Երկուշաբթի, 12 հոկտեմբեր 2026-ին Ազգ. Եղիշէ Մանուկեան քոլեճ այցելեց Լիբանանի թեմի առաջնորդ Շահէ արք. Փանոսեան:

Բացման խօսքով հանդէս եկաւ ԺԲ. դասարանի աշակերտ Արինա Ուաննէս, որ իր խօսքին մէջ շեշտեց հայ դպրոցին առաքելութիւնը` քրիստոնէական հաւատքի, հայեցի դաստիարակութեան եւ ազգային պատկանելիութեան գիտակցութեան փոխանցման գործին մէջ: Ան դիմելով սրբազան հօր` ըսաւ. «Սրբազա՛ն հայր, ձեր այցելութիւնը կը համընկնի Թարգմանիչ վարդապետներու տօնին: Անոնց աւանդին հետեւելով` հայ դպրոցը այսօր եւս կը շարունակէ մեզի փոխանցել քրիստոնէական հաւատքն ու հայեցի դաստիարակութիւնը` մեր մէջ սնուցանելով ազգային պատկանելիութեան գիտակցութիւնը եւ հայ մնալու հպարտութիւնը: Կը խոստանանք` միշտ վառ պահել հայ գիրին ու մշակոյթին լոյսը, հաւատարիմ մնալ մեր նախնիներուն սրբազան ժառանգութեան եւ մեր կեանքով արժեւորել այն հաւատքն ու ազգային ոգին, զորս հայ դպրոցը կը սերմանէ մեր հոգիներուն մէջ»:

Ապա նախակրթարանէն մինչեւ երկրորդական բաժինի աշակերտները ներկայացուցին գեղարուեստական կոկիկ յայտագիր մը` իրենց մասնակցութեամբ եւ ելոյթներով արժեւորելով հայ լեզուի, գրականութեան եւ մշակոյթի հարուստ ժառանգութիւնը:

Բարի գալուստի խօսքով հանդէս եկաւ քոլեճի տնօրէն Թալին Օրտողլեան, որ իր ուրախութիւնը յայտնեց սրբազան հօր ներկայութեան եւ հայրական այցելութեան առիթով: Ան ընդգծեց, որ այս այցելութիւնը քաջալերանքի եւ զօրակցութեան աղբիւր է քոլեճի մեծ ընտանիքին համար, նշելով. «Ձեր այցելութիւնը, սրբազա՛ն հայր, մեզ կը գօտեպնդէ եւ ձեր ներկայութեամբ մենք մեզ աւելի ամուր կը զգանք, որովհետեւ քաջ գիտենք, որ յանձին ձեզի` ունինք մեզի թեւ ու թիկունք կանգնող Ազգային իշխանութիւն մը, որ ճիգ չի խնայեր ազգային վարժարաններու վերելքին ու բարգաւաճման համար»:

Այնուհետեւ իր հայրական պատգամը յղեց սրբազան հայրը, որ անդրադարձաւ հայ ժողովուրդի լեզուական, գրական եւ մշակութային ժառանգութեան պահպանման ու արժեւորման կարեւորութեան: Ան ըսաւ. «Մենք պէտք է յիշենք, որ մեր ժողովուրդն ալ ունի իր մեծերը, ունի իր սուրբերը, ունի իր լեզուն եւ այդ լեզուով կերտուած գեղեցիկ գրականութիւն եւ մշակոյթ: Հոկտեմբեր ամսուան ընթացքին հպարտօրէն կը ներկայանանք աշխարհին եւ կը յիշեցնենք, թէ մենք ալ ունինք մեր նախնիներուն կողմէ կերտուած նուիրական մշակոյթ մը, որ դարերէ ի վեր կ’ապրի մեզի հետ»:

Շահէ արք. Փանոսեան յայտնեց, որ իր այցելութեան նպատակներէն մէկն է ստուգել, թէ ազգային վարժարաններու աշակերտները որքանո՛վ ծանօթ են հայ լեզուի եւ գրականութեան մեծերուն: Ան իր ուրախութիւնը յայտնեց` տեսնելով, որ վերամուտի այս փուլին, աշակերտները իրենց գեղարուեստական ելոյթներով հաստատեցին հայ լեզուին ու մշակոյթին հանդէպ իրենց սէրն ու հպարտութիւնը եւ իրենց ժառանգութեան տէր կանգնելու վճռակամութիւնը:

Սրբազանը բարձր գնահատեց հայկական վարժարան յաճախող աշակերտները, ինչպէս նաեւ` քոլեճի տնօրէնութիւնը, ուսուցչական կազմը, պաշտօնէութիւնն ու խնամակալութիւնը, ինչպէս նաեւ բարերարները` իրենց նուիրեալ աշխատանքին եւ հայ կրթական առաքելութեան հանդէպ ցուցաբերած յանձնառութեան համար: Ան ընդգծեց, որ ներկայ դժուարին պայմաններուն մէջ եւս, հայ վարժարաններու պատասխանատուները կը շարունակեն իրենց առաքելութիւնը` ամէն ճիգ ի գործ դնելով հայ դպրոցի գոյատեւման, վերելքին եւ յառաջդիմութեան համար:

Իր պատգամին աւարտին սրբազան հայրը քաջալերեց ներկաները` չընկրկիլ դժուարութիւններուն առջեւ, այլ հաւատքով, կամքով եւ նուիրումով շարունակել աշխատանքը` հայ կրթութեան առաքելութիւնը առաւել արդիւնաւէտ դարձնելու եւ նոր սերունդներուն մէջ հայ լեզուի, մշակոյթի ու ազգային արժէքներու հանդէպ սէրն ու գիտակցութիւնը ամրապնդելու համար:

Ազգային Միացեալ Վարժարան

Թարգմանչաց տօնին եւ կրթական նոր տարեշրջանին վերամուտին առիթով Ազգային Միացեալ վարժարանը հիւրընկալեց սրբազան հայրը, որ իր հայրական ներկայութեամբ օրհնեց կրթօճախը եւ իր պատգամով վերարժեւորեց հայ դպրոցին առաքելութիւնն ու հայեցի դաստիարակութեան անփոխարինելի դերը:

Վարժարանի աշակերտները իրենց գեղեցիկ ու խորհրդանշական յայտագիրով ջերմօրէն ողջունեցին սրբազան հայրը: Աւարտական դասարանի աշակերտները իրենց սրտաբուխ խօսքերով արտայայտեցին հայ դպրոցի վերամուտի խորհուրդը, իրենց սրտագին ու ջերմ զգացումները իրենց հարազատ տան` հայ դպրոցին, ուր հասակ առին ու մեծցան`վայելելով անոր ամէն մէկ տաքուկ անկիւնը, սէրն ու գուրգուրանքը, ուր նաեւ կերտուեցաւ ու կոփուեցաւ իրենց նկարագիրն ու հոգին: Նախակրթարանի փոքրիկները իրենց «Զարթօնք» պարով զարդարեցին այս գեղեցիկ օրը`թնդացնելով բեմը իրենց փոքրիկ քայլերով ու բարձր բռնած` իրենց դրօշներով եւ զէնքերով… Վերջապէս, մանկապարտէզի փոքրիկները իրենց երաժշտական գործիքներու քաղցր հնչիւններով մանկական անմեղութիւն ու ուրախութիւն սփռեցին մեր կրթօճախէն ներս:

Առաջնորդ սրբազան հօր այցելութեան առիթով ուրախութիւն եւ երախտագիտութիւն յայտնեց վարժարանի տնօրէն Նելլի Վէքիլեանը: Ան դիտել տուաւ, որ այս տարի կ՛ամբողջանայ Ազգային Միացեալ վարժարանի 10-ամեակը, իսկ Շահէ արք. Փանոսեանին այս հայրական այցելութիւնը աւելի յատկանշական կը դարձնէ այս ամեակը, կը գօտեպնդէ, յաւելեալ կորով եւ ներուժ կը փոխանցէ շարունակելու երթը այս ազգային կառոյցին:

Վէքիլեան շեշտեց, որ առաջնորդ սրբազան հայրը միշտ ուշադրութիւն կը դարձնէ ազգային վարժարաններուն, անոնց առաքելութեան եւ գործունէութեան:

Օրուան խորհուրդը ամբողջացաւ սրբազան հօր պատգամով, որուն մէջ ան աշակերտներուն յիշեցուց հայ դպրոցի մեծ առաքելութիւնը` պահել հայ լեզուն, ապրեցնել հայ մշակոյթը եւ կրթել սերունդներ, որոնք գիտելիքով լուսաւորուած, ազգային արժէքներով ամրացած ու հոգեւոր հաւատքով առաջնորդուած` պիտի շարունակեն հայու երթը:

Սրբազան հօր օրհնութիւնը պիտի ուղեկցի կրթօճախին ամբողջ տարուան ընթացքին, որպէսզի Ազգային Միացեալ վարժարանի տասնամեակը ըլլայ գիտութեան, հաւատքի, ստեղծագործութեան եւ ազգային վերելքի նոր ճանապարհ մը:

Ազգային Յառաջ – Գ. Կիւլպէնկեան Քոլեճ

20 հոկտեմբեր 2026-ին Ազգ. Յառաջ – Գ. Կիւլպէնկեան վարժարանը հիւրընկալեց Լիբանանի հայոց թեմի առաջնորդ Շահէ արք. Փանոսեանը:

Հանդիսութեան բացման խօսքով հանդէս եկաւ Ժ. դասարանի աշակերտուհի Կասիա Քենտիրճեանը, որ ջերմօրէն ողջունեց սրբազան հօր այցելութիւնը` զայն նկատելով խրախուսիչ երեւոյթ եւ գօտեպնդող ազդակ: Ան իր խօսքին մէջ անդրադարձաւ նաեւ Սրբոց Թարգմանչաց տօնի խորհուրդին, Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի եւ Սուրբ Սահակ Պարթեւի նուիրումին, ինչպէս նաեւ` մայրենի լեզուն պահպանելու եւ ազգային ու քրիստոնէական արժէքներուն հաւատարիմ մնալու կարեւորութեան:

Այնուհետեւ երրորդ դասարանի աշակերտները, հինգերորդ դասարանի աշակերտուհի Միրէյ Պետուրեանի ընկերակցութեամբ, արտասանեցին Խաչիկ Դաշտենցի` Մեսրոպ Մաշտոցին նուիրուած ստեղծագործութենէն հատուած մը: Ապա վեցերորդ դասարանի աշակերտ Սերօ Ղուկասեան ներկայացուց «Հայ լեզուն տունն է հայուն» բանաստեղծութիւնը` նոյն դասարանի աշակերտ Կարէն Աբանեանի նուագակցութեամբ: Գեղարուեստական յայտագիրը շարունակուեցաւ քոլեճի եօթներորդ եւ իններորդ դասարաններու աշակերտներ Մարգ Քենտիրճեանի (տհոլ) եւ Վիգի Հաւաթեանի (սրինգ) նուագի կատարումով:

Վարժարանի տնօրէն Արմէն Թաշճեան ջերմօրէն ողջունեց առաջնորդ սրբազան հօր ներկայութիւնը` զայն նկատելով հոգեւոր օրհնութեան, քաջալերանքի եւ վարժարանի կրթական առաքելութեան արժեւորման գեղեցիկ առիթ մը: Ան ընդգծեց, որ վարժարանին նպատակը միայն գիտելիքի փոխանցումը չէ, այլ նաեւ` գիտակից, պատասխանատու, բարոյական եւ ազգային արժէքներուն հաւատարիմ սերունդի կազմաւորումը:

Անդրադառնալով Սրբոց Թարգմանչաց տօնի խորհուրդին` ան կարեւորեց Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի եւ Սուրբ Սահակ Պարթեւի անգնահատելի ժառանգութեան պահպանումը` շեշտելով մայրենի լեզուի, հայ մշակոյթի եւ ազգային ինքնութեան փոխանցման անհրաժեշտութիւնը: Ան իր խօսքը ուղղեց նաեւ ուսուցիչներուն` գնահատելով անոնց նուիրումն ու պատասխանատու աշխատանքը, որուն շնորհիւ անցեալի արժէքներն ու իմաստութիւնը կը փոխանցուին նոր սերունդներուն:

Տնօրէնը նաեւ ընդգծեց, որ ներկայ ժամանակներու մարտահրաւէրները դիմագրաւելու եւ վարժարանին առաքելութիւնը յաջողութեամբ շարունակելու համար անհրաժեշտ է հոգեւոր առաջնորդութեան, ազգային կառոյցներուն, տնօրէնութեան, ուսուցչական կազմին, ծնողներուն եւ աշակերտներուն միասնական գործակցութիւնը:

Իր խօսքի աւարտին Արմէն Թաշճեան իր խորին շնորհակալութիւնը յայտնեց սրբազան հօր` այցելութեան, հայրական ներկայութեան եւ օրհնութեան համար, մաղթելով, որ Աստուծոյ շնորհքով վարժարանը շարունակէ իր կրթական եւ ազգային առաքելութիւնը` հայեցի դաստիարակութեամբ կազմաւորելով գիտակից ու արժէքներուն հաւատարիմ նոր սերունդներ:

Գեղարուեստական յայտագիրը իր աւարտին հասաւ նախակրթարանի երէց բաժինի պարախումբին «Իլիկներու պար»-ի գեղեցիկ կատարումով:

Ապա աշակերտները ունկնդրեցին առաջնորդ հօր պատգամը, որուն մէջ ան ընդգծեց հոգեւոր եւ ազգային արժէքներու պահպանման, ինչպէս նաեւ նոր սերունդներու հայեցի դաստիարակութեան կարեւորութիւնը:

Ան բարձր գնահատեց հայկական վարժարան յաճախող աշակերտները, ինչպէս նաեւ քոլեճի տնօրէնութեան, ուսուցչական կազմին, պաշտօնէութեան, խնամակալութեան նուիրումն ու յանձնառութիւնը` կրթական առաքելութեան հանդէպ: Ան շեշտեց, որ հակառակ ներկայ դժուարին պայմաններուն` հայ վարժարաններու պատասխանատուները կը շարունակեն իրենց առաքելութիւնը` ամէն ճիգ ի գործ դնելով հայ դպրոցին գոյատեւման, վերելքին եւ յառաջդիմութեան համար:

Իր պատգամին աւարտին սրբազան հայրը քաջալերեց բոլորը` հաւատքով, կամքով եւ նուիրումով դիմագրաւելու դժուարութիւնները եւ շարունակելու իրենց աշխատանքը` հայեցի կրթութեան առաքելութիւնը արդիւնաւէտ կերպով իրականացնելու, ինչպէս նաեւ` նոր սերունդներուն մէջ մայրենի լեզուի, մշակոյթի եւ ազգային արժէքներու հանդէպ սէրն ու ջերմեռանդութիւնը ամրապնդելու համար:

Ծանօթացման այս այցելութիւնը առիթ մը եղաւ խորհրդակցելու շրջանի ու յատկապէս Լիբանանի այժմու իրավիճակին մասին` լուսարձակի տակ առնելով ԼՕԽ-ի դերակատարութիւնը գաղութի տարրական կարիքները հոգալու վերաբերեալ:  Սրբազան հայրը մօտէն տեղեկացաւ այս կազմակերպութեան ներկայի կացութեան և անոր մշակած  ծրագիրներու իրագործման քայլերուն:

Արծարծուեցան նաեւ ներկայի ընկերային թէ ապահովական  անկայունութեան պայմաններուն յառաջացուցած դժուարութիւններն ու մարտահրաւէրները, յատկապէս` ընկերային ու տնտեսական ծանր պայմաններու մէջ գտնուողներուն հասնելու եւ անոնց նեցուկ կանգնելու ճիգերուն մէջ:

Ողջունելով ու շնորհաւորելով նորընտիր կազմը` սրբազան հայրը յաջողութիւն մաղթեց ԼՕԽ-ի Շրջանային վարչութեան աշխատանքներուն: Ան իր օրհնութեան խօսքին մէջ մեծ դրուատիքով անդրադարձաւ կնոջական այս կազմակերպութեան նախաձեռնութիւններուն եւ ծրագիրներուն` յոյս յայտնելով, որ կացութիւնը կը բարելաւուի, եւ նորընտիր վարչութեան ժողովուրդին մատուցած ծառայութիւնները կ՛ընթանան աւելի հեզասահ կերպով:

Հրատարակութիւնները կեդրոնացած էին ընդհանրապէս 2015-էն 2026 տարեշրջաններուն լոյս տեսած ստեղծագործութիւններուն վրայ:

Հանդիսութեան բացման խօսքը արտասանեց հրատարակչատան անձնակազմէն Մեղեդի Պետրճիքեան, որ շնորհակալական խօսք ուղղեց բոլոր անոնց, որոնք զօրավիգ դարձան սոյն գիրքի փառատօնի կազմակերպման: Ան նաեւ ըսաւ, որ հայկական բոլոր վարժարաններու աշակերտները յառաջիկայ օրերուն պիտի այցելեն ցուցահանդէս եւ ծանօթանան հրատարակութիւններուն:

Զմմառու պատրիարքական կղերի միաբանութեան պատրիարքական փոխանորդ եւ Զմմառու վանքի մեծաւոր հայր Մաշտոց թ.ծ.վրդ. Զահթէրեան իր խօսքին մէջ  յայտնեց, որ ներկայիս կանգնած ենք դարաշրջանային մեծ խաչմերուկի մը առջեւ, ուր մարդկային միտքը, հաղորդակցման նոր միջոցները եւ մշակութային ժառանգութիւնը փոխանցելու ձեւերը կ՛ենթարկուին արմատական ու բուռն ձեւափոխումներու, նկատել տալով, որ մեր առջեւ ծառացած է հիմնարար հարց մը, ի՞նչ կը նշանակէ «կարդալ» այսօր, եւ ինչպիսի՞ն է ընթերցանութեան ճակատագիրը նոր սերունդին համար:

Մաշտոց թ.ծ.վրդ. Զահթէրեան ըսաւ, որ նոր սերունդը կը ձեւաւորուի այնպիսի միջավայրի մը մէջ, ուր ամէն ինչ միտուած է արագութեան եւ ակնթարթային տպաւորութեան,աւելցնելով, որ ցանցերը, տեսահոլովակներու հարթակները եւ հակիրճ գրառումները միտքը կ՛առաջնորդեն սահելու մակերեսին վրայ` առանց խորանալու էութեան մէջ: Ան ըսաւ, որ այս երեւոյթը ունի հետեւանքներ. Ա) Աւանդական գիրքէն սնանելու բնազդը աստիճանաբար տեղի կու տայ մակերեսային հայեացքներով ծանօթագրման ընթացքին: Ուշադրութեան կեդրոնացման տեւողութիւնը նկատելիօրէն կը նուազի, ինչը կը դժուարացնէ բարդ, փիլիսոփայական կամ բազմաշերտ գեղարուեստական բնագիրներու իւրացումը: Բնագրային ընկալման նոր որակը աւելի շատ հիմնուած է տեսողական եւ պատկերային արտայայտչամիջոցներու վրայ: Ձայնասփռուած գիրքերը, թուային գրասարքերը եւ համացանցային հարթակները կը դառնան ժամանակակից պատանիներու հոգեւոր ու գրական միջավայրը, Բ) Աւանդական գիրքը չի կորսնցներ իր արժէքը, այլ կը ստանայ նոր ու առաւել խորհրդանշական նշանակութիւն: Արագ հոսող տեղեկատուական ծովուն մէջ միայն գրագիտութեան եւ խորքային ընթերցանութեան շնորհիւ կարելի է զարգացնել քննադատական միտքը, Գ) Կոչ ուղղել նոր սերունդին` կարդալու, որ չի նշանակեր պարզապէս պարտադրել հին կանոններ, այլ անհրաժեշտ է որդեգրել նորարարական ու ճկուն մօտեցումներ` ստեղծելով այնպիսի տարածքներ, ուր ընթերցանութիւնը կը դառնայ ընկերային եւ ստեղծագործական գործընթաց, նաեւ նկատի առնելով իւրաքանչիւր պատանիի անհատական նախասիրութիւնները` առաջարկել գրականութիւն, որ կը շօշափէ զիրենք յուզող հոգեբանական, ընկերային կամ առօրեայ հարցերը:

«Գիրքին ապագան կախեալ է ոչ թէ գործիքային նորարարութիւններէն, այլ` մեր վերաբերմունքէն: Գիրքին հետ հաղորդակցիլ` չի նշանակեր պարզապէս վերծանել գրաճանաչ նշանները, այլ` ապրիլ, վերապրիլ եւ հոգեպէս միաձուլուիլ անոր խորհրդաւոր էութեան հետ», շեշտեց Մաշտոց թ.ծ.վրդ. Զահթէրեան եւ եզրափակելով իր խօսքը` կոչ ուղղեց պահպանել մեր մայրենի լեզուի հարստութիւնն ու գրականութեան շունչը` փոխանցելով զայն նոր սերունդներուն ոչ թէ որպէս պարտադրանք, այլ` որպէս մեծագոյն հոգեւոր պարգեւ:

ՄԱՀԱԵՄ-ի եկեղեցական յարաբերութիւններու համակարգող վեր. Նշան Պագգալեան ՄԱՀԱԵՄ-ի եւ իր Կեդրոնական մարմինի ատենապետի եւ նախագահի տեղապահի անունով շնորհաւորեց Համազգայինի հրատարակչատունը եւ սոյն նախաձեռնութեան կազմակերպիչները` 2026 տարուան հայ գիրքի փառատօնին համար, ինչպէս նաեւ` բոլո՛ր հրատարակիչները եւ հեղինակները, գրողները, թարգմանիչները, խմբագիրները եւ հրատարակչատուները, որոնք յամառօրէն կը շարունակեն հայ մշակոյթի եւ յատկապէս արեւմտահայ մշակոյթի պայքարը: Ան ըսաւ, որ կրթութեան եւ մշակոյթի համար այս պայքարը Հայոց ցեղասպանութենէն չսկսաւ, նկատել տալով, որ մեր ազգի պատմութեան ողջ ընթացքին անհամար գրողներ եւ ուսուցիչներ ջանացին հայ ազգին մտքերը լուսաւորել եւ խորացնել, որպէսզի միայն անունով հայ չըլլանք, այլ մեր խորքին մէջ հայ: «Պայքարը կը շարունակուի այսօր, ա՛յս պայմաններու տակ, եւ ա՛յս սրահին մէջ եւ մեր վարժարաններու, մեր եկեղեցիներու, մեր առօրեայի, եւ մանաւա՛նդ մեր տուներու մէջ» հաստատեց վեր. Նշան Պագգալեան յորդորելով ծնողները օրինակ դառնալու երեխաներու կանուխ տարիքէն սկսեալ` կարդալու հայերէն գիրք, օրաթերթ, իրենց կողքին նստեցնելով իրենց զաւակները` կարդալ անոնց ալ, որպէսզի իրենց մտքերը գիտութեամբ, իմաստութեամբ, եւ Աստուծոյ սիրով զարգանան:

Համազգայինի «Վահէ Սէթեան» հրատարակչատան տնօրէն Յակոբ Հաւաթեան իր խօսքի սկզբնաւորութեան ըսաւ. «Ահա՛ մենք վառեցինք խարոյկը, որպէսզի խաւար աշխարհին մէջ անոր բոցերը ճարճատելով լոյս տան բոլոր անոնց, որ անմխիթար են եւ մոլորած գերութեան ճամբաներուն վրայ» նկատել տալով, որ Համազգայինը գիրով, գրականութեամբ եւ նաե՛ւ կրթութեամբ ու մշակոյթով անմար պահեց Զարդարեանի խարոյկը, ու շարունակուեցաւ բագինի փառաբանութիւնը:

Հաւաթեան ըսաւ, որ դարերու ընթացքին հայ գիրքը լուսաւորեց հայ կեանքը` Հայոց պատմութեան նոյնիսկ խաւար ու մռայլ օրերուն, դարձաւ հայու հոգեմտաւոր ժառանգութեան անխոնջ պաշտպանը եւ յոյս ու կեանք տուաւ մեր ամէնօրեայ գոյապայքարին: Ան հաստատեց, որ բագինը կը պարտաւորեցնէ, բոլորս` անկեղծանալու, տեսնելու իրականութիւնը, խոյս չտալու պատասխանատուութենէն եւ նոր կայծերով վերաթարմացնելու խարոյկը, եւ այդ պատճառով հաւաքուած ենք կատարելու դարձեալ բագինի փառաբանութիւնը եւ վերանորոգուելու անոր յաւիտենական պատգամով:

Հաւաթեան յայտնեց, որ Համազգայինի հիմնադիրներէն Նիկոլ Աղբալեանի ջանքերով հիմնուած «Վահէ Սէթեան» հրատարակչատունը 95 տարիներէ ի վեր կը շարունակէ իր ծառայութիւնը` հայ գիրին, գրականութեան, մշակոյթին ու պատմութեան, դիտել տալով, որ հազարաւոր գրական, պատմագիտական, գեղարուեստական, մանկապատանեկան հատորներ եւ դասագիրքեր ծնունդ առած են այս հաստատութեան մէջ ու դարձած` բագինը փառաբանող ու անոր բոցերը ընդարձակող կարեւոր գործօններ:

«95-ամեակը մեզի համար հանդէս չէ, ո՛չ ալ ինքնագոհութեան խաբուսիկ առիթ, այլ` դէպի 100-ամեակ գործը յաւելեալ յանձնարութեամբ ու հաստատակամութեամբ շարունակելու որոշումի ու համոզումի ամրապնդման կարեւոր առիթ», հաստատեց Հաւաթեան` անդրադառնալով 95-ամեակի առիթով կազմակերպուած նախաձեռնութիւններուն, ինչպէս` Համազգայինի հրատարակութիւններու ցուցահանդէսներ հայրենիքի եւ սփիւռքի տարբեր շրջաններու մէջ, «Վահէ Սէթեան» հրատարակչատան 95-ամեակի մատենաշար, «Օշական» հայ գիրքի ակումբ, գիրքի ընթերցանութեան մրցանքներ, գիրքերու թուայնացում եւ զանոնք արդի արհեստագիտութեան կարելիութիւններով օժտելու դրութիւն, գրատարածում:

Իր խօսքի աւարտին Յ. Հաւաթեան շնորհակալութիւն յայտնեց սոյն ծրագրի իրագործման նպաստած բոլոր անհատներուն, հայկական վարժարաններու տնօրէնութեանց, ինչպէս նաեւ` բոլոր անոնց, որոնք իրենց ներկայութեամբ զօրավիգ կը դառնան հայ գիրքին ու գրողին, որպէսզի շարունակուի հայութեան գոյերթը:

Օրուան եզրափակիչ պատգամը տուաւ Լիբանանի հայոց թեմի առաջնորդ Շահէ արք. Փանոսեան: Ան ըսաւ, որ հաւաքուած ենք, որպէսզի միասնաբար պատիւ ընծայենք հայ գիրքին` հաւատալով, թէ հայ գիրքը իր մէջ կը պարունակէ հոգեւոր եւ մտաւոր այն բոլոր արժէքները, որոնցմով պայմանաւորուած է մեր կեանքը, եւ որոնցմով նաեւ կը փորձենք սերունդներ դաստիարակել, որպէսզի մեր ժողովուրդին երթը մնայ յաւերժ:

Գեղարուեստական յայտագրին մասնակցութիւն բերին Համազգային «Բարսեղ Կանաչեան» երաժշտանոցի ուսանողներէն

Կարէն Գազանճեան, որ մեկնաբանեց Ալեքսէյ Հեքիմեանի «Հայոց տաղեր» երգը, իսկ ջութակով հանդէս եկան Փելիա Տեմիրճեան եւ Ճեսի Աւետիսեան մեկնաբանելով Շոսթաքովիչի «Փրելիւտ»-ը:

Հայկական Բոլոր Վարժարաններու Աշակերտութիւնը
Խիտ Շարքերով Այցելեց Համազգայինի Գիրքի Ցուցահանդէս

9-16 հոկտեմբերին համադրուած ժամանակացոյցով հայկական բոլոր վարժարաններու աշակերտութիւնը, իրենց ուսուցիչներու ուղեկցութեամբ, այցելեց Համազգայինի ցուցահանդէս, անոնք մօտէն ընտելացան հրատարակութիւններուն, ինչպէս նաեւ գնեցին գիրքեր եւ դաստիարակչական խաղեր:

Ցուցահանդէս այցելեցին հետեւեալ վարժարանները.

• Սրբոց Հռիփսիմեանց վարժարան (6-րդ դասարանէն մինչեւ 12-րդ),
• Հայ կաթողիկէ Ս. Խաչ-Հարպոյեան բարձրագոյն վարժարան (7-րդ դասարանէն մինչեւ 10-րդ),
• Հայ աւետարանական կեդրոնական բարձրագոյն վարժարան (Երկրորդական կարգի աշակերտներ),
• Համազգայինի Մելանքթոն եւ Հայկ Արսլանեան ճեմարան (Ծաղիկ դասարանէն մինչեւ 8-րդ),
• Հայ կաթողիկէ Մեսրոպեան բարձրագոյն վարժարան (5-րդ դասարանէն մինչեւ 12-րդ),
• Ազգային Եղիշէ Մանուկեան քոլեճ (առաջին դասարանէն մինչեւ 9-րդ),
• Վահան Թէքէեան վարժարան (առաջին դասարանէն մինչեւ 9-րդ),
• ՀԲԸՄ-ի Պօղոս Գ. Կարմիրեան վարժարան (5-րդ, 6-րդ, 7-րդ),
• Ազգային Միացեալ վարժարան (4-րդ, 5-րդ, 6-րդ),
• Հայ աւետարանական վարժարան- Պուրճ Համուտ (Ծաղիկ դասարանէն մինչեւ 8-րդ),
• Մխիթարեան վարժարան (4-րդ եւ 5-րդ),
• Ազգային Յառաջ-Գալուստ Կիւլպէնկեան վարժարան (10-րդ, 11-րդ եւ 12-րդ),
• Հայ աւետարանական քոլեճ (8-րդ եւ 9-րդ):

Ողջունելի եւ ուրախալի է աշակերտներուն այս այցելութիւնը, ուշագրաւ էր անոնց կողմէ ցուցաբերուած հետաքրքրութիւնը, գիրքեր ընտրելու առումով իրենց ուսուցիչներուն հետ եղած զրոյցներն ու խորհրդակցութիւնները, որոնք լաւատեսութիւն կը ներշնչեն հայ գիրքին նկատմամբ: