Յօդուածներ

Ներսէուտական մագլցողականութեամբ յատկանշուող իրադարձութիւնները, եմէնական դիրքերէ դէպի Ռիատ կատարուած հրթիռակոծումը, Լիբանանի վարչապետին յանկարծակի հրաժարականի յայտարարութեան մէջ աննախադէպ հակաիրանական հռետորաբանութեան օգտագործումը տարածաշրջանին մակարդակով նոր օրակարգի հասունացման մասին ընդգծումներ տեսանելի կը դարձնեն: Եթէ նաեւ անմիջապէս մտաբերենք ՏԱՀԵՇ-ի դէմ պատերազմի վերջին փուլի անցումին առընթեր Միացեալ Նահանգներու կատարած վերյիշեցումը` Հըզպալլայի երեւոյթին նկատմամբ վերաբերում ճշդելու անհրաժեշտութեան հրապարակումը, կը սկսինք տեսանելի նկատել սիւննի-շիի լարուածութեան նոր հարթութեան...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՋԵԱՆ Քաղաքական վերլուծաբան Այս անգամ Ազրպէյճան անհանգստութեան պատճառն ամենեւին էլ արցախեան զինուած ուժերի հնարաւոր յարձակումը կամ հակայարձակումը չէ հակամարտ զօրքերի շփման գծում: Իրօք, դա այն անհանգստութիւնը չէ, որ Պաքուն ապրում էր 1993-ի ամրանը, երբ Արցախի պաշտպանութեան բանակի զօրամասերը, ազատագրելով հայրենի երկրամասի` մէկ տարի առաջ հակառակորդի կողմից զաւթուած տարածքները եւ շարունակելով հակայարձակումը, սրընթաց խորանում էին թշնամու թիկունքը` խուճապի մատնելով ինչպէս...

ՐԱՖՖԻ ՏԵՄԻՐՃԵԱՆ Լիբանանեան մամուլի եւ ընկերային ցանցերու ճամբով լրագրողներ ու «աքթիւիսթ»-ներ սկսած են լուսարձակի տակ առնել ընկերատնտեսական եւ առողջապահական վիճակները` կարիքաւոր պարագաներուն կացութիւնները ներկայացնելով հանրութեան: Անոնք կը լուսանկարեն, էջեր կը լեցնեն, կը մեկնաբանեն եւ, տակաւին, այնպիսի մթնոլորտ կը ստեղծեն, որ կարիքաւոր պարագան հասնի գերզգայուն վիճակի եւ նոյնիսկ արցունքներ թափէ, որպէսզի տեղեկագրութիւնը առաւել եւս «ազդեցիկ» դառնայ: Ո՞վ կ’ուզէ դժուարին պայմաններուն մէջ...

ՅՈՎՍԷՓ ՊԱՐԱԶԵԱՆ Վերջաբան Հայաստանի հարցերը հոս չեն սկսիր, ոչ ալ հոս կը վերջանան: Ուսանողներու բոլոր մատնանշումներն ու հարազատ անձկութեամբ դրսեւորուած մտահոգութիւններու վերլուծումները հանդիսադրելը, թերեւս, մեր թերթէն քանի մը շարունակութիւններու յաւելեալ կարիքը զգացուէր: Հոս կը կենամ: Բաւական է այսքանը: Մեր առօրեայ բազմապիսի ու բազմագոյն հարցերու մասին դեռ արտայայտուեցան` Նունէն, Լենան, Վաչականը, Շահէնը, Շաւարշը, քահանայ մը, Նարէն, Ռատիկը, Նաղաշը, Ճուլիեթան եւ ուրիշներ:...

Ռ. Հ. Խմբագրատան ընկերները վարէն հեռաձայնով յայտնեցին, որ ամերիկահայ երիտասարդ մը այցելութեան եկած էր եւ կ՛ուզէր զիս տեսնել: Նիւ Եորքէն: Կրնայի՞ զինքը ընդունիլ: - Թող հրամէ,- ըսի: Երկու վայրկեան վերջ սենեակէս ներս առաջնորդեցին հազիւ քսան-քսան մէկ տարեկան երիտասարդ մը` բարձրահասակ, սուր ու հեգնական նայուածքով, ճինզ տաբատով եւ երկու ականջներուն վրայ մէկմէկ օղ դրած: Չեմ գիտեր, թէ ի՛նչ յանկարծ յոռի տպաւորութիւն...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Հայաստանի Սփիւռքի Նախարարութիւնը Հայրենադարձութեան Ծրագիր Կը Մշակէ Սփիւռքի նախարարութիւնը ծրագրած է 2018-ին ձեռնարկել հայրենադարձութեան վերաբերող հայեցակարգի, ինչպէս նաեւ օրէնքի մշակման: Այս մասին տեղեկացուց սփիւռքի նախարար Հրանոյշ Յակոբեանը` պատասխանելով «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանին այն հարցումին, թէ արդեօք իրատեսական կը համարէ՞ նախագահ Սերժ Սարգսեանի` 2040-ին 4 միլիոն բնակիչ ունենալու տեսլականը: Հ. Յակոբեան յայտնեց, որ պէտք է մանրակրկիտ ուսումնասիրել, թէ ինչպէ՛ս...

Արիւնահեղ Գօտեմարտեր Չոնկչոն Գետի Ափերուն Եւ Ամերիկեան Ուժերուն Նահանջը ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Չինական ուժերու յարձակում Չինական ուժերու Քորէա մուտքէն քանի մը օր ետք Սթալին որոշեց օդային պաշտպանութիւն տրամադրել: Սակայն խորհրդային «Միկ 15» օդանաւերը ռազմաճակատի գիծերուն պիտի չմօտենային եւ հարիւր քիլոմեթրէն աւելի մօտ պէտք չէ թռչէին: Չինացիք, սահմանային գօտիին մէջ իրենց դիրքերը ամրապնդելէ եւ ամերիկեան ու հարաւքորէական ուժերը որոշ հեռաւորութեան վրայ ետ...

Վարչապետ Հարիրիի հրաժարականը յանկարծակիութեան գործօնով անակնկալի բերաւ ո՛չ միայն լիբանանեան պետական-քաղաքական-հասարակական դաշտը, այլ նաեւ շրջանային թէ միջազգային մակարդակի վրայ տարատեսակ վերլուծումներու առաջնորդող մեկնաբանութիւններու դուռ բացաւ: Յառաջիկայ օրերը աւելի լոյս կը սփռեն առնուած քայլին բուն դրդապատճառներուն վրայ եւ այդ առումով աճապարանքով բացարձակ հաստատումներու, ուղղակի վերագրումներու եւ ամրագրուող եզրայանգումներու պէտք չէ տեղի տալ: Լիբանանեան մակարդակի վրայ կան նախադրեալներ` չխախտելու համալիբանանեան ընդհանուր համաձայնական...

Անգլերէնից թարգմանեց ԱՆԻ ՄԵԼՔՈՆԵԱՆԸ Երբ ես չորրորդ դասարանում էի, դասարանս զիխրոն Եաաքով (քաղաք Իսրայէլում, որը տուեալ ժամանակաշրջանում գտնւում էր Օսմանեան կայսրութեան տարածքում, «Ակունք»-ի խմբ.) շրջայցի տարան, որպէսզի այցելենք Սառա Աարոնսոն անունով մի կնոջ տուն: Մեզ ասել էին, որ նա հրեայ մեծ հերոսուհի է, սակայն մանրամասները դիտաւորեալ կերպով անորոշ էին թողել: «Նա լրտես է եղել,- խորհրդաւոր կերպով ասաց մեզ մեր ուսուցիչը, եւ զոհուել է` յանուն...

ԿԱՐԻՆԷ ՅԱՐՈՒԹԻՒՆԵԱՆ Երեւանս` լուսադէմին. փողոցն աւլող կանայք` ամէն մէկն իր մտքերով` կա՛մ երէկուանից չմարսած, կա՛մ էլ առաւօտ շուտ ծնուած: Երեւանս` լուսադէմին. կանգառներում թափուած ծխախոտի մնացորդները. ով գիտի` մէկը սիրած աղջկան համբուրելուց առաջ է ծխախոտը հանգցրել, միւսը չհամբուրելուց ջղայնացած` սկսել է ծխել, մէկ ուրիշն էլ հէնց այնպէս` հաճոյքի համար է ծխել: Երեւանս` լուսադէմին. առաջինը գիծ մտնող աւտոբուսներում քնած մարդիկ` ուռած, կարմրած...

ՅՈՎՍԷՓ ՊԱՐԱԶԵԱՆ 100 Նոր Եկեղեցիներ Սուրբ Էջմիածնի միաբաններէն վարդապետ մը երկիւղած յուզումով զեկուցեց, որ անցնող 26 տարուան ընթացքին, հայրենի անկախութենէն ետք, Հայաստանի ու Արցախի մէջ կառուցուած է 100 եկեղեցի, միջին հաշուով` տարին 4 եկեղեցի, չհաշուելով, որ անոնց շինութեան գործընթացը սկսած է 1980-ական եւ 1990-ական թուականներուն: Էջմիածնի միաբան վարդապետը այս առիթով յայտնեց, որ Մայր Աթոռին ենթակայ 400-է աւելի եկեղեցիներ կը գործեն...

ՎԱՀԱԳՆ ԳԱՐԱԳԱՇԵԱՆ Հայոց ցեղասպանութեան մասին բազմաթիւ գիտական աշխատանքներու հեղինակ հրեայ ցեղասպանագէտ Եայիր Օրոն իր նոր հրատարակած «Մուսա Լերան 100 տարիները» գիրքի նախաբանին մէջ յստակօրէն կը շեշտէ, որ գիրքին լոյս ընծայումը կոչ մըն է Իսրայէլի պետութեան` ի վերջոյ պետականօրէն եւ պաշտօնապէս ճանչնալու Հայոց ցեղասպանութիւնը: Օրոն կը գրէ. «Երբ Իսրայէլը` հայրենիքս, կ՛ուրանայ Հայոց ցեղասպանութիւնը, այդ ընթացքով կը դաւաճանէ ու կը նսեմացնէ Հայոց...

ՑՈՂԻԿ ԱՇԸԳԵԱՆ Ճարտարապետութեան եւ շինարարութեան Հայաստանի ազգային համալսարանի ուսանողուհի Երեւան-Էրեբունին բոլորեց իր 2799-րդ տարեդարձը եւ այլեւս 2800 տարեկան կը համարուի: Այսքա՜ն տարիներ ապրած է, շէնցած է, գեղեցկացած է Վանի թագաւորութեան ամրոցը եւ  տակաւին կը շարունակէ իր առաքելութիւնը: Ինչե՜ր տեսած է մեր քաղաքը: Ինչե՜ր պիտի տեսնէ տակաւին: «Երեւանցիներուս» համար Երեւանը, մեր մայրաքաղաքը ըլլալէ բացի, մեր տունն է : Ամէնօրեայ մեր կեանքի...

ՊԵՏԻԿ Կարդացի «Ազդակ»-ի մէջ այն անհունօրէն գնահատելի լուրը, որ ՀՅԴ Լիբանանի Կեդրոնական կոմիտէին հաստատած «Ազգային ինքնութեան ամրապնդման ֆոնտ»-ը վեց ամսուան ընթացքին ընդառաջած է եւ գոհացում տուած է 152 հայ դիմորդներու: «Հոկտեմբեր ամսուն միայն` հինգ հայ ընտանիքներ կազմուած են, 14 հայ մանուկներ մկրտուած ու մէկ երեխայ ծնած է միանալու իր երկու քոյր-եղբայրներուն»: Քաջալերելի այս ֆոնտին գաղափարը, անիկա  մեր ազգապահպանման ճիգերուն թերեւս...

ԱԲՕ ՊՈՂԻԿԵԱՆ Խմբագիրները պէտք չէ նիւթականով մտահոգուին: Միջազգային կարգը այդպէս է: Հայկական իրականութեան մէջ սեփական թերթերու խմբագիրներուն աննախանձելի վիճակը յայտնի է պատմականօրէն, իսկ այսօր նման թերթերու գրեթէ անհետացումը փա՛ստ է: Կուսակցական մամուլի պարագան քիչ մը տարբեր կրնայ ըլլալ, երբ թերթի նիւթականին ապահովումը, աւելի ճիշդ` թերթը չփակելու երաշխաւորութիւնը իր վրայ կը վերցնէ պատասխանատու մարմինը: Այսօրուան դրութեամբ, կուսակցական թերթերն ալ կրնան նիւթական...

Թուրքիոյ մէջ «Ազատ լրագրողներու նախաձեռնութիւն»-ը Տիգրանակերտի մէջ մամուլի ասուլիս հրաւիրած է` ներկայացնելով սեպտեմբերին մամուլին դէմ կատարուած իրաւախախտումներու մասին զեկոյցը: Թրքական «Կերչեքկիւնտեմ» լրատու կայքէջը` մէջբերելով զեկոյցին մէջ հրապարակուած տուեալները, կը նշէ, որ սեպտեմբերին ձերբակալուած է 2 լրագրող, ազատ արձակուած է 4 հոգի, դատարան ներկայացուած է 53-ը, 4-ը դատապարուած է 7 տարի 8 ամիս բանտարկութեան, 3 լրատու միջոցներու գոյքը հանուած է վաճառքի,...

ՄԱԿԱՐ Օգոստոսի շոգ օրերուն Էլպիսին հետ Հայաստան եկեր էր: Իմացած էր որ պիտի գային Պոլսոյ «Վարդանանց» երգչախումբը եւ կեդրոնականցիները: Ըսաւ, որ մէկ քարով երկու թռչուն պիտի զարնէր: Կարապի լիճին եզերքը կը զրուցէինք: Երեքշաբթի էր: Ծիածանի գոյներով կիներ եւ սլացիկ հասակներով աղջիկներ իրենց ձեռքի հեռաձայնները գրկած` կը թրվռային կամ իրենց ականջին կպցուցած` կը կչկչային: - Մակա՛ր, երգչախումբին ելոյթը տպաւորիչ էր, իսկ...

Յ.  ՊԱԼԵԱՆ Աշնանային երկուշաբթի առաւօտ: Կլենտէյլէն Ֆրեզնօ տանող հանրակառքի գրեթէ ամայի կառամատոյցին,  կը սպասէի: Կը քալէի վեր վար` սպասման ձանձրոյթին դէմ պայքարելով: Մարդիկ ընդհանրապէս այդ ժամերուն փակ տուփերու կը նմանին, իրարու կողքով կ՛անցնին եւ զիրար չեն տեսներ: Զարմացած կանգ առի: Ներկայանալի մարդ մը յանկարծ բարեւեց եւ ըսաւ. - Բարե՛ւ, հա՞յ էք: Հարցուցի. - Ինչպէ՞ս գիտցաք: - Հայը հային կը ճանաչի:...

ԳէՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Այսպէս ենք բոլորս ալ: Նոյն դպրոցէն շրջանաւարտ կամ թերաւարտ, երբ զանազան առիթներով իրարու հետ ենք, քով քովի ենք, կը խօսինք բարձրաձայն, կը խնդանք եւ իբրեւ նորութիւններ` անգիտակցաբար եւ ախորժակով նոյն հին պատմութիւնները կը կրկնենք նոյնքան բարձր, ու կարծես նոր աշխարհ մը բացուած ըլլար միայն մեզի համար: Ու ինքնաբերաբար կը վերանանք: Կախարդական, նոյնքան ալ` անբացատրելի: Հաւատացէ՛ք: Մեր ծննդավայրի փարոսը...

ՄԱՐՈՒՇ ԵՐԱՄԵԱՆ Հալէպէն դուրս, կամաց-կամաց, ամէն օր սկսաւ մեր մէջ սուզուիլ այն ուշացած գիտակցութիւնը, որ մեր գաղութը էր եւ կը շարունակէ մնալ սփիւռքի ամէնէն կազմակերպուած, ամէնէն աւելի ոգի ունեցող գաղութը` ոչ միայն երկրին խաղաղ օրերուն, այլ նաեւ, թերեւս զարմանալիօրէն, պատերազմի ընթացքին: Այս խօսքերը կ’ըսեմ, որովհետեւ պատերազմի առաջին երեք տարիներուն ես ալ  շարունակեցի ապրիլ եւ աշխատիլ Հալէպի մէջ: Երբեք չէինք մտածեր...