Անդրադարձ. Կաթիլ Մը Հայրենաշինութիւն

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ

Երեւանեան գեղեցիկ գիշեր մը ականատես կ՛ըլլանք, առաջին ակնարկով  պարզ թուող, սակայն յուսատու, գօտեպնդիչ, իմաստալից եւ հայ երիտասարդին ազգային քաղաքացիական դաստիարակութեան մակարդակին վերաբերող երկու հակասական երեւոյթներու:

Նստած ենք Թումանեան եւ Աբովեան փողոցներու խաչմերուկին վրայ գտնուող սրճարանի մը բացօթեայ, մայթը եզերող, անկիւնի սեղանի մը շուրջ, ինքնաշարժներու եւ անցորդներու երթեւեկը համակարգող ճանապարհային լոյսերու սիւնին դիմաց: Ակամայ կը դիտենք անցորդները` ընդհանրապէս երիտասարդներ, որոնց շարքին նկատառելի թիւով երիտասարդ մայրեր` մանուկի կառքերով, երեւութապէս յայտնի եւ ոչ այդքան յայտնի զբօսաշրջիկներ, դանդաղ եւ արագ քալող մարդիկ, եւ հակառակ գիշերուան ուշ ժամուն, աշխուժ եւ գրեթէ խճողուած երթեւեկ: Երկրագունդի վրայ քիչ են այն քաղաքները, որ Երեւանի կեդրոնին նման, գիշերուան ուշ ժամերուն, մարդիկ, եւ մանաւանդ` երիտասարդուհիներ, առանձին, կամ փոքր խումբերով կը շրջագային ապահով ու անվտանգ:

Այս հաճելի մթնոլորտին մէջ մեր ուշադրութիւնը կը գրաւեն խումբ մը երիտասարդուհիներ եւ երիտասարդներ, որոնք կը սպասեն մեր մօտ գտնուող անցորդներու յատուկ լոյսին քով, որպէսզի անցնին ճամբուն դիմացի կողմը: Ափսոս որ բաւարար արագութիւնը չունեցայ նկարելու եղելութիւնը եւ կանխատեսել պատահելիքը: Երիտասարդներէն մին, որ կը ծխէր ծխախոտի կճատը առանց մարելու նետեց անկիւնը գտնուող աղբամանին մօտ, գետինը: Իրեն ընկերակցող երիտասարդուհիներէն մին տեսնելով պատահարը, սաստեց երիտասարդը` պահանջելով, որ վերցնէ կճատը եւ մարելէ ետք զետեղէ աղբամանին մէջ: Երիտասարդը ձեռքի եւ ուսի անհոգ շարժումով մը անարգեց ընկերուհին, որ կրկին սաստելէ ետք երիտասարդին, ծռեցաւ, վերցուց ծխախոտի կճատը, եւ մարելէ ետք զետեղեց աղբամանին մէջ` շարունակելով բարկացկոտ խօսակցութիւնը:

Ահա օրինակելի, հայրենասէր, յանձնառու, գիտակից, շինարար, հաստատամիտ, պարտաճանաչ, սաստող, ուղղող դաստիարակը, տիպար քաղաքացին, հայը:

Մաքրութիւնը, մաքրասիրութիւնը ինքնանպատակ չէ՛ պարզապէս բծախնդիր հիւանդագին կոկիկութեան մը սիրոյն: Մաքրասիրութիւնը վարքագիծ է, կեանքի ուղի է, կարգ ու կանոն է, կազմակերպուածութիւն է, առաքինութիւն է, առողջութիւն է, օրինապահութիւն է, յարգանք է նոյն միջավայրը գործածող միւս քաղաքացիին եւ ընտանիքի անդամին հանդէպ, հայրենիքին հանդէպ: Մաքրասիրութիւնը բնական է, լաւատեսութիւն է, կառուցող է, պայծառ միտք եւ յառաջդիմութիւն է:

Միւս կողմէ, աղտոտութիւնը եւ թափթփածութիւնը, նաեւ վարքագիծ է եւ կեանքի ուղի, անհոգութեան, անփթութեան, անկարգապահութեան, օրինազանցութեան, անպարտաճանաչութեան,  անկազմակերպուածութեան, յոռետեսութեան, եւ հիւանդութեան ցուցանիշ: Կարելի չէ փողոցը ըլլալ աղտոտ, բայց տան մէջ, գործի մէջ, մաքուր եւ կազմակերպ: Կրնայ ըլլալ, որ ոմանց համար անհեթեթութիւն է ծխախոտի մը փոքր կճատի մասին այսքան խօսիլ, սակայն մաքրասիրութիւնը չունի աստիճանաւորում` քիչ մաքուր, միջակ մաքուր կամ շատ մաքուր: Կեղտոտելու այս յոռի վարքագիծը նկատելի է զանազան վայրերու մէջ եւ, դժբախտաբար, որքան հեռանանք Երեւանի կեդրոնէն, մանաւանդ դէպի հարաւ, նկատելի է թափթփածութիւն եւ թերի մաքրութիւն եւ խնամք:

Բծախնդիր եւ խստապահանջ վարքագիծ կը պահանջուի մեր առօրեայ կեանքի մեծ ու փոքր գործունէութեան մէջ: Այս երիտասարդուհիին գործելաոճով անպայման պիտի կարենանք դիմադրել հայրենաշինութեան դէմ կանգնող անհոգութեան, անտարբերութեան, յուսալքումի, պարտուողական եւ ոչ կառուցողական  հոգեվիճակին եւ մտածելակերպին դէմ:

28 օգոստոս 2015

Երեւան