Զրոյցը` ՌՈՒԶԱՆ ԽԱՉԱՏՐԵԱՆԻ
Իշխանափոխութիւնից յետոյ, երբ ՀՅԴ-ն նորից կառավարութեան մաս կազմեց, այդ քաղաքական ուժի ներսում տարաձայնութիւնների ալիք բարձրացաւ: Արդէն գրել ենք, որ սփիւռքի կառոյցները դժգոհութիւն էին յայտնել հայաստանեան դաշնակցականների քաղաքական դիրքորոշումների առնչութեամբ: Ճգնաժամը յաղթահարուե՞ց` հարցրինք ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, ԱԺ ՀՅԴ խմբակցութեան պատգամաւոր Սպարտակ Սէյրանեանին:
– Յաջորդ տարի կը լրանայ իմ կուսակցական կենսագրութեան 30 տարին, ու ես 30 տարի լսում եմ, որ ՀՅԴ-ում կայ ճգնաժամ,- ասաց պատգամաւորը:
– 30 տարի լսում եմ, որ Դաշնակցութիւնում պառակտումներ կան, որ Դաշնակցութիւնում թեւերի կռիւ կայ, նոյնքան տարի էլ լսում եմ` իբր հազարաւոր մարդիկ են կուսակցութիւնից դուրս գալիս: Ընդ որում, եթէ, ըստ լուրերի, գումարեմ ՀՅԴ-ից դուրս եկող անձանց թիւը, հիմա Հայաստանում պէտք է ունենայինք ոչ թէ 7 հազար անդամ, այլ` նուազ 20,000:
– Բայց չէք ժխտի, չէ՞, որ Հրանդ Մարգարեանի հետ տարաձայնութեան պատճառով Աբօ Պողիկեանը դուրս եկաւ կուսակցութիւնից, որ` սփիւռքի կառոյցների հետ էլ խնդիրներ կան:
– Սփիւռքի կառոյցների հետ խնդիրները հայաստանեան որոշ լրատուամիջոցների, որոշակի շրջանակների անիրականանալի ցանկութիւններն են, որովհետեւ այդ խօսակցութիւններն էլ տասնամեակներ շարունակ լսում ենք, սակայն կեանքը ցոյց է տալիս, որ նման իրողութեան հետ ՀՅԴ-ն երբեւէ չի առնչուել: Պէտք չէ շփոթել կուսակցութիւնում եղած բանավէճը, խնդիրների մասին քննարկումները պառակտման կամ այլ տիպի խնդիրների հետ: ՀՅԴ-ն աւանդոյթներ ունի, 128 տարուայ կենսունակութեան կարեւորագոյն բաղադրիչներից մէկն էլ այն է, որ կուսակցութիւնում փակ թեմաներ չկան: Ցանկացած հարցի մասին կան քննարկումներ, ցանկացած խնդրի վերաբերեալ լինում են բուռն բանավէճեր, բայց դրանք նոյն նպատակին ձգտող մարդկանց բանավէճեր են` տարբեր շեշտադրումներով, մօտեցումներով: Սա ոչ թէ Դաշնակցութեան թուլութիւնն է, այլ` ուժը: Երանի հայաստանեան միւս կուսակցութիւններում էլ նման քննարկումներ լինէին:
– Այդուհանդերձ, տարաձայնութիւններ կան:
– Տարաձայնութիւններ, բազմակարծութիւն կան, քանի դեռ ներսում խնդիրները քննարկւում են, իսկ երբ հարցի առնչութեամբ կայացւում է կուսակցութեան որոշում, պէտք է բոլորը ենթարկուեն դրան: Շատ դէպքեր են եղել, երբ քննարկման փուլում որեւէ հարցի վերաբերեալ դէմ եմ արտայայտուել, սակայն որոշումը կայացուելուց յետոյ, լինելով այդ որոշման հարցում փոքրամասնութիւն, աշխուժօրէն աշխատել եմ կայացուած որոշումն իրագործելու ուղղութեամբ: Կը գա՞յ հաշուետուութեան ժամանակը, ոչ թէ կը չարախնդամ, այլ փաստարկներ կը ներկայացնեմ, որ իմ մօտեցումները ճիշդ էին: Ասել է` ներկուսակցական քննարկումները պէտք չէ նոյնացնել պառակտման կամ տարակարծութիւնների հետ: Չի կարող այնպէս լինել, որ մի հարցի շուրջ 100 հոգի նոյն կարծիքն ունենայ: Համոզուած եմ` եթէ բոլորը կուսակցութիւնում նոյն կարծիքն ունեն, ապա ոչ մէկն էլ կարծիք չունի:
– Տարօրինակ չէ՞, որ ով գալիս է իշխանութեան, ՀՅԴ-ն միշտ նրա կողքին է:
– ՀՅԴ-ն չէ, որ միշտ իշխանութեան կողքին է, իշխանութիւնն է ուզում, որ Դաշնակցութիւնն իր կողքին լինի:
– Ինչո՞վ է պայմանաւորուած ՀՅԴ-ի հանդէպ այդ կայուն սէրը:
– Պայմանաւորուած է այն բանով, որ քաղաքական փորձառութիւն ունեցող ուժի հետ համագործակցելու ցանկութիւն ունենում են նոյնիսկ իրար հետ տարամէտ ճամբարներում յայտնուած ուժերը: Սա նշանակում է, որ ոչ թէ ՀՅԴ-ն է սպասում, թէ ով պէտք է իշխանութիւն լինի, որ նրա կողքին կանգնի, այլ հակառակը` ով գալիս է իշխանութեան, անպայմանօրէն փնտռում է Դաշնակցութեան հետ համագործակցութեան հնարաւորութիւն:
– Նոր իշխանութիւնը ցանկութիւն ունի կտրելու բոլոր թելերը «հին» Հայաստանի հետ, իսկ ՀՅԴ-ն «հին» Հայաստանը մարմնաւորող ուժերից է:
– ՀՅԴ-ն հին, ներկայ եւ ապագայ Հայաստանի հետ նոյնականացուող քաղաքական ուժ է: «Հին» կամ «նոր» Հայաստան ասելով անձա՞նց նկատի ունէք, թէ՞ քաղաքական տեսլականը:
– Այդ հարցին նոր կառավարութիւնը պէտք է պատասխանի, այդ թուում նաեւ կառավարութեան մաս կազմող ՀՅԴ-ն:
– Նոր իշխանութեան շատ գործիչների ելոյթներ, գնահատականներ եմ լսել, ու այնպէս չէ, որ բոլորը նման կարծիք ունեն: Ինձ իրավիճակային մօտեցումները չեն հետաքրքրում, ոչ էլ քաղաքական ինքնադրսեւորումները, այլ` թրենդը: Եթէ ոեւէ մէկը մէկ ամիս առաջ փողոցներ չի փակել կամ գործադուլ ու դասադուլ չի արել, դա դեռ չի նշանակում, որ այդ մարդը դէմ է բարեփոխումներին կամ այն տեսլականին, որի շուրջ հաւաքուել են քաղաքական ուժերը: Աւելի՛ն. եթէ ոեւէ մէկը, որպէս քաղաքական պայքարի մեթոտ, դէմ է եղել փողոցներ փակելուն, դրանից ինքնաբերաբար չի բխում, որ նա դէմ է Հայաստանի զարգացմանը: Իսկ եթէ ոեւէ մէկն էլ փողոց է փակել, դրանից էլ չի բխում, որ նա նոր Հայաստանի տեսլական ունի եւ աշխատելու է այն իրականացնելու ուղղութեամբ: Փողոց փակելը եւ հռետորաբանութիւնը որեւէ կապ չունեն ազգի ու պետութեան զարգացման, դրա իրագործմանն ուղղուած ջանքերի հետ:
– Նոր իշխանութիւնը նոր, թարմ դէմքեր է ասպարէզ բերել: ՀՅԴ-ն չի՞ ուզում թարմացնել իր շարքերը:
– Երբ խօսում ենք նորութեան, թարմութեան մասին, նախ պէտք է հասկանանք, թէ տուեալ մարդուց ի՛նչ սպասելիքներ ունենք` արդիւնաւէտ աշխատա՞նք, հմտութիւննե՞ր, թէ՞ նայելու ենք միայն անձնագրային տուեալներին: Անպայմանօրէն չի ենթադրւում, որ ամէն մի նոր մարդ պէտք է արդիւնաւէտ աշխատի, իսկ ամէն «հինէ մարդ` վատ: Ինչ վերաբերում է թարմացումներին, ՀՅԴ ղեկավար մարմինների ընտրութիւններից յետոյ միշտ էլ նոր դէմքեր են ի յայտ գալիս: Վերջին ԳՄ-ի կազմը դիտարկէք` 2/3-ը նոր մարդիկ են: Իսկ եթէ դիտարկենք կառավարութիւնում ՀՅԴ-ի առաջարկած մարդկանց, մեր թարմացման կամ նորացման մեթոտաբանութիւնը շատ աւելի արդիւնաւէտ է, քան` այլ ուժերինը:
– ՀՅԴ-ի առնչութեամբ մէկ այլ «մեղադրանք» էլ կայ. տեսակէտ է հնչում, որ եթէ նախորդ ընտրութիւններում ՀՀԿ-ն չօգնէր, Դաշնակցութիւնը չէր կարող անգամ անցողիկ շեմը յաղթահարել: Այս իշխանութիւնը մտադիր է արտահերթ ընտրութիւններ անցկացնելու, Հյդ-ն միայնակ կը կարողանա՞յ կրկին յայտնուել խորհրդարանում:
– Բոլորին կ՛առաջարկէի ուշադրութիւն դարձնել այն փաստին, որ Հյդ-ն առաջին անգամ ընտրութիւնների մասնակցել է 1999-ին, մինչ այդ Դաշնակցութիւնն արգելուած, փակուած կուսակցութիւն էր: 1999-2017 խորհրդարանական բոլոր ընտրութիւնների ժամանակ ՀՅԴ-ն հանդէս է եկել առանձին եւ այն բացառիկ քաղաքական ուժերից է, որ բոլոր գումարման խորհրդարաններում խմբակցութիւն է ունեցել: Այնպէս որ, յաջորդ ընտրութիւններում էլ ՀՅԴ-ն ներկայանալու է առանձին ու կը հաւաքի այնքան քուէ, որքան թոյլ կը տայ նրա ունեցած հասարակական վստահութիւնը:
– Խնդիրների լուծման` նոր իշխանութեան որդեգրած մօտեցումն ինչպէ՞ս էք գնահատում:
– Երեք-չորս շաբաթուայ աշխատանքին դժուար է գնահատական տալ:
– Բայց այս ընթացքում ակնյայտ է մէկ բան, որ մեր երկրի բոլոր խնդիրներով զբաղւում է ԱԱԾ-ը:
– Կարծում եմ` առաջիկայում հնարաւորութիւն կ՛ունենանք աւելի հանգամանալի անդրադառնալու նոր կառավարութեան գործունէութեանը, մեթոտաբանութեանը: Նախարարներ կան, որ երկու-երեք շաբաթ են աշխատել, ու այդ ամէնը գնահատել Դիմատետրի կամ լրատուամիջոցների հրապարակումներով, պարկեշտ չէ: Ժամանակ ու հնարաւորութիւն կ՛ունենանք թէ՛ խորհուրդ տալու, թէ՛ քննադատելու, թէ՛ գնահատելու:
«Երկիր»



