Թրամփ Յայտարարեց «Դարու Գործարք»¬ը

Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփ «Թուիթըր»¬ի վրայ հրապարակեց այն ինչ որ կոչեց «Պաղեստինեան ապագայ պետութիւնը` մայրաքաղաք ունենալով արեւելեան Երուսաղէմէն բաժիններ»:

Ան թուիթըրեան եբրայերէն գրառում մըն ալ կատարելով յայտնեց, որ մշտապէս կը կանգնի «Իսրայէլի պետութեան եւ հրեայ ժողովուրդին» կողքին`  աջակցութիւն յայտնելով «անոնց անվտանգութեան ու ապահովութեան, իրենց պատմական հայրենիքին մէջ ապրելու անոնց իրաւունքին»:

Նախքան այդ, Թրամփ Սպիտակ տան մէջ Իսրայէլի վարչապետ Պենիամին Նեթանիահուի հետ մամլոյ ասուլիսի ընթացքին յայտարարեց «Դարու գործարք»¬ի կէտերը` յայտնելով, որ «Իսրայէլ այսօր մեծ քայլ մը կ՛առնէ դէպի խաղաղութիւն», եւ շնորհակալութիւն յայտնեց Արաբական Միացեալ Էմիրութիւններուն, Օմանին ու Պահրէյնին:

«Իսրայէլը հրեայ ժողովուրդին հողն է, եւ անոր ապրած խաւար օրերը պիտի չկրկնուին», ըսաւ ան` աւելցնելով, որ կը փորձէ «պաղեստինցիներուն եւ իսրայէլացիներուն միջեւ խաղաղութիւն հաստատել»:

Թրամփ ըսաւ, որ խաղաղութեան իր առաջարկը նախկին առաջարկներէն տարբեր է, կը բաղկանայ 18 էջերէ, եւ «մանրամասն լուծումներ կը ներկայացնէ տարբեր կողմերուն համար աւելի խաղաղ միջավայր տրամադրելու»:

Ան ըսաւ, որ Իսրայէլի հետ միացեալ յանձնախումբ մը պիտի կազմուի` «պատկերացումը յստակ ծրագիրի մը» վերածելու համար` աւելցնելով. «Ասիկա առաջին անգամն է, որ Իսրայէլ խաղաղութեան քարտէս մը կ՛ընդունի»:

«Երուսաղէմը պիտի մնայ Իսրայէլի միացեալ մայրաքաղաքը եւ անբաժանելի է», նշեց Սպիտակ տան ղեկավարը` աւելցնելով. «Երկու պետութիւններ լուծումը Իսրայէլի ապահովութեան որեւէ վտանգ պիտի չներկայացնէ եւ անկէ իր անվտանգութենէն ու ապահովութենէն զիջում կատարել պիտի չպահանջէ»:

Ինչ կը վերաբերի պաղեստինցիներուն, Միացեալ Նահանգներու նախագահը ըսաւ. «Աշխատանք պիտի տանինք կառուցելու պաղեստինեան պետութիւն մը` ամբողջական կերպով մերժելով ահաբեկչութիւնը»:

Ան յոյս յայտնեց, որ «Դարու գործարք»¬ը կարեւոր ըլլայ պաղեստինցիներուն համար, եւ անոնց համար պատմական առիթ մը` ստեղծելու իրենց պետութիւնը»:

«Պաղեստինցի ժողովուրդը յոյսի բացակայութենէն տառապեցաւ ձախող խոստումներու պատճառով, իսկ գործարքը պիտի կրկնապատկէ պաղեստինեան հողամասերը, եւ ոչ մէկ պաղեստինցի կամ իսրայէլացի իր տունէն պիտի վտարուի», ըսաւ Թրամփ:

Ըստ անոր, այս պատկերացումը «պաղեստինեան նոր պետութեան մէջ հսկայական ներդրումի առիթ պիտի ապահովէ, եւ գոյութիւն ունին շարք մը պետութիւններ, որոնք կ՛ուզեն այդ ներդրումները կատարել»:

Ան շեշտեց, որ իր պատկերացումը «պաղեստինցիներուն ժամանակ կ՛ընծայէ ամբողջովին պատրաստուելու` ստեղծելու համար հաստատ ու բարգաւաճ պետութիւն մը»: «Պաղեստինցիներուն գործի առիթներ պիտի ստեղծուին, եւ վերջ պիտի տրուի աղքատութեան` հասնելու համար իրենց կեանքի բարգաւաճման: Պաղեստինցիներուն օգնութիւն պիտի տրուի` հասնելու համար իրենց անկախութեան եւ դիմակայելու համար խաղաղ գոյակցութեան մարտահրաւէրները»:

Թրամփ պատգամ մը յղեց Պաղեստինեան իշխանութեան նախագահ Մահմուտ Ապպասին` ըսելով. «Եթէ խաղաղութիւնը ընտրես` քու կողքիդ պիտի ըլլանք այս երթին բոլոր փուլերուն ընթացքին»:

Ըստ անոր, «Դարու գործարք»¬ը վերջ պիտի տայ Համասի եւ Իսլամական Ժիհատի գործունէութեան:

«Երուսաղէմը բաց քաղաք է, ժամանակն է սրբագրելու 1948¬ին Իսրայէլը չճանչնալու իսլամական սխալը: Այս հին հողը պէտք չէ բռնութիւն ներկայացնէ, այլ` խաղաղութիւն», ըսաւ Թրամփ:

Սպիտակ տան ղեկավարը յայտարարեց, որ կարեւորագոյն քայլը իր երկրին Իրանի հետ կնքուած հիւլէական համաձայնագիրէն դուրս գալն էր: «Իրանեան վարչակարգը մեկուսացուած է, եւ այլեւս տկար է, վերջ տուինք Սիւլէյմանիին, որ Հըզպալլայի ղեկավարին հետ որեւէ դրական բան չծրագրեց», նշեց Թրամփ:

Իսրայէլի վարչապետ Պենիամին Նեթանիահու յայտարարեց, որ խաղաղութեան նախկին ծրագիրները ձախող էին, որովհետեւ «Իսրայէլի կենսական շահերուն ու պաղեստինցիներու ձգտումներուն արտայայտութիւնը չէին»: «Նախագահ Թրամփի խաղաղութեան ծրագիրը մնայուն խաղաղութեան իրապաշտ հոլովոյթ մըն է», ըսաւ ան:

Իսրայէլի վարչապետը նաեւ մեկնաբանեց Պահրէյնի, Արաբական Միացեալ Էմիրութիւններու եւ Օմանի դեսպաններուն «Դարու գործարք»¬ի յայտարարման արարողութեան ներկայութիւնը` նշելով, որ ատիկա «Միջին Արեւելքի մէջ խաղաղութեան ծրագիրին դրական ցուցանիշ է»:

Ֆաթհ շարժումի Կեդրոնական կոմիտէի անդամ Ապպաս Զաքի, մեկնաբանելով «Դարու գործարք»¬ի յայտարարութիւնը «Մայատին»¬ին յայտնեց. «Օսլոյի համաձայնութեան վերաբերող ամէն ինչ վերջ գտաւ եւ մեր ետին կը գտնուի»: Ան նշեց, որ պաղեստինեան խմբաւորումները երէկ գիշեր ժողով մը գումարած են եւ միաձայնութեամբ որոշած վերջ տալ Օսլոյի համաձայնագիրին:

«Արաբական լիկան շաբաթ օր ժողով պիտի գումարէ, եւ անոնցմէ պիտի պահանջենք իրենց դեսպանատուները Երուսաղէմ բոլոր փոխադրողներուն հետ յարաբերութիւնները խզել», ըսաւ ան:

Պաղեստինեան իշխանութեան նախագահ Մահմուտ Ապպաս մերժեց Թրամփի ծրագիրը եւ յայտարարեց, որ Երուսաղէմը եւ պաղեստինեան իրաւունքները ծախու չեն: «Այս սադրանք գործարքը պիտի չընդունինք, եւ պաղեստինցի ժողովուրդը յաղթանակ պիտի արձանագրէ: Պիտի չընդունինք պաղեստինցի ժողովուրդի պատմական իրաւունքներէն հրաժարումը: Պէտք է առաջնահերթութիւն տալ դիմադրութեան ճակատին` տապալելու համար իսրայէլեան ծրագիրները: Մեր միութիւնը պիտի տապալէ անիրաւութիւնն ու բռնագրաւումը: Ոչ ոք պիտի հրաժարի մեր գերիներուն ու վիրաւորներուն իրաւունքներէն», յայտարարեց ան:

Ան ըսաւ, որ Թրամփի եւ Նեթանիահուի խօսքերը սնամէջ են, «եւ հազար անգամ ոչ կ՛ըսենք «Դարու գործարք»¬ին, եւ այս «Դարու գործարք»¬ը Պալֆուրի խոստումին մէջ նշուած վերջաբանն է, անոնք վերադարձան սկզբնական կէտին, որպէսզի զայն գործադրեն, որովհետեւ Ամերիկան է, որ այդ խոստումը Բրիտանիոյ հետ համակարգաբար բանաձեւեց: Սակայն շնորհիւ պաղեստինցի ժողովուրդի միասնականութեան, բոլոր սադրանքները պիտի տապալենք»:

«Առանց Երուսաղէմի պաղեստինեան պետութիւն մը պիտի չընդունինք: Կը մերժենք որեւէ ծրագիր, որ «Երուսաղէմը Իսրայէլի մայրաքաղաք»¬էն կը մեկնի:

Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարարութիւնը յայտարարեց. «Պիտի սերտենք Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփի` Միջին Արեւելքի մէջ խաղաղութեան ծրագիրը, կարեւորը պաղեստինցիներուն եւ արաբներուն ատոր նկատմամբ կեցուածքն է»:

Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարարութիւնը յայտարարեց, որ Թրամփի յայտարարած ծրագիրը  «մեռած ծնաւ»` նշելով. «հողերու կցումի ծրագիրին նպատակը երկու պետութիւններու հաստատման ծրագիրի ականահարումն եւ պաղեստինեան հողերու խլումն է»:

Like on Facebook
CATEGORIES
Share This

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )