Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ
Ընդհանրապէս մեծ պետութիւնները կամ, աւելի ճիշդը, ժողովրդավար կարգերը իրենց իշխանամէտ եւ ընդդիմադիր ճակատներով երկրի բարօրութեան եւ բարգաւաճման կը նպաստեն:
Մասնաւորապէս քննադատութիւնները շինիչ եւ կառուցողական նպատակներով եթէ ըլլան, շատ լաւ կ՛ընդունին: Նոյնիսկ երբեմն իշխանութեան վրայ գտնուող կողմը շնորհակալութիւն կը յայտնէ քննադատողներուն:
Երրորդ աշխարհի մէջ կամ, աւելի ճիշդը, ոչ զարգացած կամ ոչ ժողովրդավար կարգերու մէջ քննադատողները միշտ կը չէզոքացուին, կը մեկուսացուին նոյնիսկ ֆիզիքական կամ այլ ճնշումներու կ՛ենթարկուին: Քննադատութիւն ընդունելու ընդունակութիւն ունենալը շատ կարեւոր է զարգացման եւ բարգաւաճման համար: Քննադատութիւնը հասկնալու, լսելու եւ սխալները սրբագրելու ճիգը հոգիի եւ մտքի մեծութիւն է:
Քննադատութիւն ընող խմբագիրը, քաղաքական գործիչը կամ որեւէ այլ անձնաւորութիւն մը ժողովրդավար երկիրներու մէջ յարգուած է եւ վարկ կը վայելէ, մինչ ոչ ժողովրդավար կարգերու մէջ վարկաբեկուած, պիտակաւորուած «հակաայսինչ» կամ «այնինչ» լոզունգներով իր էութենէն պարպած վիճակ մը կը ստեղծեն:
Քննադատողները չէզոքացնելով եւ խնկարկողները կամ, աւելի ճիշդը, վստահելիներով աշխատելու ոճը աւելի շուտ կը մաշեցնէ իշխանութիւնները: Ուրիշ խօսքով, եթէ խնկարկողներով շրջապատուած են, եւ ոչ ոք կը համարձակի օրուան այս կամ այն իշխանութիւնը քննադատելէ, անպայման որ սխալներով կը լեցուի գործունէութիւնդ եւ ոչ զգուշաւոր կ՛ըլլաս, ո՛չ սխալներդ կը գիտնաս եւ ո՛չ ալ շարունակականութիւն կ՛ապահովես: Քննադատութիւնը ընդունիլը մեծութիւն է, հոգիի վսեմութիւն, մտքի պայծառութիւն: Առհասարակ վստահելիներով գործելու ոճը օրէ օր աւելի թափ կ՛առնէ, որուն զուգահեռ, ականատես կ՛ըլլանք մաշումի եւ ճահճացումի իրավիճակին զարգացման:
Առ այդ, քննադատութեան ընդունակ ըլլալու ճիգը անպակաս պէտք է ըլլայ իշխանաւորներուն մօտ:
