ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ

Թուրքիոյ վարչապետ Ահմեթ Տաւութօղլու յայտարարեց, որ Թուրքիան մտադիր չէ ՏԱՀԵՇ-ին դրացի դառնալ, երբ մինչեւ հիմա արդէն իրողապէս դրացի էր եւ այդ ալ տնտեսական, թէ այլ լաւ յարաբերութիւններ ունեցող դրացի: Ինչո՞ւ յանկարծ Թուրքիա որոշեց վերջ տալ բարի դրացնութեան, եթէ գիտէր, թէ ՏԱՀԵՇ-ը այդքան մեծ սպառնալիք մըն է: Ինչո՞ւ մինչեւ հիմա սպասեց միջամտելու համար: ՏԱՀԵՇ նախապէս սպառնալիք չէր, այլ քրտական ուժերուն դիմաց իրերայաջորդ պարտութիւններ կրելով տկարանելէն ետք է, որ «սպառնալիք» դարձաւ:
Բացատրենք: Անգարա կը գիտակցի, որ իր դաշնակից եւ քարիւղի վաճառքի գործընկերը եղող ՏԱՀԵՇ-ի` քրտական ուժերուն դիմաց պարտութիւնը դարձած է անխուսափելի, ուստի կը միջամտէ, որպէսզի Աֆրինը Արաբ Բունարէն բաժնող տարածքը ինք լեցնէ եւ այդպիսով նշեալ շրջաններու միացումը արգելակէ ու քիւրտերուն նորանոր ձեռքբերումները կանխարգիլէ: Այլապէս պիտի մեկուսանար եւ նկատառելի կերպով նուազէր Սուրիոյ տագնապին լուծման հոլովոյթին մէջ անոր դերն ու կշիռը:
Թուրք-ամերիկեան համաձայնութեամբ գծուած են նոր կարմիր գիծեր` քրտական ուժերուն արգիլուած է Արաբ Բունարէն դէպի արեւմուտք` դէպի Ճարապլուս յառաջանալ, իսկ թրքական ուժերուն արգիլուած է Սուրիոյ մէջ քրտական ուժերը հարուածել: Թրքական հրասայլեր երէկ Ճարապլուսի մօտ գտնուող Զոր Մաղար գիւղին մէջ քիւրտերուն մէկ դիրքին վրայ կրակ բացին: Այդ քայլը քիւրտ զինեալներու «արգիլեալ» ուղղութեամբ շարժումի մը հակազդեցութիւն էր, թէ ոչ` թրքական ուժերը այդ արարքով եկան ընդգծելու վերոնշեալ կարմիր գիծի գոյութիւնը, իսկ Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարարութիւնը անմիջապէս հրապարակեց «հերքում» մը, որուն նպատակը իսկութեան մէջ ոչ թէ անհերքելի դէպքին հերքումն էր, այլ` սուրիացի քիւրտերուն հովանաւոր գերուժին յղել իր հաւատարմութիւնը հաստատող պատգամ մը: Հաղորդագրութեան մէջ կը նշուէր, որ թրքական բանակը Իրաքի մէջ կը հարուածէ ՔԱԿ-ը, իսկ Սուրիոյ մէջ` ՏԱՀԵՇ-ը, իսկ «Ժողովուրդի պաշտպանութեան ջոկատները եւ ուրիշներ մեր զինուորական գործողութիւններու թիրախներուն շարքին չեն», անշուշտ տողատակի աւելցնելով. «Այնքան ատեն որ անոնք կը յարգեն կարմիր գիծը»: Այլ խօսքով` կը հաստատէր, որ կը յարգէ Ուաշինկթընի ճշդած կարմիր գիծը եւ կը նշէր, թէ իր նպատակը նորափթիթ համաձայնութիւնը խախտելը չէր, այլ` յաչս քիւրտերուն եւ այլոց կարմիր գիծին գոյութիւնը, զայն պաշտպանելու իր վճռակամութիւնն ու կատարուած իրողութեան մը ստեղծման հետեւանքներու լրջութիւնը ընդգծելն էր:
Այժմ, ինչպէս Տաւութօղլու նշեց, կացութիւն մը ստեղծուած է եւ Թուրքիա կ՛ուզէ, որ «բոլորը Սուրիոյ եւ Իրաքի մէջ մեր գործողութիւններուն իբրեւ հետեւանք ստեղծուած նոր պայմանները կարդան ու անգամ մը եւս ճշգրիտ կերպով գնահատեն եւ ըստ այնմ վերատեսութեան ենթարկեն իրենց կեցուածքը»: Ահա այդ մէկը յստակ դարձնելու եւ վերոնշեալ կարմիր գիծին ամրագրման, իր ստեղծելիք ապահովական գօտիին աջակցութիւն եւ «օրինականութիւն» ապահովելու համար է, որ Թուրքիան ՕԹԱՆ-ի ժողովի մը հրաւիրեց:


