Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի հրաւէրով Հայ աւետ. քոլեճի պատուակալ տնօրէն, պատմաբան եւ Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի արտասահմանեան անդամ դոկտ. Զաւէն Մսըրլեանը, մասնակցեցաւ ակադեմիայի հայագիտութեան եւ հասարակական գիտութիւններու բաժանմունքի 27 մարտ 2018-ի նիստին, որ տեղի ունեցաւ ՀՀ ԳԱԱ պատմութեան հիմնարկի նիստերու դահլիճին մէջ:
Դոկտ. Զաւէն Մսըրլեանը զեկուցում ներկայացուց «Քեմալական Թուրքիոյ ցեղասպան քաղաքականութիւնը հայոց նկատմամբ (1919-1942 թուականներուն)» նիւթին շուրջ: Ան իր զեկոյցին մէջ անդրադարձաւ Մուսթաֆա Քեմալի իթթիհատական արմատներուն, Թուրքիոյ Հանրապետութեան մէջ Հայոց ցեղասպանութեան մասնակից անձերու նախարարական եւ այլ բարձր պաշտօններ տալուն: 1918-ի զինադադարէն ետք Թուրքիա, Արեւմտեան Հայաստան եւ Կիլիկիոյ վերադարձած հայերու հանդէպ ցեղասպանական քաղաքականութեան, Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան վրայ նախայարձակման եւ հոն կատարուած սպանդին, Զմիւռնիոյ աղէտին, Արեւմտեան Հայաստանի հայու մնացորդացին յաջորդական տեղահանութիւններուն, 1923, 1926, 1929 եւ 1930, թուականներուն արձանագրուած մահերուն, 1934-ի ներքին տեղաշարժերուն, 1938-ի Տէրսիմի ցեղասպանութեան (որուն ընթացքին մեծաթիւ հայ զոհեր եղած էին), Ալեքսանտրեթին պարպումին, հայկական ստացուածքներու տիրացումին եւ 1942-ի ունեւորութեան տուրքին, որ «անարիւն ջարդ» նկատուած է: Ան աւելցուց թէ 1942-ի նոյեմբերին, եթէ նացի Գերմանիա Ստալինկրատի մէջ յաղթէր խորհրդային բանակին, Անդրկովկասի մէջ տեղադրուած 26 թրքական զօրաբաժինները, մէկ միլիոն զօրքով, պիտի ներխուժէին Խ. Հայաստան, եւ այդ կրնար ըլլալ 1915-ի շարունակութիւնը:
Դոկտ. Զաւէն Մսըրլեանը նաեւ ներկայ եղաւ ակադեմիայի մարտ 28-ի տարեկան ընդհանուր ժողովին, որուն կը մասնակցէին 131 հոգի` ներկայութեամբ հանրապետութեան նախագահ Սերժ Սարգսեանի:
