոյական վարքին մէջ դատողական շեղումներու: Ահաւասիկ ինքնաքննութիւնը, սխալին անդրադառնալն ու զայն սրբագրելը նման պարագաներուն կարեւոր է:

Հետեւաբար անհրաժեշտ է արմատական փոփոխութեան ենթարկել մեր մտածելու եղանակը: Պօղոս առաքեալ կ՛ըսէ. «Նորոգուած միտքերով նո՛ր մարդ եղէք, որպէսզի ձեր փորձառութեամբ ընտրէք լաւը` գիտնալով Աստուծոյ կամքը, այսինքն` ինչ որ բարի է, ընդունելի է իրեն եւ կատարեալ» (Հռ 12.2):

Հոգեւոր ազատութիւն վայելող անհատը` Քրիստոսի արիւնով ու Անոր նկատմամբ ունեցած իր հաւատքով ազատագրուած, չի կրնար շարունակել ապրիլ իր հին սովորութիւններուն եւ մեղքերուն համաձայն, ինչպէս, օրինակ, նախանձի, զրպարտութեան, բամբասանքի, ստախօսութեան, վրէժխնդրութեան սխալներուն մէջ գտնուելով: Ո՛չ միայն այս բոլորէն պէտք է խուսափիլ, այլ զանոնք արմատախիլ պէտք է ընել մեր մէջէն, սպաննել եւ մեռցնել զանոնք: Նոր մարդը յարատեւօրէն կը թարմանայ` լաւապէս իր Արարիչը ճանչնալով: Քրիստոսով եկած Աստուծոյ մեր ճանաչումը առանցքն է քրիստոնեայ անձի կեանքին, որովհետեւ զԱստուած ճանչնալով` կը տեսնենք, որ Ի՛նք սիրեց մեզ (հմմտ. Ա.Յհ 4.19), Ի՛նք արտօնեց որ ճանչնանք զինք եւ այդ իսկ պատճառով քրիստոնեային համար յստակ է, թէ ո՛ր ճամբով պէտք է ընթանայ, որպէսզի իր իսկական պատկերը վերագտնէ:

Քրիստոսով նոր անձ դարձողը կը գիտակցի, որ իր անձին եւ վարքագիծին արժեւորումը արդարօրէն կը գտնէ Քրիստոսի մէջ: Երբ իբրեւ նոր մարդ կը ծնինք, Քրիստոսով նոր ստեղծագործութիւն կը դառնանք: Իրմո՛վ կը փրկուինք եւ նո՛ր բնութիւն կ՛ունենանք: Ս. Հոգին, այս պարագային, մեր մէջ կը բնակի, կը սրբագրէ, կ՛ուղղէ, կը կարգաւորէ, կը մարզէ, կը սորվեցնէ, կը պաշտպանէ եւ կ՛առաջնորդէ մեր նոր անձերը:

Մեզմէ իւրաքանչիւրը կրնայ ինքն իր անձնական միջոցներով, ինքն իր սեփական ճիգերով նորոգուած կեանք ապրիլ, սակայն, երբ Քրիստոսի միջոցով եւ Ս. Հոգիին ներգործութեամբ չի կատարուիր մարդու կեանքին նորոգութիւնը, անիկա կը դառնայ ժամանակաւոր եւ անպտուղ:

Նոր անձ եւ նոր կեանք: Այս սկզբունքով հին կեանքը օրէ օր կը փոխուի` ըստ անձի յարատեւ ճիգին եւ մեր Տիրոջ սահմանած նորոգութեան խորհուրդին, որ կ՛ըսէ մեզի. «Եթէ մէկը վերստին ջուրէն եւ Հոգիէն չծնի, չի կրնար տեսնել Աստուծոյ արքայութիւնը» (հմմտ. Յհ 3.3-5): Այս ընթացքով  մարդ կ՛աճի իր հոգեւոր աշխարհին մէջ եւ կը հասուննայ իր հաւատքին մէջ: Կ՛աճի, կը զարգանայ այն ձեւով եւ ընթացքով, որ Աստուած սահմանած է, եւ ոչ թէ` իր հին անձը միայն բարեփոխելով եւ նորոգելով` իր անձնական ճիգերով, այլ` ամբողջովին Ս. Հոգիին ներգործութեան յանձնելով իր անձը, որպէսզի Աստուած գործէ իր մէջ եւ ամբողջովին վերափոխէ մեր անձը` Քրիստոսի պատկերով:

Հետեւաբար նոր մարդը` վերստին ծնած անձը, ինքզինք կը սահմանէ ոչ թէ ի՛ր բնութագրումով, այլ` Աստուծոյ չափանիշերով, Անոր սահմանող խօսքով եւ Անոր կողմէ մեզի ընծայուած հասկացողութեամբ:

Ս. Ներսէս Շնորհալի հայրապետին աղօթակից դառնալով` խնդրենք Ամենակալէն` «Նորոգող հնութեանց, նորոգեա՛ եւ զիս, նորոգ զարդարեա՛»:

 

 

Like on Facebook
  •  
  •  
CATEGORIES
Share This

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )