Իրանի նախաձեռնած «Պարսից ծոց-Սեւ ծով» միջազգային փոխադրամիջոցային միջանցքի ծրագիրը, որուն կը մասնակցի նաեւ Հայաստանը, աստիճանաբար կը ձեւաւորուի: Իրագործման պարագային աշխարհաքաղաքական յաւակնութիւններ ունեցող այս մեծ նախագիծը կրնայ Հնդկաստանէն մինչեւ Արեւելեան Եւրոպայի երկիրներ երկարող տարանցիկ մեծ ճամբայ ձեւաւորել` աշխուժացնելով Ասիոյ ու Եւրոպայի առեւտրական կապերը եւ անոնց շարքին մեծցնելով Հայաստանի` շրջանին մէջ ունեցած տնտեսական ու քաղաքական կշիռը:
Հայաստանի մէջ Իրանի դեսպանատունը «Արմէնփրես»-ին յայտնած է, որ «Պարսից ծոց-Սեւ ծով» տարանցիկ միջանցքի համաձայնագիրը կրնայ հաստատուիլ մասնակից երկիրներու` Սոֆիայի մէջ տեղի ունենալիք յաջորդ հանդիպումին ընթացքին:
Միջազգային այս մեծ նախագիծին նպատակը Արաբական ծոցի եւ Սեւ ծովի նաւահանգիստները տնտեսապէս իրար կապելն է: Իրան այս գաղափարը առաջարկած էր 2016 թուականին: Օրին Թեհրան յայտարարած էր, որ ծրագիրին մաս պիտի կազմեն Հարաւային Կովկասի բոլոր երեք հանրապետութիւնները, եւ դէպի Սեւ ծով տանող տարանցիկ ճամբաներէն մէկը կրնայ ըլլալ Հայաստանը: Սակայն մասնակից երկիրներու ներկայացուցիչներու աշխատանքային վերջին հանդիպումներէն եւ շրջանին մէջ վերջին ամիսներուն տեղի ունեցած յայտնի զարգացումներէն յստակ դարձաւ, որ Ազրպէյճան դուրս կը մնայ նախագիծէն: Փոխարէնը ծրագիրին աշխուժօրէն կը մասնակցի Հայաստանի Հանրապետութիւնը:
Հայաստանի մէջ Իրանի դեսպանատունէն «Արմէնփրես»-ին յայտնած են, որ նախաձեռնութեան առայժմ Իրանէն բացի կը մասնակցին Հայաստանը, Վրաստանը, Յունաստանը եւ Պուլկարիան: Սակայն նախագիծին կրնան միանալ դէպի Պարսից եւ Օմանի ծոցեր եւ դէպի Սեւ ծով ելք ունեցող այլ երկիրներ, ներառեալ Արեւելքի մեծագոյն տնտեսութիւններէն մէկը` Հնդկաստանը, էապէս ընդլայնելով Ասիոյ եւ Եւրոպայի միջեւ առեւտուրի զարգացման նպաստող միջանցքի աշխարհագրութիւնը:
Հայաստանը իր կարգին կրնայ դառնալ իրանեան հեռաւոր Չապահար նաւահանգիստէն կամ Պանտար Ապպասէն մինչեւ Պուլկարիա եւ Յունաստան երկարող մեծ ճամբու կարեւոր կապող օղակներէն մէկը` նախ եւ առաջ կառուցուող «Հիւսիս-հարաւ» ճամբով: Եւ բարեկամ Իրանը բարձր կը գնահատէ այս ուղղութեամբ Հայաստանի գործադրած ջանքերը:
