Խմբագրական «Գանձասար»-ի. Պահպանել Մեր Դպրոցներուն Հայկական Դիմագիծը

Վերամուտի շնորհաւորական խօսքերուն կողքին, պարտք կը համարենք անկեղծ վերանայում մը կատարել պատերազմէն տակաւ դուրս եկող սուրիահայ վարժարաններու ներկայ վիճակին, կարիքներուն, առաւելութիւններուն եւ դիմագրաւած դժուարութիւններուն:

Անհրաժեշտ է արդարօրէն հաստատել, որ պատերազմի տարիներուն սուրիահայ բոլոր վարժարանները իրենց դռները բաց պահեցին հայ աշակերտին դիմաց` հակառակ ապահովական, նիւթական, կենցաղային բազմապիսի դժուարութիւններու: Ազգային իշխանութիւնը, միութիւններն ու յարանուանութիւնները ամէն ջանք ի գործ դրին, որպէսզի հայ պատանին ու երիտասարդը տնտեսական դժուարութիւններու  պատճառով դուրս չմնան հայ դպրոցէն: Այլ խօսքով, տնտեսական եւ ապահովական դժուարութիւնները յաղթահարեցին` միեւնոյն ատեն պահպանելով հայկական վարժարաններու ուսումնական բարձր մակարդակը:

Պատերազմին պատճառով, սակայն, յառաջացան այլ դժուարութիւններ, որոնք երբեմն համապատասխան ծրագրաւորումի եւ աշխատանքի բացակայութեան պատճառով անյաղթահարելի մնացին:

Գաղթի պատճառով հայկական վարժարաններու աշակերտութեան թիւը կտրուկ անկում արձանագրեց, անկում արձանագրեց նաեւ փորձառու կրթական մշակներուն, յատկապէս հայերէնաւանդ ուսուցիչներուն թիւը: Կարիքներուն համաձայն, նորեր ալ չպատրաստուեցան® Մենք մեր իւղով տապկուելու քաղաքականութիւն մը վարեցինք, որ ժամանակավրէպ սկսաւ դառնալ:

Ներկայ տուեալներով, Սուրիոյ մէջ կը գործեն 27 հայկական վարժարաններ: Կարգ մը վարժարաններ աշակերտութեան թիւը բարձրացնելու համար իրենց դռները բացին նաեւ օտար աշակերտներու դիմաց` առանց նկատի առնելու այդ քայլին բացասական հետեւանքները` ընկերային, դաստիարակչական հարցեր, հայախօսութեան անկում, հայերէնի դասապահերուն հանդէպ անտարբերութեան աճ եւ այլն:

Ներկայիս կարգ մը դպրոցներու օտար աշակերտներուն թիւը կը գերազանցէ հայերունը: Ոմանք պիտի արդարացնեն այս արարքը` դիտել տալով, որ դպրոց պահելու համար պետական պայմաններուն համապատասխան աշակերտութեան թիւ պէտք է ունենալ: Հայ դպրոցը չի կրնար կաշկանդուիլ սոսկ պետական ծրագրին կամ օրէնքներուն գործադրութեամբ: Հայ աշակերտին կազմաւորումը աւելի՛ն կը պահանջէ:

Թող այլամերժութիւն չթուի հայեցի մթնոլորտի պահպանման մեր պնդումը: Հայ դպրոցին դերը լուսարձակի տակ առնելու կարիք կա՞յ կրկին:

Յուսահատի՞լ ուրեմն ներկայ պայմաններուն լոյսին տակ: Թիւի նօսրացումը երբեմն կը նպաստէ որակի բարելաւման: Նուազ թիւով դասարանները իտէալական կրնան ըլլալ, մեծաթիւ ուսուցիչներու ալ չեն կարօտիր: Աւելի՛ն. կարելիութիւն կը ստեղծուի բարելաւելու ուսուցման որակը: Էականը հաւատք, ծրագիր ունենալն ու գործելն է:

Հայերէնաւանդ ուսուցիչներու տագնապը երգելու փոխարէն, ուրեմն, լուծումներ որոնենք: Հայագիտական հիմնարկին մեծ դեր վերապահուած է բնականաբար: Այս հիմնարկին կը պարտինք ներկայ մեր հայերէնաւանդ ուսուցիչներու մեծամասնութեան գոյութիւնը: Հիմնարկը կարելիութիւն ունի օգտուելու սուրիահայ, հայրենի եւ սփիւռքահայ մեր մտաւորականներու փորձառութենէն ու ներգրաւելու Սուրիոյ տարբեր նահանգներէ ուսանողներ` օգտագործելով նոյնիսկ առցանց ուսման միջոցները: Այսպիսով, կարելի է հայերէնաւանդ ուսուցիչներ պատրաստել Սուրիոյ տարբեր նահանգներուն համար` զիրենք գործուղելով հայկական վարժարաններ: Իսկ մեր վարժարանները գործ հայթայթելու են հայագիտականի երիտասարդ շրջանաւարտներուն, որպէսզի անոնք, փորձառուներուն կողքին, աստիճանաբար կատարելագործուին:

Այս բոլորին կողքին, հայերէնաւանդ ուսուցիչը պէտք է վարձատրել այնքան, որ ան արժանապատիւ կեանք ապրի եւ կարիք չունենայ երկրորդական աշխատանք որոնելով` իր դասապահերը նուազեցնելու:

Մեր վարժարանները յաւելեալ հայացումի կը կարօտին, իսկ հայացումը լոկ մաղթանքներով իրականանալի գործելաոճ մը չէ: Դժգոհելու կամ տարուող աշխատանքներուն զուտ քարոզչական նկարագիր տալու փոխարէն` յաւելեալ ջանք թափենք ու հայագիտութիւն հրամցնենք մեր աշակերտներուն:

Բարի ու անփորձանք վերամուտ կը մաղթենք սուրիահայ բոլոր աշակերտներուն եւ լրջագոյն պատասխանատուութիւն ստանձնած տնօրէններուն, կրթական մշակներուն ու դաստիարակներուն:

«Գ.»

Share This Article
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)