ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ
Եւրոպական քաղաքական համայնքը միջազգային կազմակերպութիւն մը չէ. ան Եւրոպայի եւ մերձակայ երկիրներու խորհրդակցական համախմբում մըն է: 47 երկիրներու ղեկավարներ կը հաւաքուին տարեկան երկու անգամ տարբեր երկիրներու մէջ, խորհրդակցելու համար համաշխարհային քաղաքական հարցերու շուրջ: Երեւանի մէջ գումարուեցաւ 8-րդ վեհաժողովը: Բացի համայնքին անդամակցող երկիրներու ղեկավարներէն, վեհաժողովին կը մասնակցին նաեւ Եւրոպական խորհուրդի, Եւրոպական միութեան, Ատլանտեան ուխտի պատասխանատուներ: Յաջորդ վեհաժողովը պիտի գումարուի Իսլանտայի մէջ, 2028-ին` Պաքուի մէջ: Այս վեհաժողովին հիւրաբար կը մասնակցէր նաեւ Քանատայի վարչապետը:
Եւրոպական քաղաքական համայնքի վեհաժողովը կը հանդիսանայ առիթ մը համախմբելու կարեւոր թիւով քաղաքական ղեկավարներ նոյն վայրին մէջ: Քանի մը ժամ տեւող հանդիսաւոր նիստէն աւելի կարեւոր են երկկողմանի մասնակի հանդիպումները, որոնք կը կայանան երկու, երբեմն ալ աւելի թիւով երկիրներու ղեկավարներու միջեւ: Այս վեհաժողովը հարուստ էր նման հանդիպումներով:
Վեհաժողովին հրաւիրուած էր նաեւ Ազրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւ: Իլհամ Ալիեւ վեհաժողովին մասնակցեցաւ Պաքուէն տեսակապի միջոցով: Ան բնականաբար խօսեցաւ Հայաստանի հետ հաստատուած խաղաղութեան մասին, արցախահայերը խռովարարներ որակեց ու Ազրպէյճանի կողմէ կատարուածը ներկայացուց իբրեւ գործադրութիւն ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդի որոշումներուն: Ան քննադատեց նաեւ քանի մը օր առաջ Եւրոպական խորհրդարանի որոշումը, որ կը պարունակէր Ազրպէյճանը քննադատող պարբերութիւններ:
Եւրոպական քաղաքական համայնքի վեհաժողովին իսկական հերոսը Ուքրանիոյ նախագահ Վոլոտիմիր Զելենսքին էր, որ առիթը օգտագործեց բազմաթիւ հանդիպումներ կայացնելու համար: Հանդիպում ունեցաւ նաեւ Նիկոլ Փաշինեանի հետ:
Այս վեհաժողովը փաստօրէն վերածուեցաւ հակառուսական ճակատի մը համախմբումին: Եւրոպական երկիրները խճճուած են ռուս-ուքրանական պատերազմին Ուքրանիոյ նեցուկ կանգնելու իրենց յանձնառութեան եւ ատիկա իրականացնելու անկարողութեամբ: Հայաստանը պէտք է հեռու մնայ մէկ կամ միւս ճակատին գործնապէս սատարելու փորձութենէն: Խորհրդարանական ընտրութիւններէն ամիս մը առաջ, հակառուսական խօսոյթի բազմացումը նպատակ ունի անգամ մը եւս հանրային կարծիքի ուղղութիւնը շեղելու հիմնական անհրաժեշտութենէն, որ սպառած իշխանութեան փոփոխութեան անհրաժեշտութիւնն է:
Եւրոպական քաղաքական համայնքի վեհաժողովէն աւելի կարեւոր էր Եւրոպական Միութեան հետ Հայաստանի գագաթնաժողովը: Եւրոպական Միութիւնը կը քաջալերէ Հայաստանի Ազրպէյճանի հետ խաղաղութիւն հաստատելու քաղաքականութիւնը: Կը քաջալերէ նաեւ Հայաստանի իշխանութիւններու հակառուսական կեցուածքները: Ստորագրուեցան բազմաթիւ համաձայնագիրներ, որոնք գործադրութեան պարագային կրնան նպաստել Հայաստանի տնտեսական եւ ընկերային յառաջընթացին:
Վերջապէս վեհաժողովէն օր մը ետք, Եւրոպական Միութեան գագաթնաժողովին յաջորդեց Ֆրանսայի Հանրապետութեան նախագահ Էմանուել Մաքրոնի պաշտօնական պետական այցելութիւնը Երեւան: Էմանուել Մաքրոն յայտարարեց, որ ութ տարի առաջ, երբ Հայաստանը կը նկատուէր Ռուսիոյ արբանեակ երկիր, կարելի չէր ակնկալել այսքան թիւով քաղաքական ղեկավարներու այցը Հայաստան: Քաղաքական ղեկավարները Հայաստան այցի չեն եկած. եկած են մասնակցելու վեհաժողովին, որ Երեւանի մէջ կը գումարուի: Այս ալ հակառուսականութիւն խաղացող Մաքրոնի նուէրն էր իր «բարեկամ» Փաշինեանին:
4 եւ 5 մայիսի իրադարձութիւնները ի՞նչ ազդեցութիւն պիտի ունենան 8 մայիսին սկսող ընտրարշաւին եւ անոր արդիւնքին վրայ: Յուսանք, որ եղածը փակագիծ մըն է միայն եւ փոփոխութեան արշաւը` անկասելի:
