Մովսէսի Տասնաբանեայէն Ետք Կիկերոնի Տասնմէկաբանեան

ՄԱԿԱՐ ի Գաղիա

Անուղղայ Կեդրոնականցին եթէ չճամբորդէ հոս ու հոն, կ՛արշաւէ համացանցի եթերին մէջ: Մեզ ալ անմասն չի ձգեր տեսածէն եւ գտածէն:

Փետրուարին, եթէ արեւ ալ ըլլայ, տունէն դուրս չեն գար տարեցները` անդի աշխարհ տանող համաճարակներէն խուսափելու համար, Արմենակ եւ Էլպիս կու գան եւ կը յիշեցնեն, որ կեանքը կը շարունակուի: Ծիծաղով թէ տխուր:

Կէսօրը հազիւ անցած` եկան: Ըսին` «Ուզեցինք սուրճին հասնիլ»:

Մակարուհին լրացուց` «Սուրճն ալ առանձին չի խմուիր»:

Սուրճին բոյրը իրմէ առաջ հասաւ: Մակարուհիին նոր զբաղումն է հեռատեսիլէն կարկանդակի պատրաստութիւն սորվիլ եւ փորձել:

Սուրճին հետ փուռէն նոր ելած կարկանդակ ալ մատուցեց:

Արմենակին համար բեմը պատրաստ էր:

– Մակա՛րս, այս տարիքիս ինչե՜ր կը սորվիմ համացանցէն: Ոչ ոք թող ըսէ, թէ հոն միայն դատարկաբանութիւններ կան: Մեր թուագրութենէն դար մը առաջ ապրած Կիկերոնը կը յիշեն, որպէսզի ներկան հասկնան:

– Ի՞նչ գտեր ես նորէն,- հարցուցի, որպէսզի թափ տամ Արմենակին:

– Կիկերոնի գերարդիական իմաստութիւնը:

– Ի՞նչ է այդ:

Գրպանէն հանեց տպիչէն դուրս եկած էջ մը: Կարդաց եւ էջը ինծի տուաւ:

Կիկերոն ըսած է, ըսած ալ չըլլար, հետաքրքրական էր ըսուածը:

1. Թշուառը կ՛աշխատի:
2. Հարուստը կը շահագործէ առաջինը:
3. Զինուորը կը պաշտպանէ երկրորդը:
4. Հարկատուն կը վճարէ երեքին համար:
5. Թափառաշրջիկը կը կռթնի չորսին:
6. Գինեմոլը կը խմէ հինգին փոխարէն:
7. Դրամատան տէրը (սեղանաւորը) կը գողնայ վեցը:
8. Փաստաբանը կը խաբէ եօթը:
9. Բժիշկը կը սպաննէ ութը:
10. Մեռելաթաղը կը թաղէ ինը:
11. Եւ քաղաքական գործիչը կ՛ապրի տասնով:

– Գիտես, Մակա՛ր, հիմա ժողովրդավարութիւն կայ, մարդիկ կը քնանան եւ կ՛արթննան ընտրութեան մասին լսելով եւ մտածելով, աթոռի եւ աթոռակի: Եթէ այս էջը ընկերացնէին իրենց ամպագորգոռ յայտարարութիւններուն եւ կոչի թղթիկներուն, աւելի արդար ընտրութիւն մը չէ՞ր պատրաստուեր:

– Ոչ միայն արդար, այլ գիտակից ընտրողներ կ՛ունենայինք, սիրելի՛ Արմենակս:

– Եթէ հարցախոյզ մը կազմակերպուէր գիտնալու համար ցանկին ամէնէն երջանիկները:

– Պարզ է: Հոգերէ ազատած վեցերորդը, գործազրկութեան սարսափ չունեցող տասներորդը, իր եւ իր յաջորդներուն համար ապագայի հոգ չունեցող տասնմէկերորդը:

Երբ գացին, նամակ գրեցի, անձանձրոյթ նոր սերունդով զբաղողներուն եւ մեծերը լուսաբանող լրատուամիջոցներուն, որ Կիկերոնի տասնմէկբանեան ամէն առիթով մեծատառ գրեն եւ յիշեն… որպէսզի մենք մեզ եւ ուրիշը ճանչնանք…

Իսկ ո՞վ է այդ Կիկերոնը: Քանի՞ քուէ ունի: Քանի՞ միլիոն կը կշռէ… Մի՛ հարցնէք:

3 փետրուար 2016,  Մառնի ափին տեղ մը