ԼՕԽ-ի «Վարդուհի Տեկիրմենճեան» Խոհանոցի Յանձնախումբ. Տոքթ. Կարապետ Չպուքճեան Ներկայացուց «Տարիքի Յառաջացման Հետ Ֆիզիքական Փոփոխութիւններէն Յառաջացած Բարդութիւններու Կանխարգիլման Միջոցները» Նիւթը

Կազմակերպութեամբ ԼՕԽ-ի Շրջանային վարչութեան «Վարդուհի Տեկիրմենճեան» խոհանոցի յանձնախումբին, չորեքշաբթի, 6 փետրուար 2019-ին, առաւօտեան ժամը 10:30-ին «Արաքսի Պուլղուրճեան» ընկերաբժշկական կեդրոնի «Եոլանտ Ճոմպալաքեան» ճաշարանին մէջ դասախօսական ձեռնարկ մը տեղի ունեցաւ տարեցներուն յատուկ: Օրուան նիւթն էր «Տարիքի յառաջացման հետ ֆիզիքական փոփոխութիւններէն յառաջացած բարդութիւններու կանխարգիլման միջոցները», իսկ դասախօսն էր կեդրոնի բժիշկ տոքթ. Կարապետ Չպուքճեանը:

Տոքթ. Կարապետ Չպուքճեանը յայտնեց, որ բոլորս մեծահասակ պիտի դառնանք եւ մարմնին մէջ տեղի ունեցող փոփոխութիւնները ծերութիւն պիտի պատճառեն: Մարմինը տարբեր համակարգեր ունին, որոնք կը ծերանան եւ անոնք հիւանդութիւններ կը յառաջացնեն: Ապա բժիշկը խօսեցաւ այն միջոցներուն մասին, որոնցմով կարելի պիտի ըլլայ յաղթահարել յառաջացած բարդութիւնները: Բժիշկը յայտնեց, որ մեծահասակները անկարող կը դառնան իրենց պէտքերը հոգալու, չեն կրնար աշխատիլ, անոնք առանձին եւ տխուր կը զգան, ոմանք աղքատութեան մէջ կ՛ապրին, իսկ ուրիշներ կը նախընտրեն ապրիլ Հայ ծերերու տան մէջ:

Ան լուսանկարներու ճամբով թուեց նաեւ այն ֆիզիքական փոփոխութիւնները, որոնք տեղի կ՛ունենան մարմնին մէջ: Մարմնի ծերութիւնը կը սկսի 65 տարեկանէն սկսեալ: Առաջին համակարգը, որ կ՛ազդուի, պաշտպանողականն է: Անոնց, որոնց տարիքը կը մեծնայ, մորթին տակ գտնուող իւղերը կը սկսին հալիլ: Երկրորդ` քրտինքի գեղձերը լաւ չեն աշխատիր: Մորթը ամէն օր նոր բջիջ կը շինէ, բայց երբ մեծահասակ կը դառնանք, այդ բջիջները չեն նորոգուիր եւ թեփոտութիւն կը սկսի: Այդ թեփոտութիւնը քերւըտուք կը պատճառէ: Ապա վէրքեր կը յառաջանան: Այս իմաստով, մորթը աւելի զգայուն կը դառնայ, շատ դիւրութեամբ անհատը կը մսի: Մորթը կը չորնայ: Պաշտպանական համակարգին մէջ մազերը կը ճերմկին, եղունգները աւելի հաստ, կարծր եւ փխրուն կը դառնան, արեան շրջանառութիւնը կը նուազի:

Մեր մորթը պաշտպանելու համար առանց ալքոհոլի կամ քիմիական վնասակար նիւթ չպարունակող օճառներ պէտք է գործածենք: Երկրորդ` լանոլին անունով քսուկներ գործածել: Ան կը փափկացնէ մորթը: Միշտ պէտք է սանտրենք մեր գլխուն մազերը, որովհետեւ անիկա կ՛օգնէ արիւնի շրջանի արագացման: Պէտք է լոգանք առնենք շաբաթը մէկ կամ երկու անգամ: Հետեւինք բերանի մաքրութեան` խուսափելու համար պաքթերիաներէ: Անմիջապէս յայտնուած պզտիկ վէրքը հարկ է խնամել եւ բժիշկին դիմել: Մորթը արտաքին ջերմութեամբ չի կրնար մարմինը տաքցնել, ուրեմն հաստ գուլպաներ պէտք է հագուիլ:

Տարիքի բերումով արեան երակները կը գոցուին, կը չորնան, կը պզտիկնան, եւ արիւնը կը թանձրանայ: Նաեւ այս առումով կը յառաջանայ արեան ճնշումի բարձրացման հիւանդութիւնը: Ասոր կանխարգիլումը այն է, որ անլի պէտք է ուտել, խուսափիլ իւղ պարունակող ճաշերէ, անպայման քալել:

Տոքթ. Կարապետ Չպուքճեանը յայտնեց, որ մարմնի դժուար վարժութիւններ պէտք չէ ընել, սակայն փոքր վարժութիւններ պէտք է կատարել,  որքան որ դիմանանք: Օրուան մէջ մարմինը հանգիստի պէտք ունի:

Շնչառական համակարգը,  թոքերը եւ մկանները կը տկարանան, ոսկորները փխրուն կ՛ըլլան: Եթէ մէկը ծխող է, աւելի շուտ կը հիւանդանայ: Կոկորդին ձայնալարերը կը սկսին չորնալ եւ ձայնը կը տկարանայ: Այն անհատները, որոնք թոքերու քրոնիկ հիւանդութիւն ունին, այս միջոցին հիւանդութիւնը շատ արագ կը զարգանայ: Թթուածինի պակասին պատճառով անհատը գլխապտոյտ կ՛ունենայ, ձեռքերը կը թմրին, սիրտը արագ կը զարնէ: Մեր թոքերը պաշտպանելու համար շնչառական վարժութիւններ պէտք է կատարել օրը քանի մը անգամ` շնչել խորունկ ձեւով, հեռու մնալ ապականած օդէն, ինչպէս` ինքնաշարժներու ծուխէն, լաւ թթուածին շնչել, ճիշդ ձեւով քնանալ:

Ջիղերու համակարգին մասին խօսելով` բժիշկը յայտնեց, որ ուղեղի ամէն մէկ բջիջը կարեւոր է, երբ արիւնը լաւ չի շրջագայիր, ուղեղին վրայ կ՛ազդէ, անհատը կը կորսնցնէ համի, հոտի զգայարանները: Շատ դիւրութեամբ կրնայ ձեռքը այրիլ, ոսկորները կրնան կոտրուիլ: Այս պարագային անհատը վախի զգացում կ՛ունենայ, միշտ շուարած է: Տեմենշիան այն հիւանդութիւնն է, երբ ենթական չորացումին պատճառով իր յիշողութիւնը կը կորսնցնէ: Ան չի գիտեր անունը, չի ճանչնար իր մօտիկները, ժամանակի գաղափարը: Տեսողութեան համակարգին մասին ան ըսաւ, որ անհատը ակնոց կը գործածէ, կողմերը չի տեսներ, կապոյտ կամ սեւ ջուր կ՛ունենայ: Լսողութեան համակարգը անհատը կրնայ կորսնցնել, որովհետեւ իր գործի պայմաններուն հետ կապ ունի: Որքան ձայները նուազ զօրաւոր ըլլան, մեր լսողութիւնը չի վնասուիր: Բարձր ձայներ լսելու դժուարութիւն կ՛ունենան: Մարսողական համակարգի պարագային, ենթակային փորի մկաններու աշխատանքը կը թեթեւնայ, լեարդը կը յոգնի, ակռաները կը թափին, դժուար կը կլլէ, բերնին մէջ գեղձերը լորձունք չեն արտադրեր, մեծ պատառներ չ՛ուտեր, աղիքները դանդաղ կ՛աշխատին: Ակռաները կամ ատամնաշարերը պէտք է միշտ լուալ: Միսով, բանջարեղէնով ճաշերը շատ օգտակար են, ասոնց կողքին, ապուրն ալ կարեւոր է, եւ շատ ջուր պէտք է խմել:

Մեծահասակներու մօտ երիկամներու չափերը կը պզտիկնան, եւ աշխատանքը կը թեթեւնայ: Միզամանը իր գործը չի կրնար ճիշդ կատարել: Այս համակարգը շտկելու համար ցերեկը շատ ջուր խմել, իսկ քնանալու ատեն` ջուր չխմել: Լայն հագուստներ հագուիլ` դիւրացնելու համար մէզի գործընթացը, միզային գործարանները միշտ չոր պահել: Աւարտին ներկաները հարցումներ ուղղեցին դասախօսին, եւ բոլորին նուէրներ բաժնուեցան:

Share This Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)