ՅԱԿՈԲ ԳԻԶԻՐԵԱՆ
ՀՅԴ ԼԵՄ-ի «Րաֆֆի» մասնաճիւղ
1915-ին Օսմանեան կայսրութեան սկսած արհաւիրքը` Հայոց ցեղասպանութիւնը, մարդկութեան պատմութեան ամէնէն մութ էջերէն մէկն է, որ արիւնոտ հետք ձգած է մեր ազգին վրայ:
Այսօր, կանգնած` իբրեւ այս Ցեղասպանութենէն վերապրողի ժառանգ, ես կը փորձեմ վերակենդանացնել մեր ընտանիքի ցաւոտ պատմութիւնը: Իմ մեծ հայրս սեփական աչքերով տեսաւ 1915-ի սարսափները` կոտորածներ, տեղահանութիւններ եւ անասելի տառապանք, որոնք մեր ժողովուրդին ստիպեցին լքելու իր դարաւոր օճախները:
Մեծ հայրս կորսնցուց իր ծնողները ահաւոր կոտորածներուն, որոնց ընթացքին արիւնը կը հոսէր ինչպէս գետ, իսկ ճիչերը կը լեցնէին օդը: Ան մնաց որբ` միայն յիշելով իր մօր ջերմ ժպիտը եւ հօր խոստումները: Առանց ուտելիքի եւ ջուրի` ան անցաւ անապատէն, քալելով օրեր ու գիշերներ, իր մէջ պահելով իր ընտանիքին յիշատակը, ինչպէս` փոքրիկ կրակ մը մութի մէջ եւ ցուցաբերելով անսասան կամք, որպէսզի անոնց յիշատակը գոյատեւէ: Անոր փոքրիկ ոտքերը կը թրջուէին արցունքներէն, իսկ անոր հոգին կը ծանրանար յիշողութիւններու բեռէն: Ի վերջոյ, հիւծած եւ յոգնած` ան գտնուեցաւ եւ տեղաւորուեցաւ Ժիպէյլի որբանոցը, ուր արցունքները կը խառնուէին հոգատար ձեռքերու գուրգուրանքին: Անոր պատմութիւնը ոչ միայն ողբերգութեան, այլեւ աննկուն տոկունութեան եւ յաղթանակի պատմութիւն է: Ան կը վկայէ մեր ժողովուրդի տառապանքներուն եւ անոր անկոտրում ոգիին մասին, որ կը յառնէր նոյնիսկ մոխիրներէն:
Մենք դարձանք սփիւռք` արմատախիլ եղած, բայց` ոչ կոտրուած, եւ այս ողբերգութեան խորքէն ծնած յիշողութիւնը կը մնայ մեր ուժի աղբիւրը:
Մեր ձայնը պէտք է հնչէ ուժգին, որպէսզի աշխարհը երբեք չմոռնայ այս ահաւոր իրադարձութիւնները: Այս դժուարին ժամանակներուն Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը առանցքային դեր խաղաց հայ ժողովուրդի ինքնապաշտպանութեան կազմակերպման մէջ` առաջնորդելով հերոսական դիմադրութեան կռիւներ Վանի, Մուսա Լերան եւ այլ վայրերու մէջ: Իսկ Ցեղասպանութենէն ետք ՀՅԴ-ն ստանձնեց արդարահատուցման դրօշը` իրականացնելով «Նեմեսիս» գործողութիւնը: Այսօր ալ մենք կը շարունակենք պայքարիլ Հայ դատին համար` պահանջելով միջազգային ճանաչում եւ արդարութիւն` ի յիշատակ զոհերուն:
