ԴԵՐԵՆԻԿ ՄԵԼԻՔԵԱՆ
1918 թ. մայիսեան յաղթանակների արդիւնքում հայոց անկախ պետականութեան 106-ամեակը իրաւամբ կարելի է բնութագրել որպէս ողջ հայութեան համազգային տօնախմբութեան վերականգնման ու նորովի նուիրականացման խորհրդանշական տարեդարձը:
Քանզի մեր տօների տօնը պարտաւորուել էինք այնքա՜ն էլ տօնական զգացումներով չդիմաւորել յատկապէս 102-ամեակից սկսեալ, երբ ներքին ու արտաքին թշնամիների կողմից 2020 թ. դաւադրուած պատերազմի պատճառով կորցրինք մեր չքնաղ Շուշին…
Առաւել եւս ոչ տօնական բնոյթ կրեցին յաջորդող տարեդարձներն ու յատկապէս 105-րդ տարեդարձը, երբ մարդկային անդառնալի կորուստներից յետոյ կորցրինք նաեւ հայոց միջնաբերդ, արծուաբոյն Արցախը, դարձեալ` ներքին ու արտաքին թշնամիների սադրանքների պատճառով:
Մայիսեան յաղթանակների 106-ամեակի հէնց այս օրերին, ահա, համազգային ինքնատիպ ու բացառիկ տօնախմբութիւն ենք վերապրում ազգովի` ի տես մերօրեայ «ԽԵՆԹԵՐԻ», ըստ ամենայնի, ՍՐԲԱԶԱՆ ՊԱՅՔԱՐԻ:
Եւ ահաւասիկ, պայքար ՅԱՆՈՒՆ`
– Նոյն Շուշիի եւ ողջ Արցախի ու դեռ Տաւուշների անդառնալի կորուստների խափանման,
– Մեր ոտնահարուած ազգային արժանապատուութեան վերականգնման,
– Նոյն պետականութեան անկախութեան եւ ինքնիշխանութեան հիմնասիւները խարխլող ու հայի ԱԶԳԱՅԻՆ դիմագիծը խեղելու ելած տզրուկներին արմատախիլ անելու,
– Բոլոր կարգի ազգադաւ, հայրենադաւ ու վասակաբաղձ տականքներից ընդմիշտ մաքրուել-ազատուելու,
– Հայրենիք-սփիւռք, ըստ ամենայնի, փրկարար ու հզօր միասնութեան վերականգնման,
– Ազգի, հայրենիքի եւ պետականութեան անվտանգութեան ու ընկերային-տնտեսական բարօրութեանն առաջնորդող ազգային կառավարութեան ձեւաւորման ու կեանքի կոչման,
– Եւ վերջապէս, պայքար` յանուն Հայաստանի Հանրապետութեան արտաքին ճակատում ցցուած բոլոր խոչընդոտների համարձակ վերացման ու յատկապէս տարածաշրջանում երկրի հեղինակութեան ու գործօն դառնալու վերականգնման:
* * *
Յարգելի՛ ընթերցող, նոյն այս սիւնակում դեռ շաբաթներ առաջ վերոնշեալ ՍՐԲԱԶԱՆ ՊԱՅՔԱՐ-ի առաջնորդ Բագրատ արք. Գալստանեանին բնութագրել էինք որպէս Վարդանանց ապստամբութեան մերօրեայ Ղեւոնդ Երէց: Ի դէպ, իրանահայ ծագմամբ Բագրատ սրբազանը, հոգեւոր կոչումից բացի, ժողովրդական լայն խաւերի մօտ վաստակել է նաեւ քաղաքական առաջնորդի կոչմանն արժանանալու աննախադէպ վստահութիւնը: Դա ինքնին ապացուցում է միեւնոյն պայքարի բարոյական ու նուիրական արժէքներին հետեւելու մեր հայրենի ժողովրդի կամքի արտայայտութիւնն ու, միաժամանակ, նոյն պայքարն օր առաջ յաղթական աւարտին հասցնելու վճռակամութիւնը:
Եւ այսպէս, մեծ խորհրդանշական քայլով, Սրբազան Պայքարի առաջնորդի գլխաւորութեամբ, մերօրեայ «Խենթերը» 1918 թուականի մայիսեան պետականակերտ յաղթանակների 106-րդ տարեդարձը նշանաւորեցին ՍԱՐԴԱՐԱՊԱՏ-ի ընդմիշտ վեր խոյացող կոթողների յուշահամալիրում:
Սարդարապատի, Ղարաքիլիսէի ու Բաշ Ապարանի համաժողովրդական պայքարի պատմակերտ ու յաւերժական անկիւնադարձի նշանաւորումն այս բախտորոշ փուլում, իրաւամբ ողջ հայութեան համար համազգային վերազարթօնքի եւ ազգային գերագոյն արժէքների հանդէպ ուխտի վերանորոգման անջինջ ցուցանիշ է կարող լինել` ի խնդիր գալիք եւ հաստատօրէն նորանոր յաղթանակների…
Եւ վերջապէս, որպէս հայաստանամերձ հինաւուրց համայնք, 106-ամեակի տօնական այս օրերը մեզ համար եւս բացառիկ յիշարժանութեամբ պէտք է նշանաւորուեն, քանզի իրանահայութիւնը, ի դէմս 1918 թուականի ՈՒՐՄԻԱՅԻ սխրալի գոյամարտերի, օսմանական բանակի աջ թեւին, որն շտապում էր օր առաջ հասնել Սարդարապատի ճակատ, ստիպեց դոփել տեղում, որով էլ խոշոր տոկոսով վճռեց սարդարապատեան հերոսամարտի յաղթական ելքը:
Իսկ մերօրեայ իրանահայն, ինչ խօսք, միեւնոյն յաղթական ոգով, ինչպէս անցեալում, այսօր եւս նեցուկ է կանգնում հայրենի ժողովրդի ամենանուիրական իղձերի ու նպատակների իրականացմանը…
