Անդրադարձ

Մաքրոն-Էրտողան նախագահական մամլոյ ասուլիսը Թուրքիա-Արեւմուտք երկդիմի փոխյարաբերութիւններու բացառիկ խտացումն էր: Ի՞նչ արժանիք ունի Մաքրոնի մաղթանքը` Թուրքիան եւրոպական արժէքներուն կառչած տեսնելու, երբ իր աչքին առջեւ Cash-investigation-ի լրագրող Լորան Ռիշարին Էրտողան այնպիսի շլացուցիչ պատասխան մը տուաւ, որ ո՛չ ինք` նախագահ Մաքրոն եւ ո՛չ ալ ոեւէ այլ լրագրող յանդգնեցաւ նոյնքան համարձակութեամբ, նոյնքան կոշտութեամբ հակազդելու: Էրտողան լաւ գիտէ հիւրընկալին հակազդեցութեան սահմանները: Կը խօսի ուժի...

2017-ին, Շիրակի մարզի մէջ իրականացուած աշխատանքներու, 2018-ի ծրագիրներու իրականացման եւ այլ հարցերու վերաբերեալ «Երկիր»-ի լրագրողը զրուցեց Շիրակի մարզպետ Արթուր Խաչատրեանին հետ: Խօսելով Ազգային ժողովի ամպիոնէն Շիրակի մարզէն ընտրուած պատգամաւորներու հնչեցուցած դիտարկումներուն մասին, թէ` մարզին քիչ գումար կը յատկացուի, մարզպետը յայտնեց. «Համայնքին տրամադրուող գումարը որոշւում է Հայաստանի Հանրապետութեան ֆինանսական համահարթեցման մասին օրէնքով: Յատկացումներ վճարելու հիմնական գործօններն են` բնակիչների թիւը, տարիքային կազմը:...

Պուլկարիոյ Ազգային գրադարանը կը պարունակէ օսմանեան արխիւներու եւ փաստաթուղթերու աշխարհի ամէնէն հարուստ հաւաքածոներէն մէկը, մօտաւորապէս` 500 հազար արխիւային միաւոր եւ աւելի քան մէկ միլիոն փաստաթուղթ: Այս մասին կը հաղորդէ «Թուրքփրես» արաբատառ կայքէջը: Այդ արխիւները կը ներկայացնեն Օսմանեան կայսրութեան պատմական, տնտեսական, քաղաքական, մշակութային եւ կրօնական փաստաթուղթեր, ինչպէս նաեւ կը բացայայտեն Օսմանեան կայսրութեան յարաբերութիւնները եւրոպական, ասիական եւ իր իշխանութեան ենթակայ երկիրներու հետ,...

Պատրաստեց` ՄԱՐԻ ԹԱՐԵԱՆ Ըստ նոր սահմանադրութեան, ապրիլ 2018-էն սկսեալ Հայաստանի Հանրապետութեան ղեկավարը պիտի ըլլայ վարչապետը: Ի տարբերութիւն նախորդ սահմանադրութեան, նոր նախագահի լիազօրութիւնները պիտի սահմանափակուին, եւ ան հիմնականօրէն ներկայացուցչական դեր պիտի կատարէ: «Մետիամաքս»-ը կը ներկայացնէ, թէ ի՛նչ լիազօրութիւններ պիտի ունենայ նախագահը նոր սահմանադրութեամբ եւ ի՞նչ փոփոխութիւններ կատարուած են անոնց մէջ: 1.- Ի՞նչ կարգավիճակ ունի նախագահը: Ըստ նոր սահմանադրութեան, հանրապետութեան նախագահը պետութեան...

 Ըստ ընկալեալ սովորութեան, աշխատանքի մը աւարտին «Վարձքերնիդ կատար» կ՛ըսենք ու կ՛անցնինք: Ճիշդ է` կարեւոր է այս մէկը, նուազագոյն գնահատանք մը,  որ ժպիտ մը կը գծէ աշխատանքը կատարողներուն դէմքին եւ գոհունակութեան թեթեւ զգացում մը կ՛ընծայէ: Սակայն կան աշխատանքներ, որոնք այդ երկու բառերէն քիչ մը անդին երթալու  կարիքը կը ներկայացնեն: Գնահատանքի կողքին, անոնք առիթ կը ստեղծեն մտածելու` նիւթերու մասին,  որոնք անպայմանօրէն ուղղակի...

«Հաճոյքով կը հաղորդենք, որ գիրքի ձեւով հրատարակուեցաւ ու այսօրուընէ սկսեալ գրասէրներու տրամադրութեան տակ կը դրուի մեր խմբագրապետ Ռ. Հատտէճեանի նոր գիրքը, որ «Մարդիկ, որոնք անցան կեանքիս մէջէն» շարքի երեք հատորներէն առաջինն է: Ինչպէս ընթերցողները կը յիշեն, այս շարքին մէջ հեղինակը կարօտալից ու սիրոյ զգացումներով կը խօսի անձերու մասին, որոնք անցան իր կեանքին մէջէն ու բանով մը իրենց ազդեցութիւնը թողուցին: Շարքը...

ՄԵԹՐ Գ. ՏԷՐՏԷՐԵԱՆ Չարաչար պարտուած ըլլալով Սուրիոյ դէմ իր շղթայազերծած` սուրիական նոր տարածքներ զաւթելու եւ Ալեքսանտրեթի զաւթումը մոռցնել տալու նոր-օսմանեան պատերազմին մէջ եւ` Սուրիոյ եւ Իրաքի դէմ վարձկան ամէն գոյնի օտար ահաբեկիչները հովանաւորելու իր միջազգային ոճրագործութեան մէջ Էրտողան կը փորձէ, յամառօրէն ու պինդգլխութեամբ, իրականացնել իր նոր-օսմանականութեան քմշանկարը, եւ մի առ մի կ՛այցելէ Օսմանեան կայսրութեան նախկին գաղութները` յուսալով հողը պատրաստել, կամ,...

Թուրքիայի Հայերի Ներկայիս Վիճակն Է Ներկայացնում Տիգրանակերտում Բնակուող Սասունահայը ԿԱՐՕՏ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Խաղաղութեան գործընթաց» անուամբ յայտնի ժամանակաշրջանում Թուրքիայում բազմաթիւ բարենորոգումներ եղան ժողովրդավարացման ոլորտում: ԵՄ-ը Թուրքիան իր չափանիշներին համապատասխանեցնելու համար փաթեթներ ներկայացնելով` բազում բարեփոխումներ իրականացրեց յատկապէս մարդու իրաւունքների բնագաւառում (ձեւացրեցին, թէ անում են այդ բարեփոխումները): Շատ երկար տարիներ ձգուած դադարից յետոյ Թուրքիայի սահմաններում ապրող բազմաթիւ ցեղային ու կրօնական խմբեր, հանգիստ կերպով ինքնաարտայայտուելով,...

ՔԵԹՐԻՆ ԵՍԱՅԵԱՆ Վերջերս դէպի Թուրքիայի` մի ժամանակ հայերին պատկանած արեւելեան շրջաններ կատարած ճանապարհորդութեան ընթացքում այցելեցինք Տիարպեքիր, որը շրջանի ամենամեծ քաղաքներից մէկն է` մօտ 1 միլիոն բնակչութեամբ: Պատմութիւնը ցոյց է տալիս, որ հայերն ապրել են այստեղ մօտ 4000 տարի առաջ, ընդհուպ` մինչեւ 1915 թ.: Տիարպեքիրի հին անուանումը Տիգրանակերտ է եղել` Տիգրանի քաղաք, ի պատիւ բոլոր ժամանակների հայ մեծագոյն թագաւորի, ով իր...

ԱՆԻ ԱՍՏՈՒՐԵԱՆ Քսանութ տարիներ անցած են այն օրէն, երբ հօրս ձայնը յանկարծ անսպասելիօրէն դադրեցաւ հնչելէ: Մնաց ձայնին յիշատակը` հեռուներէն հասնող, լեռնէ լեռ զարնուող բամբ արձագանգը, որ օրօրած է մանկութիւնս ու պատանեկութիւնս: Կ’ենթադրեմ` նոյնն է պարագան բոլո՛ր մնացողներուն: Այլ եզր անցած սիրելիներու ձայնը կը յամենայ անոնց յիշողութեան գանկին մէջ, ու եթէ ճիգ մը թափեն  յիշելու սիրելին, հին օրերուն ձայնով կը խօսի...

ԲԱԳՐԱՏ ԷՍԴՈՒԳԵԱՆ Այս շաբթուան մէջ կը լրանայ թերթիս հիմնադիր Հրանդ Տինքի մահուան 11րդ տարելիցը: Անշուշտ որ խիստ անբաւարար է «մահուան» եզրը, քանի որ կը խօսինք 1,5 միլիոն+1-րդ նահատակի մասին: Ինչպէս կը տեսնենք, Հրանդ Տինք իր նահատակութեամբ յաղթեց մահուան: Այս հաստատումին վառ ապացոյցն է 11-րդ տարելիցին առիթով ցուցաբերուած աշխարհասփիւռ ուշադրութիւնը: Արդարեւ, ոչ միայն Թուրքիոյ սահմաններուն մէջ, այլ շատ աւելի ընդարձակ տարածքի...

Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան հիմնադրման 100-ամեակին առիթով «Հորիզոն» իր յառաջիկայ թիւերուն մէջ պիտի հրատարակէ Կարօ Սասունիի «Տաճկահայ գաղթաշարժը եւ անոնց դերը Հայաստանի Հանրապետութեան կազմութեան մէջ» աշխատութիւնը, որ կը ներկայացնէ Արեւմտահայաստանի հայութեան գաղթաշարժը դէպի Արեւելահայաստան` 1915-ի Հայոց ցեղասպանութենէն ետք: Սասունիի պատմական այս արխիւագրութիւնը առաջին եւ միակ անգամ հրատարակուած է 1927-ին, Պոսթընի մէջ եւ կը վաւերագրէ Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան սաղմնաւորման ու կազմաւորման պատմութիւնը:...

Փա՛ռք Ու Պատի՛ւ Հայ Ժողովուրդին, Կեցցէ՛ 28 Մայիս 2018` Հայրենակերտ Թուականը Հայրենակիցնե՛ր, Արդէն իսկ թեւակոխած ենք 2018 հայրենակերտ թուականը` հայ ժողովուրդի մեծագործութեան 100-րդ տարեդարձը: Մայիսեան պանծալի յաղթանակին, անկախութեան հռչակումին, ազգային ինքնիշխան պետականութեան հիմնադրութեան ու կառուցումին, Հայաստան հայրենիքի վերակերտումին: Անցեալ դարերուն ունեցած ենք մշակութային ու քաղաքակրթական հրաշք իրագործումներ, հերոսական աննման խոյանքներ, պետականութեան ժամանակաշրջաններ, նոյնիսկ` կայսերական տարածումներ: Մինչեւ անգամ եղած ենք հզօր...

Երեքշաբթի, 16 յունուար 2018-ի առաւօտուն, Արամ Ա. վեհափառ հայրապետը իր գրասենեակին մէջ ընդունեց Լիբանանի` փտածութեան դէմ պայքարի նախարար Նիքոլա Թուէյնին: Նախարարը վեհափառ հայրապետին զեկուցեց իր նախարարութեան կողմէ կատարուող աշխատանքին մասին: Հայրապետը գնահատելով նախարարին աշխատանքը` յիշեցուց, որ ներկայ ընկերութեան կեանքէն ներս փտածութիւնը դարձած է ընկերութիւնը բարոյապէս ու տնտեսապէս հիւծեցնող չարիք մը, որուն դիմաց անհրաժեշտ է ազդու միջոցներու դիմել:  

ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՏԱԳԷՍԵԱՆ Քանի մը օր առաջ Պոլիս, իր թաղերուն, քիչ մը իր անցեալին մէջ եւ քիչ մըն ալ պոլսահայերուն քով թափառեցայ: «Հրանդ Տինք հիմնարկ»-ի հրաւէրով Պոլիս կը գտնուէի` ներկայացնելու Հայկազեան համալսարանի հայկական սփիւռքի ուսումնասիրութեան կեդրոնը, խօսելու անոր գործունէութեան մասին: Առիթ էր նաեւ, որ բանախօսութեամբ մը ընեմ Լիբանանի հայօճախին վերջին հարիւրամեակի համառօտակի պատումը: Հիմնարկը հրաւիրած էր նաեւ Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային գրադարանի...

ՏՈՔԹ. ՎԱՐԴԳԷՍ ԱՐԶՈՒՄԱՆԵԱՆ Տակաւին քանի՞ զոհ պիտի տանք թշնամիին: Քանի՞ Վաչէ Չիլինկիրեաններ եւս: Մեր տղոց արիւնը ձրի չէ: Մեր տղաքը ծնողք ունին, ընտանիք ունին, մայր ունին իրենց վրայ լացող: Եթէ զէնք կամ այլ արդիական միջոցներ չունինք, պէտք է իսկոյն գտնենք, եթէ դրամ չունինք զանոնք գնելու, պէտք է դրամ ճարենք, եթէ դրամ ճարելու միջոցը չունինք, պէտք է անօթի մնանք եւ մեր...

Մակար ի Գաղղիա Արմենակ, շաբաթ օր, հակառակ ցուրտին եւ սպառնացող ձիւնի ալիքին, այցելութեան եկաւ: Անպայման իր հայու եսը վիրաւորուած ըլլալու էր: Կեդրոնականցին իր հայու պարտքին եւ պարտականութեան գիտակից է: Կ’անհանգստանայ, կ’անհանգտացնէ: Մենք գոհ ենք: Հայկական աշխարհներու մասին թերթերուն չըսածը եւ չգրածը իրմէ կը լսենք: Էլպիս Արմենակին գիրկը խոշոր թափըրուէր մը դրած էր: Թափանցիկ ամանին մէջ եղածը գուշակեցի. Նոր տարիէն առաջ...

ՆԱԹԱՆ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ Շատ դժուար է խօսիլ կամ գրել այնպիսի հսկայի մը մասին, որուն ժամանակաշրջանին չենք ապրած, իրեն հետ չենք եղած, սակայն տեսած ենք իր գործին էութիւնը, որ կ՛ապրի մինչեւ օրս: Մելանը պիտի ցամքի եւ կոկորդը չորնայ, երբ խօսինք Ռոստոմի նման հսկայի մը գործերուն, գրութիւններուն կամ խօսքերուն մասին: Ան քաղաքական, գաղափարաբանական եւ ընկերային տեսաբան մըն էր ո՛չ միայն ՀՅ Դաշնակցութեան համար,...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Լուռ մնալը, սակայն, դեռ ապահովութեան երաշխիք չէ: Անձայն մնալ չի նշանակեր հանգիստ ըլլալ, չես կրնար հանգիստ ըլլալ ազգայնամոլներու մէջ: Ատոր համար ալ, եթէ ազգայնականները վրադ յարձակին, պէտք է պատասխանես: Եթէ անձայն մնաս, անոնք աւելի եւս կը յարձակին վրադ:                                                                 ԿԱՐՕ ՓԱՅԼԱՆ                                ...

Անհատական տեսակէտներու տեղ տալու մամուլի սկզբունքէն մեկնած կը հրատարակենք այս նամականին` միաժամանակ յստակացնելով, որ Հայաստանի Հանրապետութեան 100-ամեակին առիթով վեհափառ հայրապետին հրապարակած կոնդակը միեւնոյն օրը կարդացուած էր բոլոր եկեղեցիներուն մէջ, ուր ժողովուրդի ներկայութեան առընթեր, ներկայ եղած էին կուսակցական եւ միութենական պատասխանատուներ: «Ա.» Յարգելի՛ խմբագրութիւն «Ազդակ» օրաթերթի, Հայաստանի մէջ հանրապետութեան նախագահին հրապարակած հաղորդագրութեամբ, իսկ սփիւռքի մէջ Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան եւ համահայկական երեք կուսակցութիւններուն...